Tóm tắt 4000 năm các triều đại phong kiến Việt Nam (chi tiết & đầy đủ) Tóm Tắt Lịch Sử
Th11 19 2022

Tóm tắt: 4000 năm các triều đại phong kiến Việt Nam (chi tiết & đầy đủ) | Tóm Tắt Lịch Sử
Vì. theo truyền thuyết thì thủy tổ nước ta. là Kinh Dương Vương ngày làm vua vào. khoảng năm Nhâm Tuất 2879 trước Công. Nguyên với quốc hiệu là xích

Tóm tắt: 4000 năm các triều đại phong kiến Việt Nam (chi tiết & đầy đủ) | Tóm Tắt Lịch Sử

Vì. theo truyền thuyết thì thủy tổ nước ta. là Kinh Dương Vương ngày làm vua vào. khoảng năm Nhâm Tuất 2879 trước Công. Nguyên với quốc hiệu là xích quỷ lãnh. thổ của quốc gia dưới thời Kinh Dương. Vương rộng lớn phía bắc tới sông Dương. Tử phía Nam tới Chiêm thành phía đông là. đông hải phía Tây là ba thuộc Tứ Xuyên. Trung Quốc ngày nay Kinh Dương Vương lấy. con gái của Thành Long Vua hồ động đình. sinh được người con trai là Sùng Lãm lên. nối ngôi làm vua xưng là Lạc Long Quân. sau lấy con gái để lai là Âu Cơ sinh một. bọc trăm trứng trong trứng ấy nở ra. trong người con trai một ngày Lạc Long. Quân nói với Âu Cơ rằng ta là giống rồng. Nàng là giống viên thủy hỏa tương khắc. không thể ở cùng nhau được hai người về. chưa Con mà ở riêng năm hơn người Theo. mẹ lên núi 52 người theo cha xuống biển. chia nhau cai quản các thứ đó là thủy tổ.

Của tộc Bách viện người con cả theo mẹ. đến đất Phong Châu nay là Việt Trì Phú. Thọ được Conan A gọi là Hùng Vương đặt. tên nước là Văn Lang. Anh Hùng Vương chiến nước ra là 15 bộ. đặt các em kêu chị quan văn là lạc hầu. Quan võ là lạc tướng Con trai vua gọi là. Quan Lang Con gái vua gọi là Mỵ Nương. sinh hoạt vì vật chất Còn Thu xơ dùng gỗ. Làm nhà sàn để ở dưới còn làm chiếu vỏ. cây làm áo ngày thường đàn ông để trầm. mặc khố vua quan thì có thêm áo hai mảnh. đàn bà thì mặc váy về sản xuất có trồng. lúa nước phần hóa gia súc dụng cụ có. lưỡi cày đồ dùng có thảm vũ khí có dịu. đi lại có thuyền sinh hoạt tinh thần có. những việc xăm mình nhuộm răng đen ăn. trầu thờ cúng tổ tiên tôn thờ có sức. mạnh thiên nhiên như thần núi thần sông. thần gió vào các ngày lễ hội thường độ. trên đầu mũ lông chim thổi kèn đánh. trống nhảy múa bơi chải.

Thời Hồng Bàng được biết đến phần nhiều. quá các truyền thuyết dù có thể độ chính. xác không cao do được chuyển nhượng qua. nhiều thế hệ nhưng các truyền thuyết. cũng cho thấy các khía cạnh khác nhau. trong đời sống văn hóa và chính trị ở. Việt Nam thời kỳ này truyền thuyết Bánh. Chưng Bánh Dày gợi ý về chính trị các. vua Hùng đã có thể các tổ chức các cuộc. thi để tìm người kế vị về nông nghiệp. người Việt thời này đã phát triển trồng. lúa nước và chăn nuôi gia súc về triết. học bánh chưng và bánh dày tượng trưng. cho quan niệm vũ trụ gồm có mặt đất hình. vuông màu xanh lá cây và bầu trời hình. tròn màu trắng truyền thuyết Sơn Tinh. Thủy Tinh cho thấy thiên tai mà người. Việt cổ phải chống chọi thể hiện ở mong. muốn thủy tinh thua cuộc đó là thời dừng. giải nhiệt đới chưa bị phá hủy tại vùng. trung du hai miền núi người cổ dễ dàng.

Chống lại thú dữ và còn săn bắt chúng ở. vùng đồng bằng thì di chuyển khó khăn. mùa mưa lụt lội thủy quái không sợ người. vẫn dưới sông nước khó lường nên chinh. phục sông nước và đồng bằng khó hơn và. diễn ra muộn hơn nó cũng cho thấy những. nhân vật quan trọng giúp người dân chống. chọi với thiên nhiên được thần tượng hóa. các vị thần này vẫn có thể có tình cảm. qua hôn nhân với các công chúa của vua. Hùng vốn là những người bình thường. thông lệ cống nạp sản vật quý hiếm như. là một thước đo cho giá trị đã thịnh. hành vào thời các vua Hùng theo lời kể. của truyền thuyết này truyền thuyết Phù. Đổng Thiên Vương miêu tả một cuộc xâm. lấn của giặc Ân vào thời Hùng Vương thứ. 6 thể hiện tinh thần và sức mạnh của. người Việt trong ông ngoại xâm dưới nước. các truyền thuyết khác như mai ăn thêm. miêu tả sự khai phá vùng đất phía Nam.

Với giống hoa quả mới là dưa hấu sự tích. Trầu Cau giải thích về phong tục ăn trầu. thủ tục truyền rằng Hùng Vương có người. con gái nhan sắc tuyệt với tên gọi là Mỵ. Nương vua của người Âu Việt là thuộc. Vương nghe tin sai sức cầu hôn mua vùng. muốn gà nhưng lạc hậu căn rằng thật muốn. lấy nước ta chỉ mượn tiếng cầu hôn đó. thôi không lấy được nghị Dương cục Vương. cong dựng dặn lại con cháu phải diệt Văn. Lang Mà Chiếm Lấy nước đời cháu thuộc. Vương là thuộc phán mấy lần đem quân. sang đánh nước Văn Lang nhưng vùng Vương. có Thượng sĩ giỏi đã đánh bại quân phục. Hùng Vương nói ta có sức thần nước thuộc. không sợ hay sao bền chỉ sai sự Yến tiệc. không lo vì Quân bị bởi thế khi con dụng. lại khéo sang đánh vua Hùng còn trong. cơn say Quân thuộc đến gần mua Hùng Chia. Tay Không thì phải bỏ chạy rồi nhảy. xuống sông tự tử tướng sĩ đầu hàng Thế.

Là nước Văn Lang mất năm Giáp Thìn 257. trước Công Nguyên Thục Phán đã thôn tính. được nước Văn Lang xưng là An Dương. Vương đổi quốc hiệu là Âu Lạc đóng đô ở. Cổ Loa. An Dương Vương sau khi lấy được Văn Lan. nhanh chóng ổn định quân đội treo bảng. Cầu Hiền Những tổ trưởng thuộc Văn Lang. cũ vẫn giữ nguyên chức vụ Bộ máy nhà ở. đâu là không có nhiều thay đổi Tuy nhiên. quyền hành của nhà nước giao hơn và chặt. chẽ hơn Vua có quyền thế hơn trong việc. cai trị đất nước. cùng thời kỳ này bên trunghoa Tần Thủy. Hoàng đã thống nhất sáu nước sau nhiều. năm hỗn chiến thời chiến quốc ông tiếp. tục tham vọng xâm chiếm Bách Việt vùng. đất đai của các bộ tộc Việt ở phía Nam. nhà Tần huy động 50 vạn quân chia làm 5. đạo đi chinh phục và đã đánh chiếm nhiều. vùng đất Bách Việt nhập vào lãnh thổ. Trung Hoa năm 218 trước Công Nguyên tính.

Tần là đồ Thư đã gọi đến đất Tây Âu giết. thủ trưởng kiếm Nhật suối tiến vào lạc. biện Thục Phán An Dương Vương lãnh đạo. nhân dân chống giặc quân Tần ghi đến đâu. dân Âu Lạc làm vườn không nhà trống đến. đó quân thần chiến đấu trong nhiều năm. Dần lâm vào tình trạng thiếu lương thực. trầm trọng khi quân nhà Tần đã kiệt sức. vì thiếu lương thì quân dân Âu Lạc mới. bắt đầu xuất trận quân thần muốn viếng. hai người đều bị người Âu Lạc bủa vây. đánh gốc quân của Thục Phán đánh tập. kích bất ngờ và dùng cung nọ tấn công Đồ. Tư lúc này mới hối hận không biết chớp. thời cơ bỏ mạng trong chuyện này mất chủ. tướng quân anh mang Hỗn Loạn dùng luật. tháo chạy về nước sử ký Tư Mã Thiên mô. tả tình trạng quân Tần lúc bấy giờ như. sau đóng minh ở đất vô dụng kiến không. được thoái không xong đàn ông mặc áo. giáp đàn bà phải chuyên chở khổ không.

Sống nổi người ta phải thắt cổ trên cây. dọc đường người chết trông nhau sau. chiến thắng trước quân Tần danh tiếng. của Thục Phán vang vọng khắp vùng nhằm. Củng cố thêm khả năng phòng thủ quân sự. ông đã cho quân dân ngày đêm xây đắp. Thành Cổ Loa trang bị cho thành chỉ. nhiều vũ khí đáng sợ An Dương Vương ra. lệnh cho các tướng gia sức huấn luyện. hàng vạn binh sĩ ngày đêm tập Bắn nỏ còn. mình thì thường giám sát tập bán ở trên. Ngự sa Đài bộ cung Âu Lạc thời bây giờ. Vang danh khắp nơi là bất khả chiến bại. được xưng tụng sánh ngang với kĩ mãi nhà. Tần nỏ Liên Châu trở thành thứ vũ khí. Thần Dũng vô địch của nước Âu Lạc tục. truyền rằng An Dương Vương xây thành. nhiều lần nhưng đều đồ sao nhờ có thần. Kim Quy hiện lên Bỏ qua nhiều vòng dưới. chân thành An Dương Vương vàng cho dây. theo dấu chân rùa vàng từ đó thành xây.

Không đổ nữa thần kim anh rút một cái. móng của mình trao cho An Dương Vương. dặn rằng nhà vua giữ lấy móng chân này. thì làm lấy nọ khi có giặc thì đem ra. bắn một phát có thể giết được hàng nghìn. quân giặc. từ khoảng năm 208 đến 207 trước Công. Nguyên ở Trung Quốc nhà Tần suy yếu xã. hội rơi vào thời kỳ loạn lạc các thế lực. phong kiến nổi lên các thứ khắp nơi. tranh giành đánh chiếm lẫn nhau ở quận. Nam Hải có viên quản lý là ngâm ngao bị. bệnh nặng rồi Chết giao quyền cho cấp. phó là Triệu Đà Triệu đại nhân dịp đó. giết hết những con lại nhà Tần bổ nhiệm. ở Lĩnh nam xuất quân đánh chiếm quận quế. lâm tượng cuộn tự dưng Nam Việt Vương. chính thức li khai khỏi nhà Tần để mở. rộng lãnh thổ Triệu Đà cho quân đánh. giống Âu Lạc theo truyền thuyết triệu. đào muốn góp nước Âu Lạc nhiều lần đem. quân sang đánh nhưng đều thất bại thấy.

Dùng Minh không xong bèn xin giảng hòa. với An Dương Vương và sai con là Trọng. Thủy sang cổ thân trong những ngày làm. sứ giả Trọng Thủy gặp được Mị Châu có. sắc đẹp tuyệt trần Con gái của An Dương. Vương Trọng Thủy đem lòng yêu mến Mị. Châu bị trâu cũng dần yêu chàng hai. người quấn quýt bên nhau An Dương Vương. thấy vậy rất mừng Hiền giả Mị Châu cho. trọng thủy về sau Trọng Thủy dụ dỗ Mị. Châu đòi xem nhỏ thần bị trâu đem cho. xem em thủy ngân đấy bị hỏng cái lễ nhỏ. rồi lập tức sang gửi về báo tin cho. Triệu Đà Triệu Đà lại đem quân sang đánh. gót khi con Triệu kéo đến An Dương Vương. đem nhỏ ra vắn như trước Nhưng nó hỏng. rồi Quân thuộc thua chạy tam giác năm. 208 trước Công Nguyên Triệu Đà chiếm. được nước Âu Lạc. từ. năm 208 trước Công Nguyên triệu gà đánh. bại An Dương Vương chiếm được nước Âu. Lạc và sát nhập vào Nam Việt nhà triệu.

Chia lãnh hộ Âu Lạc làm 2 quận Giao Chỉ. và cử chân đặt hai viên quan giữa trông. coi 2 quận này nhà triệu không trực tiếp. cay chia Âu Lạc người Âu Lạc cũng chỉ. mất một triều đình độc lập do người bản. địa đứng đầu chế độ lạc tướng người Việt. được Cha truyền con nối vẫn tiếp tục duy. trì hàng năm cống nộp cho vô triệu thông. qua hai con xứ giúp việc cho hai con xứ. có một số quan chức cả người nam Việt. lẫn người Việt giao chỉ. cuối thế kỷ thứ 2 trước Công Nguyên nhân. lúc nhà triệu suy yếu Hán Vũ Đế định. dùng phương pháp ngoại giao để thu phục. đất nam Việt nhưng không thành công thì. gặp sự chống đối của thủ tướng nữ gia. nhà Hán quyết định sử dụng quân sự mở. cuộc tấn công quy mô vào năm 111 trước. Công Nguyên Hãn chủ sai tướng là lộ bác. Đức đem năm đạo Minh sang đánh nam Liệt. và hạ được kinh thành thiên môn nhà.

Triệu ở nước nam Việt trong đó bao gồm. lãnh thổ Âu Lạc cũ thuộc quyền cai quản. của nhà Hán. ở nhà Hán chia lãnh thổ Nam Việt ra làm. chính quận mỗi cuộn đặt một viên Thái. Thú trông coi và viên thuê sự giám sát. các quận ở Giao chỉ các lạc Tưởng lạc. hậu vẫn được giữ nguyên và được Cha. truyền con nối như trước đã có nhiều. viên Thái Thú đến cai trị các quận Thuộc. câu lạc nhưng sách xưa nói nhiều đến. tích quang thái thú quận Giao Chỉ và. nhân duyên thái thú quận cửu chân Xem. những viên quan này chị dân có nhân. chính có công trong việc khai hóa dậy. dân làm điều nhân nghĩa cho nên có nhiều. người kiến phục vụ đến năm Giáp Ngọ 34. sau Công Nguyên vua Quang Vũ nhà Hán sai. tô định sang làm thái thú quận Giao Chỉ. tô định là người bạo ngược chính trị đàn. áp dưới ách đô hộ của hắn Gánh nặng thuế. khóa và cống nạp để nặng lên vai người.

Dân người giao chỉ đã có lòng oán giận. lắm Năm Canh Tý 40 sau Công Nguyên Tôi. định giết Thi Sách người ở quận trung. duyên vợ quý sách là Trưng Trắc con gái. là tướng ở huyện Mê Linh cùng với em gái. là Trung bị nổi lên đem quân về đánh vô. định bọn vô định phải chạy trốn về Quận. Nam Hải lúc mấy giờ các quận cửu chân. Mở hộp phố cũng nổi lên theo Hai Bà. Trưng chẳng bao lâu hai và chiếm được 65. Thành ở vùng Lĩnh Nam hai bà vẹn xưng. làm vua đóng đô ở quê nhà Mê Linh năm. Tân Sửu 41 vua quanh Vũ sai mã viện làm. phục ba tướng quân sang đánh Trưng Vương. mã viện là một danh tướng nhà đông Hán. lúc mấy giờ đã ngoài 70 tuổi nhưng vẫn. còn mạnh đem quân đi đến lãng mạn thì. gặp quân của Trưng Vương hai bên đánh. nhau với trận quân của Hai Bà Trưng là. Quân ô hợp không Đương nổi quân của mã. viện hai bà rút về Cẩm Khê mã diện Kiến.

Quân lên đánh quân Trung Vương tan vỡ cả. hai bà chạy về H4 thế Bực quá bèn gieo. mình xuống sông hát giang hoàng Tự thận. đó là ngày mùng 6 tháng 2 năm Quý Mão 43. gạch mã viện đánh được Trưng Vương đem. đất giao chỉ sát nhập vào nhà đông hán. rồi chỉnh đốn Minh Lương đem quân đi. đánh dẹp các nơi đi đến đâu sẽ thành đáp. nghĩ đến đó cũng như nhà Tây Hán nhà. đông Hán mục đất Âu Lạc cũ vào Giao Châu. gồm 3 quận Giao Chỉ cựu chân Nhật Nam. khoảng 50 nguyện đứng đầu Châu vẫn là. thứ xử Chu cho rằng sự có quyền cắt đặt. quan lại điều độ minh lĩnh ở trong trâu. ở mỗi quận có chữ Thái Tú cũng là người. Hán bên dưới quận là các huyện chế độ. lạc tướng Cha truyền con nối của người. Việt ở cấp huyện bị bãi bỏ thay vào đó. là những tên huyện lệnh người Hán luật. cũ của người Việt bị bãi bỏ dân Việt. buộc phải theo luật Hán chính quyền đô.

Hộ đặc biệt đẩy mạnh việc di dân Hán đến. ở lẫn với doanh nghiệp bắt dân Việt phải. theo phong tục tập quán giống như người. Hán Chúng bắt dân ta học chữ Hán và. tiếng Hán chuyện và các tư tưởng thành. Phục Thiên tự quy phục thiên triều. đến cuối thế kỷ thứ hai nhà đông Hán suy. yếu chiến tranh giữa các chư hầu bùng nổ. Hán Hiến Đế bị các vị thần hay nhau. khống chế trước tình hình nó thái thú. quận Giao Chỉ là sĩ nhất sinh nhà Hán. cho ba người em của mình làm thái thú. các quận Hợp Phố cửu chân nam hải triều. đình nhà Đông Hán do rối loạn trong nước. không thể quản lý bộ Giao Chỉ xa xôi nên. mặc nhiên thừa nhận từ đó thế lực họ sĩ. ở Giao Chỉ rất lớn năm 192 người bản địa. của Việt Nam theo khuôn Liên khởi binh. chống nhà Hán số lượng nhà đông Hán ở. phía Nam rớt không chống nổi bất lực. trước sự ly khai của khu liên từ đó phía.

Nam quận Việt Nam trở thành nước Lâm ấp. tách hẳn sự cai trị của nhà đông Hán và. các triều đại Trung Quốc sau này. năm 222 nhà đông Hán mất Trung Hoa. chuyên gia làm ba nước bắc Ngụy Tây. thuộc Đông Ngô đất Giao Châu bí giờ. thuộc về Đông Ngô xí nghiệp có Giao Châu. được 40 năm tuy có thực quyền nhưng vẫn. theo lệ chiếu cống nhà Hán đến khi nhà. Hán mắt thì lại triều cống nhà Ngô năm. 226 sĩ nghiệp mất con là sĩ Huy tự xưng. làm tháithú ngô chủ là Tôn Quyền đèn. chiếu đất Giao Châu từ hộp phố về Bắc. gọi là khoảng châu từ hợp phố Việt Nam. là Giao Châu và xoay quanh Xanh Thành xí. nghiệp sĩ Huy liên quân gia chống giữ bị. cư xử Quảng Châu là nữ đại tiến quân. sang đánh dẹp Tôn Quyền lại hộp Quảng. Châu và Giao Châu vào làng bột phông cho. nữ đại làm thấy sử. năm Mậu Thìn 248 vì quan lại nhà Ngô đàn. áp nhân dân khổ sở một người đàn bà quận.

Thủ chân là Triệu Thị Trinh cùng với anh. là Triệu Quốc ý nghĩa quân khởi binh. đánh nhà ngô khi bà ra trận thường mặc. áo giáp đồng đi guốc nhà cài trâm vàng. cưỡi voi dẫn quân xông trận oai phong. lẫm liệt được tinh cuộc khởi nghĩa Lam. nhanh Tôn Quyền phải tướng lục giận cháu. của lục tốn làm thứ sự Giao Châu đem. theo 8.000 Quân tinh nhuệ sang đàn áp. cuộc khởi nghĩa đến nơi lục giận nghiện. dùng của cải vô trộn một số lãnh tụ địa. phương để làm suy yếu và chia rẽ lực. lượng nghĩa quân Bà Triệu chống nhau với. quân Ngô được 5 6 tháng nhưng vì Quân ít. với cô nên phải thua chạy đến núi Tùng. nay thuộc huyện Hậu Lộc thanhhóa thì xử. khi ấy mới 23 tuổi. Ừ từ năm 265 đến 280 ở Trung Quốc nhà. Tấn gấp mua nhà Ngụy rồi lần lượt đánh. bại Tây thuộc và Đông Ngô đất Giao Châu. lại thuộc về nhà Tấn nhà Tấn Phong cho.

Họ hàng trong nội tộc ra trấn trị các. nơi để làm với cánh cho vua nhưng cũng. vì lẽ ấy mà các thân vương thường vì. lòng tham danh lợi mà giấy Minh đánh. giết lẫn nhau cốt nhục Tương Tàn đất. nước nhanh chóng suy yếu nhân cơ hội ấy. các nước triệu Tần Kiên Lương hạn hán. nổi lên chiếm với các vùng phía Bắc sông. Trường Giang nhà Tấn chỉ còn vùng đất. phía đông nam phải dời đô về kiến nghiệp. gọi là đông tấn đất Giao Châu vẫn thuộc. nhà Tấn những quan lại sang cai trị. thỉnh thoảng mới gặp được một người nhân. từ tử tế thì nhân dân được yên ổn còn là. những kẻ tham lam độc ác thì nhân dân. lại phải lầm than khổ sở. từ năm Canh Thân 420 lưu dụng cướp mua. nhà đông tấn lập ra nhà Tống ở phía nam. nước Trung Quốc phân ra làm mắc chiều và. Nam triều mắc Chiều có nhà Ngụy tệ Chu. núi nhau làm vua Nam chiều có nhà tống t.

Lương Trần Kế Nghiệp chị vì mấy giờ Giao. Châu thuộc về Nam Triều thời nhà lương. có sai quan là tiêu tư sang làm thấy sự. Giao Châu Tiêu Thư là một kẻ tàn bạo làm. cho lòng người oán giận Bởi vậy năm 542. Lý Bí đã lãnh đạo nhân dân Giao Châu nổi. lên đánh đuổi quân Lương ông lên ngôi. vua tức Lý Nam Đế lập nên nhà nước Vạn. Xuân độc lập đóng đô ở Long Biên năm Ất. Sửu 545 vua nhà Lương xoay chuyển hóa. thiên đem quân sang đánh Vạn Xuân Lý Nam. để thua phải bỏ Long Biên chạy về gia. Ninh rồi về Tân sương quân Lương lại. tiến lên Đánh Lý Nam Đế Thế mình Thiếu. trống không nổi mới rút lên đóng hoạt. động phát nhiêu Tam Nông Phú Thọ ngày. nay đợi thu xếp được Quân sĩ lại ra đánh. được non 15 Lý Nam Đế Đem hai vạn quân. ra đánh với Trần Bá tiên nhưng thất bại. đền do ở lại cho cả tướng quân Triệu. Quang Phục rồi trở về khuất nhiêu.

Triệu Quang Phục là con quan Thái phó. triệu túc theo cha giúp Lý Nam Đế lập. được nhiều công ngay nên quân chống cự. với nhà Lương được ít lâu thấy thế giặc. mạng được không nổi bèn rút quân về Dạ. Trạch thuộc Hải Dương ngày nay Dạ Trạch. là chỗ đầm lầy xung quanh cỏ mọc um tùm. ở giữa có bãi khác làm nhà ở được Triệu. Quang Phục vào giấy ngày ẩn nấp tối thì. cho lính Triều thuyền độc mộc ra đánh. con Nương cấp lấy lương thực về mưa Quân. sĩ Trần Bá viên đánh mãi không được năm. Mậu Thìn 548 Lý Nam Đế ở trong phát ngôn. khỏi bệnh mất sang năm sau Triệu Quang. Phục ở Dạ Trạch được tiếng ấy về Nương. là Triệu Việt Vương mấy giờ quân của. Việt Vương đã sắp hết Hương mà mãi không. phá được Quân giàu ngay nhiều gặp lúc. bên Tàu có đoạn hậu cảnh mua nhà Lương. phải Triệu Trần Bá Thiên về để người vì. tưởng là Dương Xuân ở lại chống cự với.

Triệu Quang Phục Quang Phục mới thừa thế. đem quân ra đánh phá ông giàu rồi về lấy. lại Thành Long Biên. kể từ khi Lý Nam Đế cho Minh Quyền cho. Triệu Quang Phục rồi về khuất Liêu có. người anh họ là Lý Thiên Bảo cùng với Lý. Phật tử nên Quân chạy vào quận Cửu Chân. năm Ất Hợi 555 Lý Thiên Bảo mất minh. quyền về tay lý phật tử đến năm Đinh Sửu. 557 lý phật tử liên quân về chống muỗi. Triệu Việt Vương đánh nhau với trận. không được Phật tử mới sinh chưa đất. chẳng Hòa Triệu Việt Vương nghĩ tỉnh họ. Lý cũng thuận chia đất cho lý phật tử lý. phật tử Đóng vô duyên nay là làng Đại Mỗ. Từ Liêm Hà Nội Triệu Việt Vương đóng ở. Long Biên Triệu Việt Vương lại gả con. gái cho Phật tử để tỏ tình hòa hiếu với. nhau nhưng phật tử vẫn có ý muốn hôm. chính bởi vậy bề ngoài tuy hòa hiếu. nhưng để trong vẫn sửa soạn để đánh lấy.

Long Biên năm Tân Mão 571 vật tử bất ngờ. liên quân đánh Triệu Việt Vương Triệu. Việt Vương qua chạy đến sông chạy nha. Nam Định nhảy xuống sông dựng cận xử lý. phật tử lý được Thành Long Biên rồi xưng. đế hiệu đóng đô ở phòng Châu cùng lúc đó. ở Trung Quốc nhà tù đã đánh bại Nam Bắc. triều nhất thống nước tàu đến năm Nhâm. Tuất 602 mua nhà tùy say cứng là Lưu. Phương đem quân 27 sang sang đánh nước. Nam lưu phương sai người lấy lẽ họ phúc. để giữ hành lý phật tử hậu Lý Nam Đế sợ. Thế không định lùi vàng sinh về hàng từ. giấy rất sao sâu lại bị nước tàu cai trị. 336 năm nữa. nhà tù làm về bên Tàu được 28 năm thì. mất về tay nhà đường nhà đường đổi tên. Giao Châu Thành An Nam đô hộ phủ chia. nước ta ra là 12 Châu 59 huyện dưới. huyện là Hương và xã người đứng đầu cai. trị gọi là tổng khoản hay kinh lược xứ. sau đổi thành Tiết độ sứ việc chia nhỏ.

Cơ quan cai trị khiến cho nhà đường. khống chế An Nam một cách chặt chẽ hơn. tuy vậy trong 3 thế kỷ nhà đường thống. trị Nhân dân ta vẫn không ngừng nổi dậy. giành độc lập. từ năm Nhâm Tuất 722 ở hoàn châu có một. người tên Mai Thúc Loan nổi lên chống cự. với con đường Mai Thúc Loan là người. huyện Thiên Lộc thuộc Hà Tĩnh bây giờ. mặt mũi đen sì sức khỏe mạnh thấy qua. nhà đường làm nhiều điều tàn bạo dân. gian khổ sở lại nhân lúc bấy giờ lắm. giặc giã ông ấy Mình chiêu mộ những. người Nghĩa Dũng chiếm giữ lấy một chỗ ở. rất hoan Châu nay thuộc tỉnh Nghệ An rồi. xây thành đắp lũy xưng Hoàng Đế tục gọi. là Mai Hắc Đế vua nhà Đường Xa quan hội. thi là Dương Tư giúp đem quân sang cùng. với quando bộ là Quang sở khách đi đánh. Mai Hắc Đế Mai Hắc Đế thể yếu trống. không nổi phải thưa chạy được ít lâu thì. mất. năm Tân Vị 791 quan đô bộ là cao chính.

Mình bắt dân đóng siêu thuế nặng quá. lòng dân oán hận khi bây giờ ở quận. đường Lâm nay là Sơn Tây Hà Nội có người. tên là Phùng Hưng nổi lên đem quân về. pháo thủ đô hộ cao chính mình lo sợ. thành bệnh mà chết Phùng Hưng mới chiếm. giữa Phủ thành được mấy tháng thì mất. quân sĩ là con cùng hương là phù nhanh. lên nối nghiệm dân ở Phùng Hưng mới lập. đền thờ và tôn lên làm Bố Cái Đại Vương. Bởi vì ta gọi cha là bố mẹ là cái nghĩa. là tôn Phùng Hưng Lên làm cha mẹ tháng 7. năm 791 mua nhà đường xa triệu xuân sang. làm đô hộ cùng ăn liệu thế trống không. đổi sinh ra hàng ạ sau khi đánh bại Vùng. An bọn quan lại nhà đường sang cai trị. Giao Châu càng tham tàn độc ác nên lòng. dân chữ oán thù chúng chỉ nghĩ đến việc. vơ vét của cải cho nhiều nên hai lần. giặt Nam chiếu sang đánh riết hơn 15 vạn. dân Giao Châu quan quân nhà đường Điều.

Hòa chạy năm Giáp Thân 864 sao biển đem. Đại Binh Xanh đánh mỗi đuổi được giặc. Nam chiếu vua đường đổi An Nam làm Tĩnh. Hải Phòng Cao Biền làm tiết độ sứ cao. biển cho đắp thành Đại La ở bờ sông Tô. Lịch chỉnh đốn mọi việc tục truyền rằng. Cao Biền dùng phép phù thủy phá những. thác ghềnh ở các sông để cho thuyền bè. đi được hắn thấy bên dao chúng ta lắm. đất đai Đế Vương thường cứ cỡ diều giấy. hiểm nhất phá những chỗ sân thủy đẹp và. hãy mất nhiều long mạch. từ đầu thế kỷ thứ 10 nhà đường suy yếu. trong nước vào loạn lạc giặc cướp nổi. lên khắp nơi đến năm 907 thì mất ngôi. nhà Hậu Lương Hậu đường Hậu Tấn Hậu Hán. hậu chu tranh nhau làm vua mỗi nhà làm. được mấy năm gọi là thời Ngũ Đại ở Giao. Châu có Khúc Thừa Dụ là một người hào. phú bản giữ tính khoan Hòa hay thương. người được dân chúng kiếng Phụng nhân cơ.

Hội ấy năm 905 Khúc Thừa Dụ bộ quân đánh. đuổi giặc về nước rồi tự xưng là Tiết độ. sứ nhà đường bây giờ suy nhược không. ngăn cản được đàng Phong cho ông làm. tĩnhhải tiết độ sứ. Khúc Thừa Dụ là người đã kết thúc thời. kỳ Bắc thuộc xuất Hơn một nghìn năm của. người Việt đặt nền móng cho các triều. đại nhà Ngô nhà Linh sau này ông cũng là. người mở đầu cho cách ứng xử khôn khéo. với bọn phong kiến phương Bắc đó là thần. phục trên danh nghĩa để có độc lập thật. sự về hình thức vẫn giữ nguyên cách tổ. chức của chính quyền đô hộ nhưng thực. chất chính quyền ấy là chính quyền tự. chủ tất cả bọn quan lại phương Bắc bị. bãi bỏ thay bằng người Việt. ở trong suốt thời kỳ Bắc thuộc các triều. đại Trung Quốc không ngừng thực hiện. đồng hóa người Việt nhằm biến Việt Nam. thành một quận huyện của Trung Quốc Dưới. thời kỳ này người Việt phải đóng nhiều.

Sưu cao thuế nặng cho triều đình Phương. Bắc phần lớn quan cai trị là những kẻ. tham lam tàn động làm cho nhân dân khổ. sở khiến nhiều cuộc khởi nghĩa nổ ra. trong thời kỳ này đã có lúc độc lập được. vài ba năm nhưng chỉ vì nước nhỏ dân ít. mà người trong nước không biết Đồng Tâm. với nhau cho nên không thành công được. cũng có một số con cai trị nghiêm minh. đứng đắn nhưng số này rất ít nền văn hóa. Trung Quốc cũng du nhập vào nước ta thời. kỳ này nhiều người Trung Quốc đã di cư. đến Việt Nam họ ở lại kết hôn với người. Việt và dần dần hòa nhập vào xã hội viện. con cháu họ trở thành người Việt Nam. thời kỳ Bắc thuộc kết thúc mở ra một. trang mới trong lịch sử Việt Nam thời kì. độc lập tự chủ. từ. năm 907 Khúc Thừa Dụ mất cúp họ lên thay. tra lập ra phủ Châu xã các nơi đạt quan. lại sửa sang việc thuế mã dung dịch đến.

Năm 917 khúc hạo mất chuyên nghiệp cho. con là khúc của Mỹ nhận chức Tiết độ sứ. của nhà Lương chứ không thần phục Nam. Hán mua Nam hắn lấy làm tức giận năm 923. sai hướng là lý phát chính đem quân sang. đánh bắt được hút thử Mỹ năm 931 Dương. Đình Nghệ là tướng của Khúc Hạo ngày. trước nổi lên đánh đuổi quân Nam Hán rồi. xưng là Tiết độ sứ được 65 Dương Đình. Nghệ nghị một nhà tướng là kiểu công. diễn giết để cướp ngôi. Ngô Quyền là người làng Đường Lâm làm. quan với Dương Đình Nghệ Dương Đình Nghệ. thấy người có tài trí mới gả con gái cho. và phong trào vào dự Á Châu khi hay tin. Kiều Công Tiễn giết Dương Đình Nghệ Ngô. Quyền tập hợp lực lượng ra đánh công. diễn để trị tội phạm chủ kiểu không viễn. sợ hãi sai người sang cầu cứu Nam Hán. mùa Nam Hán là lưu nhiễm lễ hội gió về. quyết định đánh Tĩnh hải quân lần thứ.

Hai cho con là thái tử Hoằng Tháo vừa. quân như trước tự mình dẫn quân đi tiếp. ứng năm 938 khi hoàng tháo phiến quân. theo đường viền và đến gần sông bạch. đằng thì Ngô Quyền đã giết được kiểu. công diễn rồi một mặt truyền lệnh cho. quân sĩ hết dự phòng bị một mặt đóng cọc. có bịt sắt nhọn xuống lòng sông Bạch. Đằng khi thủy triều lên bãi học không bị. lộ Ngô Quyền cho quân ra tiêu chiến rồi. giả vờ thua sẽ dự định mãi học nữa đến. khi thủy triều xuống huyện chiến lớn của. Nam Hán bị mắc cạn và lần lượt bị cọc. đâm vùng gần hết lúc đó Ngô Quyền mới. sung quân ra tấn công dữ dội quân Nam. Hán vừa chạy còn Lưu Hoằng Tháo bỏ mạng. với hơn một nửa Quân sĩ mua Nam Hán đang. cầm quân tiếp ứng đóng ở biên giới Không. kịp trở tay đối phó nghe tin hoàng thái. tử trận nhiễm kinh hoàng làng thương. khóc thu nhập quân còn lại mà giúp nuôi.

Ngô Quyền trong thì giết được nghịch. thần báo thù cho chủ ngoài phá khuôn. ngoại xâm bảo vệ đất nước công danh lưu. truyền thiên cổ năm 939 ông lấy ngôi vua. xưng là Ngô Vương lập ra khi đóng đô ở. Cổ Loa nước Nam cởi được cách bắt thuộc. hơn 1000 năm mở đường cho thời kì độc. lập tự chủ của dân tộc. vua Vương lạc quan trước chế trường My. niệm phục sắc và trình vốn việc chính. trị trong nước chỉ muốn sự nghiệp lâu. dài nhưng chỉ là mua được có 65 năm 944. Ngô Quyền mất em vợ là Dương Tam Kha. cướp môi tự xưng là Dương Bình Vương con. của Ngô Quyền là Ngô Sương được chạy. trốn Tam Kha sai quân đuổi bắt nhưng. không được vàng bạn em của Ngô Sương. nhập là Ngô xương văn nhận làm con nuôi. với ý định truyền ngôi trả về cho họ Ngô. năm 950 Dương Tam Kha xay Ngô xương Văn. cùng tướng Đỗ cảnh hạt và Dương Cát Lợi. đi dẹp loạn của thôn Thái Bình Mua xương.

Văn đi được nửa đường thì mua với hai. hướng đem quân quay lại mất Dương Tam. Kha rồi Giáng xuống làm Chương Dương. Công Ngô xương Văn Xương là nam tấn. Vương sai người mời anh là Ngô Sương. Ngọc về cùng coi được nước Ngô Sương. nhập về xưng là thiên sách Vương hai anh. em cùng làm vua sử sách gọi là hậu Ngô. Vương Ngô xương nhập lên ngôn lấn át. quyền hành của Ngô xương văn hiến xương. văn vất mình giúp nuôi việc chính sự từ. năm 954 Ngô Xuân Lộc mất chỉ còn Nam tấn. Vương Ngô xương văn làm vua. từ khi Dương Tam Kha lấy ngôi của nhà. Ngô nhiều nơi không chịu thuần phục nổi. lên tự lập xưng là sứ quân khi Nam tấn. Vương lấy lại được nhập ngũ các sứ quân. vẫn không chịu phục tùng làm nhà vua. phải đi đánh dẹp mãi không được yên năm. 965 khi đi đánh Dẹp Ở 2 thôn Thái Bình. Nam tấn Vương bị trúng tên chết con của.

Thiên sách Vương là mô xương chính lên. nối ngôi nhưng bên ngoài không còn ai. phục tùng phải lui về giữ đất Bình Kiều. lúc bấy giờ trong nước có 12 Sứ Quân đội. lên Ngô Sương sinh giữ bình Kiều Đỗ cảnh. thật giữa động răng Trần Lãm xưng là. Trần Minh công Giữ bố hay khẩu hiệu công. Hãy xưng là Kiều Tam chế giữ Phong Châu. Nguyễn khoan sinh là Nguyễn Thái Bình. giữ Thanh gái Ngô Nhật Khánh xưng là Ngô. lãm công giữa đường Lâm lý Khuê xưng là. Lý Lăng công giữ siêu loại Nguyễn Thùy. thiệp xưng là Nguyễn Định Công sữa Tiên. Du nữ đường xưng là nữ ta công sự thế. răng Nguyễn Siêu xưng là Nguyễn Hữu Công. ở Việt kiều thận xưng là Kiều Nhận công. giữ hồi hổ phạm Bạch Hổ xưng là Phạm pho. mát giữa đồng châu các sứ quân đánh. chiếm lẫn nhau gây ra cảnh loạn lạc đến. 20 năm làm cho nhân dân khổ sở. Đinh Bộ Lĩnh là người ở Hoa Lư động con.

Ông Đinh Công Trứ làm thứ sự ở hoàn châu. dưới thời Dương Đình Nghệ và Ngô Vương. Quyền Linh cũng chưa mất sớm Bộ Lĩnh. theo mẹ về quê ở thường đi chơi với Trẻ. chăn trâu bò bắt chúng quanh tay làm. thiệu để ngồi cho chúng rước và lại lấy. bông lau làm cờ vầy trận đánh nhau trẻ. xứ ấy đứa nào cũng sợ tôn lên làm anh. đến lúc khôn lớn lên dân làng theo phục. rất nhiều nhưng sau vì không hòa với chú. cho nên Bộ Lĩnh cùng với con là Linh. Nguyễn Sang ở với Sứ Quân Trần Minh công. ở Bố Hải khẩu. Trần Minh công không có con trai thấy. người khôi ngô có chí khí đem lòng yêu. mến mẹ nhận làm con nuôi cho được giữ. Vinh quyền đến khi Trần Minh không mất. Đinh Bộ Lĩnh lên Quân về giữ Hoa Lư. chiêu mộ những người họ Kiệt không cứ. một phương năm 951 đổi hậu ma vương hay. Vương đã đem quân vào đánh không được. bí ngô mất rồi Đinh Bộ Lĩnh hàn được Sứ.

Quân Phạm Bạch Hổ Phá được Sứ Quân Đỗ. cảnh thật ông đã khôn khéo vận dụng kế. sách chưa hàng kết hợp với quân sự Đinh. Bộ Lĩnh đánh đâu Thắng đấy Nên được dân. chúng tôn là Vạn Thắng Vương năm 968 sau. khi đánh dẹp các thế lực cát cứ thống. nhất đất nước vạn thắng Vương lên ngôi. vua Tự Đinh Tiên Hoàng Đế đặt quốc hiệu. là Đại Cồ Việt đóng đô ở Hoa Lư Tiên. Hoàng xây dựng cung điện chế Chiều My. định phẩm hàm Quan Văn Võ đặt ra Luật. Pháp quân đội trong nước được Thái Bình. Tiên Hoàng phế trường lập thứ cho con út. là Hạnh lang làm thái tử con trưởng là. nam Việt Vương Đinh Nguyễn đã theo viên. Hoàng xông pha trận Mạc Từ của hàn vi. này không được ngôi thái tử lấy làm tức. giận vàng khiến người giết hạt lanh bi. năm 979 mua Thiên Hoàng và nam Việt. Vương Nguyên vị tên Hoạn Quan Độ Thích. giết chết sử chép rằng Đỗ Thích đêm nằm.

Mơ thấy sao rơi vào miệng tưởng là điềm. báo mình được làm vua mền định bụng làm. Sự Hoán đoạn một hôm Đỗ Thích thấy viên. Hoàng say rượu nằm trong cung nền lạnh. vào giết Kiên Hoàng đi rồi giết cả Anh. Vương Nguyễn Triều thần sửa gỗ thích và. tôn Vệ Vương Đinh Toàn lên làm vua tức. linh đế. Vệ Vương mới có sáu tuổi lên làm vua. quyền Chính nhờ cả Thập đạo tướng quân. là Lê Hoàn Lê Hoàn lại cùng với Dương. Thái Hậu tư thông các quan đại thần bây. giờ là Linh biển Nguyễn bặc thấy Lê Hoàn. nghiệp chính lượng quyển quá mang Minh. Mã đến đánh nhưng bị Lê Hoàn giết cả lúc. bấy giờ ở phương Bắc nhà Tống đã thống. nhất được Trung Hoa Nghe kinh thiên. hoàng đã mất tự Quân còn dạy muốn thử. Thế sang lấy nước ta mới hội đại binh ở. gần biên giới rục rịch sang đánh trước. họa xâm lăng Thái hậu Dương Vân Nga cùng. Triều thần tôn Lê Hoàn lên làm vua tức.

Vua Lê Đại Hành nhà Linh kết thúc chuyển. được hai đời cả thảy 14 năm. vua đại hành lên ngôi năm 980 rồi Sai sứ. Đưa Thư Xanh nhà Tống nói dối là thư của. binh đoàn Xin Phong để nhà Tống hoãn. binh lại có thêm thời gian sửa soạn. Phòng bị đến năm 981 quân Tống chưa hay. đạo thù bộ tiến vào nước ta bộ binh do. hầu nhân bảo chỉ huy khiến vào Lạng Sơn. Thùy Minh do Lưu trường chỉ huy men theo. bờ biển ở sông Bạch Đằng vua Lê Đại Hành. bố trí một đạo quân mai phục ở Chi Lăng. còn tự mình dẫn Minh Thuyền da chống giữ. ở Bạch Đằng quân của hầu nhân Bảo Yến Ải. Chi Lăng bị phục binh của Đại Cồ Việt. tập kích và từ trận mặt chủ tướng quân. giống vỡ trận và thua chạy bị tiêu diệt. quá lừa như chừng Thấy Lục Quân đã tan. vỡ Vội Vàng đem Thủy Quân rút về quân ta. tuy thắng trận nhưng vua Đại Hành Sợ thế. lực không trống với giàu được lâu mình.

Sai sứ sang nhà Tống cầu Hòa và xin theo. lệnh Triều cống Lúc ấy ở phía Bắc nước. tàu có quân hung nô đang đánh phá cho. nên mua nhà Tống cũng thuận lời thôi. việc chiến tranh và phong trào vua đại. hành làm sao chỉ Quận Vương. khi mua lại hàng phá được quân nhà Tống. rồi đem minh sang đánh Chiêm thành trước. lúc nên ngôi vua có sai sứ sang Chiêm. thành vị vua nước ấy vắt răng sứ lại đến. kỳ hiệp phía Bắc đã Yên mua Đại Hành Lê. Minh sang đánh báo thù quân đại của việc. xanh chiếm giữ được kinh thành nước. Chiêm và bắt người lấy của mang về rất. nhiều từ đấy nước chim phải sang Triều. cống nước ta việc trong nước thì có các. quan đại thần là từ mục Phạm Cự Lượng. Ngô từ An giúp sức đặt luật lệ luyện. quân lính và sửa sang mọi việc bây giờ. thường hay có các động Mường và những. người khác Châu gọn làm phản mua Đại.

Hành phải thân chinh đi đánh dẹp Bình. được phản lịch ở các nơi Bởi vậy Thanh. Thế vua đại hành rất lừng lẫy năm 1005. Lê Đại Hành Mất Thọ 65 tuổi là mua được. 24 năm các hoàng tử tranh nhau ngôi vua. trong 7 tháng đến khi Long huyện lên. ngôi được 3 ngày thì bị người em cùng mẹ. là Long Định sát hại cướp ngôi họ 23. tuổi sử gọi là Lê Trung tông Long Đĩnh. là người bạo ngược tính hay chém giết. làm những điều ác thì lấy làm thích trí. một hôm lấy nghĩa để lên đầu à mà róc vỏ. Rồi thỉnh thoảng nhỡ tay bổ dao vào đầu. sư chảy máu da trông thấy thế làm vui. cười Còn khi ra buổi chầu có ai dấu sẽ. điều gì thì ngại tiếng làm trò do những. việc làm đó Long Đĩnh bị quan lại và dân. chúng căm ghét Sử cũng chết rằng Long. Đĩnh Vì ăn chơi sa đoạn mắc bệnh không. ngồi được phải nằm mà coi trầu nên được. gọi là lên ngọn triệu năm 1009 lên ngoại.

Trừ mất con thì còn bé Triều thần nhân. dịp ấy gồm Lý Công Uẩn lên làm vua hay. lập nên công nghiệpnhà lý nhà tiền nên. là mua được ba đời trở thành 29 năm nước. việc từ đây sang trang sử mới bước vào. thời kỳ phục hưng đưa đất nước phát. triển ổn định và vững mạnh ở. ừ ừ. xử. lý không buồn người làng cổ Pháp Từ Sơn. Bắc Ninh không quần không có cha mẹ là. Phạm Thị khi lên 3 tuổi được đem cho. người xưa ở chùa Cổ Pháp là Ly Khánh văn. làm con nuôi không ổn lớn lên và hoa lưu. làm qua Nhà tiền lê đến chiếc điện tiền. chỉ huy sứ năm 1009 khi Lê Long Đĩnh mất. thì Lý Công Uẩn đã ngoài 35 tuổi bây giờ. lòng người đã oán giận Nhà tiền Lê Triều. thần trong đó có Đào Cam Mộc và Thiền Sư. Vạn Hạnh Tôn Lý Công Uẩn nên làm vua tức. là vô Lý Thái Tổ Thái Tổ thấy rất hoa. lương Trần hè không có thể mở mang ra. làm chỗ đô hội được men định dời đô về.

La Thành năm 1010 thì khởi sự dời đô khi. ra đến Đại La Thái Tổ lấy khối có điểm. chung thấy rồng vàng bay lên men đổi lại. là thành Thăng Long. Lý Thái Tổ Sau khi lên ngôi thì sai sứ. sang nước cống Cầu Phong Mua tấm liền. Phong cho làm sao chỉ Quận Vương lại sai. người sang lấy kinh Tam tạng đem về. những cuộc phản nghiệp trong nước nhà. vua thân chinh đi đánh dẹp các hoàng tử. Á Vương và phải cầm quân đánh giặc nên. đều rồi việc Minh ngà voi lưu tâm việc. sửa sang trong nước chia đất nước làm 24. Bộ đặt ra sáu thứ thuế và cho người. chung coi việc chưng thuthuy ấy năm 1014. tướng nước đại lý là đoàn quân trí đem. quân vào chiếm đóng Châu bị long và châu. đôi kim mua Lý Thái Tổ xây dựng Thánh. Vương đi đánh dẹp khuôn đại lý đại bại. nhân cơ hội đó nhà Lý sát nhập luôn khu. vực ngày nay là Hà Giang vào Đại Việt.

Năm 1028 Lý Thái Tổ mất chị vì được 19. năm Thọ 55 tuổi. Thái Tổ vừa mất chưa tới trắng xong thì. các hoàng tử là Võ được Vương Rất Thánh. Vương và đông Trưng Vương đã đem quân. đến với hoàn thành để tranh ngôi của. Thái tử sự gọi là Loạn Tam Vương khi. quân của Thái tử và quân cắp hương đối. trận Tướng Quân Lê Phụng Hiểu xông vào. chém Võ Đức Vương ở trận Viên Các Hoàng. tử kia thấy vậy sợ hãi chạy trốn thái tử. phận Hóa lên ngồi tức Vua Lý Thái Tông. rực Thánh Vương và đông Trinh Vương xin. về chịu tội Thái Tâm Nhĩ tình cốt nhục. mền Hà tội và phục trước cho cả hai. người. anh Thái không là người có tài thao lược. giỏi việc dùng binh giặc dã nổi lên. trong nước và biên giới ngày đều thân. Trinh đi đánh dẹp nhà vua lên ngôi được. hơn 15 năm mà nước trên thành không chịu. gốm sứ lại hay quấy nhiễu ngoài biển. ngay về sửa Vinh thuyền sang đánh vào.

Năm 1044 Quân Chiêm Thành Thua trại quân. ta bắt được hơn 5.000 người và 30 con. voi khi trở về nhà vua ban cho những. người ấy dụng đất lập thành phượng ấp mà. làm ăn Thái Tông là người thật lòng. thương dân hệ năm nào đói kém hay là đi. đánh giặc về thì lại giảm thuế cho hàng. 235 năm 1054 Lý Thái Tông qua đời trị vì. được 27 năm họ 55 tuổi. thái tử Nhật tôn lên ngôi tức là Vua Lý. Thánh Tông đổi quốc hiệu là Đại Việt. Thánh Tông là một ông vua nhân từ có. lòng thương dân cho nên trong họ mến. phục trong đời này làm Huy Ích có giặc. giã nước chiêmthành hay sang quấy nhiễu. ngày Thân xinh đi đánh bắt được vua. Chiêm là chế củ chế phủ xin dâng đất 3. Châu là địa lý Ma Linh và cho bố chính. để chụp tội Thánh Tông lấy ba trâu ấy và. cho chế củ về nước năm 32 Lê Thánh Tông. mất là mua được 17 năm thọ 50 tuổi. thái tử càng Đức là con bà Nguyên Phi Ỷ.

Lan lên nối ngôi Khi Mới 7 tuổi tức vua. Lý Nhân Tông Phong cho mẹ là Thái phi. vua quan tâm việc sửa sang trong nước. cho đắp đê ngăn lũ mở khóa khi để chọn. người tài lập quốc tử giám định bùm. người văn học vào Dạy chia phẩm hàm Quan. Văn Võ từ trung ương đến các Châu quận. Từ nhà Đinh nhà Lê trở đi Tui Trung Quốc. không sang cai trị nước ta nữa nhưng vẫn. cứ nằm nghe có ý muốn xâm lược đến khi. vua Tống Thần Tông nước Tống bị liệu và. Tây hạ uy hiếp hàng năm phải đem vàng. bạc và lụa vải Xanh Cống trong nước thì. rối loạn dân chúng oán hận bởi những cải. cách của tể tướng Vương ăn Thạch Vương. ăn thạch muốn xâm lược nước ta để giải. tỏa những căng thẳng ấy và lạy để tỏ. công hiệu việc cải tổ của mình bền lâu. với vua Tống vua Tống nghe lời tôi ấy. sai thầm Khởi sửa soạn việc xuất quân. sau này thay bằng lưu di lưu Di Lặc đồi.

Núi sửa minh khí làm thuyền bè và cấm. mọi việc buôn bán giữa các viên dân Việt. Chung vì sợ bị do thám đặc biệt ở Trung. Châu thành một căn cứ để xuất phát đánh. Đại Việt và giao cho tôi dám chỉ huy căn. cứ này mặc dù chống giữ bí mật nhưng Đại. Việt vẫn nắm được ý đồ của quân Tống đặc. biệt năm 10731 tiến sĩ nhà Tống là từ 3. Tường vì không được chọn dụng nên đã. thông báo với nhà Lý hiện nay Trung Quốc. muốn cử Binh Diệt giao chỉ theo binh. pháp dạy trước khi người có bụng gấp. mình thì chi bằng mình đánh trước lúc. nào quân đại vương và đánh bá thường xin. làm nội ứng hay Ui Lý Thường Kiệt chủ. trương thực hiện một chiến lược đánh đòn. phủ đầu nên quyết định tập trung Quân. mắc tiến. từ năm 1075 Lý Thường Kiệt và Tôn Đản. Đen 10 vạn quân Thủy bộ chia làm hai đạo. tiến xanh đất trống đạo quân của Tôn Đản. Sanh đánh Phát Tiền Đồn biên giới rồi.

Tiến đến ung Châu Lý Thường Kiệt đem. Thùy Linh với đáng khâm Châu và Liêm. Châu rồi cũng tiến lên mây thành Châu ôm. Tô dám chỉ có 2.800 quân đã áp dụng. chiến lược cố thủ và sinh quân cứu viện. quando dám khoảng Tây là Trung thuộc. viết nên mình tới cứu nhưng bị Lý Thường. Kiệt đón đánh ở iPhone Trương chủ. thiết bị tránh ở chợ Viềng. Quân Đại Việt vây thành in sâu hơn 40. ngày đến khi hạt được thì tô dám bắt tất. cả 36 người nhà chết suốt rồi tự sát dân. trong thành mất Trước quan tri Châu. không ai chịu hành quân đại hiện vào. thành giết hại đến 58.000 người tổng. cộng trong Chiến Dịch mắc phạt Lần này. của Lý Thường Kiệt đã giết hại đến 10. vạn người rồi lại bắt người lấy của đem. về nước. Tống triều được tin quân nhà Lý sang. đáng lấy làm tức giận bèn sai Quách Huy. làm đạo chưa Thảo xứ và Triệu tiết làm. khó chia đường sang đánh nước ta năm.

1076 một đạo quân giống do à vì xuất. phát từ intro theo đường bộ tiến vào. phía Bắc Đại Việt một đạo quân Thủy do. Dương Tùng tiên chỉ huy Từ Liêm Châu đi. đường biển tiến vào sông bạch đằng phía. Đại Việt Sau chiến dịch đánh phủ đầu. thành công đã có sự chuẩn bị đối phó. quân Tống sang đánh tướng lĩnh kế nguyên. chịu trách nhiệm lãnh đạo thủy quân Tống. lực trận mai phục ở sông Bạch Đằng còn. Lý Thường Kiệt sẽ nhân đạo quân bộ của. đối phương ông là phòng tuyến bên bờ nam. sông Như Nguyệt bằng các chiến lũy Z. đóng cọc tre. lục quân Tống tràn qua biên giới nhanh. chóng vượt qua các Tiền Đồn của ta và. đối mặt với phòng tuyến của Lý Thường. Kiệt Quách Huy tổ chức 2 đợt vượt sông. tấn công nhưng đều thất bại Nên đành đội. Thủy Quân đến Đạo thủy quân của Dương. Tùng viên Vừa vào đến sông bạch đằng thì. bị quân của Lý Yến Nguyên Mai thực tập.

Kích dữ dội không bị tiếp được phải quay. ra đậu thuyền ở cửa biển. chỉ sau 2 Thắng bị cầm chân ở phòng. tuyến Như Nguyệt quân Tống có dấu hiệu. mệt mỏi Lý Thường Kiệt tổ chức phản công. và giành thắng lợi sau đó ông sai sứ. sang chạy của Quách Thùy giảng hóa quay. quy đang ở thế khó Quân sĩ đã chết quá. nửa số còn lại thì ốm đau bệnh tật lương. ăn đã cạn nhân cơ hội đó liền đồng ý rút. quân về Dương Tùng Thiên đang ở cửa biển. cũng được lệnh lui về nhiên châu như vậy. cuộc kháng chiến chống quân Tống xâm. lược lần thứ hai đã hoàn toàn thắng lợi. 51103 ở phía Nam vua Chiêm thành là chết. mà nó mang quân sang giành loại 3 Châu. mà chế Phủ đã nhường cho nhà Lý ngày. trước Lý Thường Kiệt khi đó đã ngoài 70. tuổi vẫn cầm quân đi đánh chết mà nạc. đùi chạy Xin trả lại 3 châu như cũ từ. khi thu phục được nước chia các nước.

Phía Nam đều về triều cống Lý Thường. Kiệt đánh Chiêm Thành về được một năm. thì mất Ông là người có tài thao lược. mắc phát ống Nam Bình Khiêm thật là một. danh tướng của nước ta. Nhân Tông là mua đến năm 1127 thì mất. chỉ vì 56 năm Thọ 63 tuổi Mùi Nhân Tông. không có con là con của khi dùng hiền. hậu lên làm thái tử ngay lên nối ngôi. tức là vua Lý Thần Tông mấy giờ trong. chiều có các đại thần là Trương Bá Ngọc. Dương Anh Nghị lưu Khánh Đàm giúp thần. công chị nước nên trong nước được Thái. Bình giặt giả cũng ít nhà vua thực hiện. chính sách ngụ binh ư nông cho binh lính. đổi phiên cứ lần lượt 6 tháng 1 được về. làm ruộng do bệnh nhân dân no đủ an cư. lạc nghiệp thành công chị vì 10 năm đến. 51138 thì mất Thọ 23 tuổi. Lý Thần Tông mất hái dự Thiên tụ lên. ngôi lúc mới 3 tuổi tức là vô lý Anh. tông thái hậu là Lê Thị Cẩm quyền Nhiếp.

Chính Lê Thái Hậu lại tư thông với đội. anh vũ cho nên phạm việc gì Bất cứ lớn. nhỏ đều ở tay độ Anh Vũ quyết đoán cả. mày nhiều Thời bây giờ có nhiều Tôi giỏi. như Tô Hiến Thành Hoàng Nghĩa Hiền lý. công tín làm quan đại chiều cho nên độ. Anh Vũ không dám có ý khác. Ô Tô Hiến Thành giúp vừa đi đánh dẹp lập. nhiều công lớn được phong làm trước Thái. coi giữa việc Minh ông Luyện tập quân. lính kén chọn những người tài để làm. tướng Bởi vậy Đinh Thế nhà Lý lúc bây. giờ dùng mạng năm 1159 nhân khi nước đại. lý suy yếu vua Lý Anh tông và Tô Hiến. Thành đã tiến hành thu phục vùng đất của. các tổ trưởng dân tộc thiểu số người. thái ở Yên Bái Lào Cai vào lãnh thổ Đại. Việt Tô Hiến Thành do việc võ mà lại. trăm việc văn ông xin vua khai hóa việc. học hành và làm đền thờ đức Khổng Tử ở. Cửa Nam Thành Thăng Long để tỏ lòng mỗi.

Ngày học năm 1175 anh tông cho Tô Hiến. Thành làm thái phó và phong Tước Vương. ủy thác thái tử long cắn lúc đau ốm đến. nằm 1176 vua Anh tông mất chị vì được 37. năm Thọ 40 tuổi. lý anh tông mất thái tử long cắn lúc đó. chưa đầy 3 tuổi mà chưa Linh Thái Hậu. muốn là con cả của mình là Long xưởng. lên ngôi vua bà đem vàng bạc đút lót cho. vợ Tô Hiến Thành nhưng Tô Hiến Thành. Nhất định không nghe cứ theo di chiếu. lập long cắn lên làm vua tức là lý Cao. Tông Tô Hiến Thành em giao thông chị. nước đến năm 11 vài chính thì mất ông. không những là người có tài thao lược. dẹp giặc yên dân mà còn là bề tôi Trung. Nghĩa nên người đời sau thường ví với. Gia Cát Lượng Thời Tam Quốc bên Tàu. Lê Cao tâm lớn lên chơi bời vô độ trong. triều vua tôi không ai là nghĩ việc nước. chỉ làm những việc ngũ nạn mua quan bán. trước hết nhân dân lấy tiền để làm những.

Việc xa xỉ phía Bắc thì bên Tàu quấy. nhiễu phía Nam thì người chim xanh đánh. trong nước giặc cướp nổi lên như ong có. lúc giặc và đến hoàn thành mua cùng thái. tử sản phải chạy trốn May nhờ có họ Trần. bộ binh Dẹp Loạn mà về được kinh thành. 51210 lý Cao Tông mất chị gửi 35 năm họ. 38 tuổi thái tử sẵn lên ngôi tức là vua. Duệ tông rồi sai người đi rước Trần Thị. Dung về làm hoàng hậu Phong chang của. Trần Thị Dung là trật tự Khánh làm. Trương Tín Hầu Và cho người cậu là vẫn. lưu và làm Thái Úy huệ trong phải bệnh. thỉnh thoảng có cơn điên rồi cứ uống. rượu say càng ngày việc chính trị đều ở. tay từ Khánh quyết đoán cả khi tự Khánh. mất Huệ tông Phong cho trần thừa làm. Thái Úy và cho người em họ của Hoàng hậu. là Trần Thủ Độ làm điện tiền chỉ huy sứ. từ đó quyền hành dần rơi vào tay họ Trần. Duệ tông không có con trai hoàng hậu.

Trần Thị Dung chỉ sinh được hai con gái. con gái lớn là Thuận Thiên cô chị đã cho. Phụng Kiều Vương Trần Liễu công chúa thứ. hai là tập phim công chúa Chiêu thánh. được làm thái tử. 51224 dưới sự đạo diễn của Trần Thủ Độ. lý Huệ Tông bị ép đi tu nhưng ngôi vua. cho con gái là công chúa chưa tháng lúc. đó Mới 7 tuổi tức là Lý Chiêu Hoàng. quyền Chính nhờ cả tay của Trần Thủ Độ. cũng dưới sự đạo diễn của Trần Thủ Độ. Trần Cảnh 8 Tuổi là con ông Trần thừa. được đưa vào hậu cận Lý Chiêu Hoàng năm. 1225 Chiêu Hoàng lấy Trần Cảnh rồi. truyền ngôi cho chồng nhà Lý đến đây là. hết là mua cả thầy 216 năm truyền môi. được chín đời. nhà Lý có công làm cho Nước Nam ta trở. nên Cường thị ngoài thì đánh nước tàu. bình nước Chiêm trong thì trình đốn võ. bị sửa sang Pháp Luật Xây vững nền tự. chủ vì vua Cao Tông hoang chơi làm mất.

Lòng người cho nên giặc dã nổi lên loạn. thân nhiều sự mùa Huệ tông lại nhưng. ngược bỏ về chính sự đêm Giang Sơn Phó. Thác cho người ngoại tộc khiến cho kẻ. gian Hùng nhân dịp may lấy giang sơn nhà. lý và lập ra cơ nghiệp nhà trần vậy. từ. năm 1225 Trần Cảnh lên làm vua tức là. Trần Thái Tông Phong cho Trần Thủ Độ làm. thái sư bây giờ vua Thái Tông mới có 8. Tuổi việc gì cũng trong tay Trần Thủ Độ. cả Thủ Độ Tuy là một người không có học. vấn nhưng là một tay gian Hùng chú ý cốt. xây dựng cơ nghiệp nhà trần cho bền chặt. cho nên dấu việc tàn bạo đến đâu cũng. làm cho được trí huệ trong quy đã xuất. ra ở chùa rồi nhưng Thủ Độ vẫn định bụng. giết đi cho khỏi sự lo vì sau Một hôm. Huệ Thân ngồi nhổ cỏ ở sân chùa chân. giáo Thủ Độ đi qua trông thấy mới nói. rằng hiểu Có thì phải nhổ cả rễ của nó. đi Huệ thông ngày thế phủi tay đứng dậy.

Nói rằng nhà ngươi nói ta hiểu rồi Mấy. hôm sau Huệ tông thắt cổ tự tận thủ đội. khách quan đến thế Khóc Xong rồi hỏa. táng chôn ở tháp bà Quang Thủ Độ hãy Huệ. Thông rồi chứ nốt các tôn thất còn lại. của nhà Lý. Trần Thủ Độ chỉ lo làm thế nào cho ngôi. nhà trần được vững ý cho nên không những. là tàn áp với nhà Lý đến luân thường ở. trong nhà cũng làm loạn cả Thái hộ Trần. Thị Dung bị giáng xuống làm Thiên Cực. công chúa gì gà cho Trần Thủ Độ Trần Thủ. Độ và thiên cực công chúa là hai chị em. họ chiêu thánh hoàng hậu lấy Thái Tông. đã được 12 năm mà vẫn chưa có con thủ. mắt Thái Tông bỏ đi và Giáng xuống làm. công chúa rồi đem người chị buổi chiều. tháng tức là vợ Trần Liễu và làm hoàng. hậu Bởi vì người chị đã có thai được 3. tháng làm loạn nhân luôn như thế thì từ. tưởng của mới có một Trần Hữu tức giận. đem quân làm loạn mua Thái Tông bị thụ.

Động nhất chế như thế trong bụng cũng. không yên trốn lên chùa Phù Vân trên núi. Yên Tử Trần Thủ Độ biết tinh ấy đem quần. thần đi đám Thái Tông về Thái Tông không. chịu về nói rằng chẳng còn nhỏ dại không. kham nổi việc lớn các quan nên chọn. người khác để cho khỏi ngược Xã Tắc Thủ. Độ nói mãi không nghe hoàng lại bảo bác. Hoan rằng Hoàng thượng ở đâu là triều. đình ở đấy nói đoạn truyền sắp sửa xây. cung điện ở chùa Phù Vân Quốc dưa ở chỗ. ấy vậy và van lạnh Thái Tông về chiều. Thái thông Bất Đắc Dĩ chuyển sang Giao. thần kinh I get home Trần Hữu Nhận thấy. quân mình yếu thế không thể chống lại. triều đình mình trôi lúc Thái Tông đi. thuyền qua sông cái rồi cải trang làm. người đánh giá đi thuyền độc mộc đến chỗ. thuyền phụ để đầu hàng hai anh em ôm. nhau mà khóc Trần Thủ Độ thấy vậy giúp. ngừng toàn chém Trần Liễu Nhưng thái.

Sông lấy thân mình bảo vệ cho anh rồi. Khuôn Trần Thủ Độ khu quân nhà vua còn. cấp cho Trần Hữu đất Thái ấp Phong thức. Yên Dương Vương. nước ta từ khi vua Cao Tông nhà Lý thất. chính trong nước nhiều giặc giã Trần Thủ. Độ sau khi đã thu xếp xong việc cướp. ngôi nhà Lý rồi mới đem quân đi đánh dẹp. ít lâu sau điều dẹp yên được từ khi Thái. Tông lên làm vua nước chiêmthành đã. xanh cốm kiến nhưng thường vẫn xanh khớp. phá và cứ đòi lại đất cũ Thái Tông lấy. làm tức giận Nên sửa soạn đi đánh Chiêm. Thành 51252 ngày những giá thân xinh đi. đánh bắt được người lấy được của mang về. rất nhiều. trong khi nhà Lý mất ngôi nhà trần nên. là mua ở nước ta khi nhà giống bên tàu. bị quân Mông Cổ đánh phá người Mông Cổ. hung tợn mà lại có tính hiếu chiến người. nào cũng rõ đã bắn tên Quân sĩ thường là. kỵ binh ma sắp xếp có trật tự và người.

Nào cũng tinh nghệ chiến đấu Bởi thế mà. Thành Cát Tư Hãn sau khi tập hợp thành. công các bộ tộc người Mông đã chiếm giữ. được nhiều vùng đất từ châu Á đến châu. Âu đến năm 1257 đời đại hãng thứ 3 tức. mông Kha có sai một đạo quân do một lưng. hợp hay chỉ huy sang đánh đại lý Sau khi. chiếm được nước đại lý mua lương hợp hay. gì Thư Xanh chiêu hàng Đại Việt Thái. Tông không những không chịu lại bắt giam. xứ Mông Cổ rồi sai Trần Quốc Tuấn em. mình lên giữ ở phía bắc. cuối năm 1257 một lưng hợp hay dẫn 5 vạn. quân sang tấn công đại việt Trần Quốc. Tuấn quân đánh không nổi phải lui về Sơn. Tây quân chủ lực Nhà Trần do đích thân. vua Trần Thái Tông chỉ huy bầy trận. lượng giặc ở Bình Lệ Nguyên quân môngcổ. qua sông hóa trận quân Trần kháng cự rất. quyết liệt Nhưng không đánh lại phải. nuôi về Phù Lỗ ở đây hai bên lại chạm.

Trán nhau một lần nữa Quân Trần vẫn tiếp. tục bất lợi phải rút lui Sau đó nhà trần. thực hiện kế sách vườn không nhà trống. chủ động rút khỏi Thăng Long nhân dân. cũng được lệnh di sản khi. giao chiến lược đánh nhanh thắng nhanh. mà quân Mông Cổ không mang theo lương. thực khi đánh vào lãnh thổ đối phương. thì sẽ cấp lương ở những nơi chiếm giữ. được tuy nhiên Sau khi chiếm được kinh. đô lại chỉ là một kho vàng trống rỗng do. nhà Trần đã có sự chuẩn bị từ trước quân. Mông dần rơi vào tình trạng thiếu lương. nhận thấy khuôn định đã suy yếu nửa đêm. ngày 28 tháng 1 năm 1258 vua Trần Thái. Tông mở cuộc phản công vào quân Mông Cổ. đang giống ở Đông Bộ Đầu bị tập kích bất. ngờ quân Mông thua to phải rút khỏi kinh. thành Thăng Long khi chạy đến khi Hóa. thì bị chủ trại là Hà bỗng tập kích một. lần nữa chạy dai về Vân Nam cuộc kháng.

Chiến chống quân Mông Nguyên lần thứ. nhất hoàn toàn thắng lợi. mùa xuân năm 1258 hái rong nhiều ngôi. cho Thái tử hoàng để dạy bảo mọi việc về. cách trị nước và đề phòng này sau anh em. không tranh giành nhau triều đình tôn. Thái Tâm lên làm thái thượng hoàng để. cùng coi việc nước. Khi thái tử hoảng lên ngôi tức là vua. Trần Thánh Tông Ông là một vị vua nhân. từ trung hậu ở với anh em họ hàng rất tử. tế thường hay nói rằng Thiên hạ là của. ông cha để lại nên để cho anh em cùng. hưởng Phú Quý chung rồi cho các hoàng. thân và nội địa cùng ăn một mâm nằm một. giường thật là thân ái chỉ có lúc nào ra. việc công hoặc buổi cháu thì mới phân. thứ tự theo lễ phép mà thôi Còn việc. nước thì thật ngày có lòng lo giữ cho. dân được yên trị trong 21 năm Ngày Làm. Vua không có giặc dã gì cả Thánh Tông. lại mất các Vương Hầu phải chưa tập.

Những người nghèo đói lưu lạc để khai. khẩn đất hoang làm ruộng việc học hành. cũng được mở mang thêm. trong nước khi được yên xong việc giao. thiệp với phương bắc ngày một khó thêm. mấy giờ Mông Cổ đã đánh được nhà sống. rồi chỉ chực xâm lược Đại Việt nhưng vì. trước tướng Mông Cổ đã đánh thua một lần. và trong nước tàu vẫn chưa được yên cho. nên vua Mông Cổ muốn dụng kế dụng vua. Trần Sang hàng phục để khỏi phải dùng. binh vậy nên cứ vài năm lại cho Chuối. xanh sách những điều nọ điều kia và dụ. vua Trần Sang trầu nhưng mua ta cứ lần. khuất mãi không chịu Ừ từ một mặt tiền. bộ quân sĩ sửa soạn Phòng bị năm 1277. Trần Thái Tông mất chỉ vì 33 năm làm. thái thượng hoàng được 19 năm thọ 60. tuổi đến năm 1278 thánh tông nhường ngôi. cho Thái tử Khâm rồi về ở Thiên Trường. làm thái thượng hoàng. thái tử Trần không nên làm vua tức là.

Trần Nhân Tông lúc bấy giờ sứ nhà Nguyên. đi lại hạt rất nhiều nhiều triều đình. cũng có lắm việc bối rối nhưng nếu có. tháng Công Thượng Hoàng còn coi mọi việc. và các quan triều đình nhiều người có. tài trí Nhân Tông lại là ông vừa thông. minh quả quyết mà người trong nước thì. từ vua quan cho đến dân thường đều một. lòng cả cho nên từ năm 1285 đến năm 1288. hai lần quân Mông Cổ sang đánh mà không. được. sau nhiều lần sai sứ sang sách nhiễu. không thành Có Tất Liệt Phong con trai. thứ 9 của mình là Thoát Hoan làm trấn. Nam Vương cùng bọn Qua Đô và ôm mãi. nhưng dẫn 50 vạn quân ra tiếng mượn. đường đi qua nước Nam sang đánh Chiêm. thành khí Đại Việt các Vương Tôn nhà. trần được lệnh tuyển thêm quân và các. lực lượng riêng của mình mua Trần đã. triệu tập một hội nghị Quân sẽ Thái Bình. Than để bà không giữ Trần Quốc Tuấn được.

Phong làm Quốc công tiết chế thống lĩnh. tất cả các lực lượng vũ trang của Đại. Việt Đại Việt Sử Ký Toàn Thư chép việc. Trần Quốc Toản vì nhỏ tuổi không được dự. hội nghị bình than đã thức dậy bóp nát. quả cam sau đó quốc toàn nuôi về huy. động hơn Nhìn Zalo và người nhà thân. thuộc sắm vũ khí đóng chiến thuyền viết. lên cờ sáu chữ phá cường địch báo hoàng. ân rồi đem quân đi đánh giặc Đánh chỗ. nào già cũng phải lùi năm 1284 thái. thượng hoàng Trần Thánh Tông đã mời. những bô lão trong cả nước về Điện Biên. Hồng ở kinh đô thăng long để trình bày. chủ trương của triều đình trong Hội nghị. Diên Hồng khi được vua hỏi có nên đánh. lại quân Nguyên 20 các phụ lão đã vạn. người cùng nói nhưng từ một miệng đánh. đầu năm 1285 quân Nguyên chia ra làm 3. đạo một đạo do tướng mông cổ là kado nên. Mười vạn quân đang xâm lược trên thành.

Đánh lên từ phía Nam đạo thứ hai do nạp. cấp là Đinh Từ Vân Nam và đại diện Qua. Vùng Tuyên Quang Tiến theo sông chảy còn. Thoát Hoan thì kéo đại binh đến Ải Nam. Quan Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn Vân. binh giữ ngoài khả lý và chia Ừ thì tự. dẫn con đi đóng giữ lại Nội bàng Thoát. Hoan thấy Hưng Đạo Vương giữ cả khắp nơi. mình chia quân ra đánh và nhanh chóng. vượt qua các Tiền Đồn rồi vào vai ải Nội. bàng Quân Trần kém thế phải nuôi về vạn. kiếp các tướng thu nhập tàn quân dần dần. cũng kéo về đấy cả. tại đây Trần Quốc Tuấn đã viết ra bài. Hịch tướng sĩ để cổ vũ tinh thần quân sĩ. các tướng sĩ được lời khuyên răn ấy ai. nấy hết lòng luyện tập quyết chí đánh. giặc cho nên người nào cũng lấy mục đích. vào cánh tay hai chữ Sát Thát nghĩa là. giết quân Mông Cổ Khi Thoát Hoan lấy. xong cá cảnh ở Lạng Sơn rồi chưa Thắng.

Đánh xuống vạn kiếp Quân Trần non Thế. thì không nổi rút về Thăng Long Quân. Mông kéo chẵn xanh mặt Kinh Bắc. Quân Nguyên dự trại Bên Sông Hồng Quân. Trần cũng lập phát chiến lũy bằng gỗ bên. bờ Bắc Sông Hồng Minh Chiến mục đích của. quân Trần trong chuyện này chỉ là cản. bước quân Nguyên để kịp sơ tán Hoàng Gia. và dân chúng khỏi Kinh Thành Thực hiện. kế hoạch vườn không nhà trống sau khi. thành Thăng Long đã chống không quân. Trần lên thuyền xuôi sông Hồng rút lui. Thoát Hoan vào thành chỉ thấy khung. thuốc nhãn không liền sai hướng á thì bộ. đuổi theo vua Trần. đạo quân thứ hai của nạp đốc là Đinh. Tiến đến chạy khi vật khi bị quân của. Trần Nhật Duật trận đánh Tuy nhiên do. đại quân đã rút khỏi Thăng Long nên Trần. Nhật Duật cũng nuôi quân toa đô là tướng. đạo thứ ba quân Nguyên đi đường biển. xanh đánh Chiêm thành nhưng mà quên nước.

Chiếm giữ được các đường viền yếu đánh. mãi không được nguyên chúa hạ chiếu Sido. theo đường bộ kéo da mặt Nghệ An hợp với. quân Thoát Hoan để đánh Đại Việt Phát. hoan size Ô Mã Nhi đi đường biển vào. tiếp ứng. bây giờ Hưng Đạo Vương đưa ra giá xuống. Thiên Trường nghe calo từ vùng trong kéo. ra Hưng Đạo Vương do vô sinh sai Thượng. tướng Trần Quang Khải đưa binh và đóng. mặt nghệ an chặn giữ và sai Trần Bình. Trọng ở lại giữ thiên trường cực nhau. với quân Thoát Hoan rồi rước xa ra ra. Hải Dương Trần Quang Khải vào đến Nghệ. An chia quân phòng giữ nhưng mà quên nhà. Nguyên thế mạnh đi đến đâu đánh tan đến. lấy Quang Hải lương không nổi thằng liên. quân ra mặt ngoài còn quan trấn thủ Nghệ. An là Trần Thiện đem cả nhà ra hàng toa. đô. ở Thiên Trường Trần Bình Trọng Thủy Quân. nhà Nguyên đã đến Anh Nguyễn đem Bình ra.

Đánh nhưng chẳng may bị vây phải mắt. quân Nguyên đưa Bình Trọng về nộp cho. Thoát Hoan Thoát Hoan thấy bình trọng là. tướng khỏe mạnh muốn khuyên giỗ về hàng. hết rãi cho ăn uống nhưng mình chọn. không ăn dỗ dành hỏi dò việc nước mình. trọng cũng không nói sau Thoát Hoan hỏi. rằng có muốn làm vương đất Bắc không. Mình trọng quát lên rằng Ta thà làm quỷ. nước Nam chứ Không thèm làm vương đất. Bắc Thoát Hoan thấy dỗ không được xài. card and chém. Hưng Đạo Hương thấy tình thế nguy cấp. đưa hai vua Trần Từ Thiên Trường dùng. thuyền qua cửa dao hài đi ra biển ngược. lên phía Bắc rồi quay vào tam chỉ sai. một hướng dẫn thuyền rồng đến cửa biển. Ngọc Sơn tướng nhà Nguyên là lý hàng và. khoan chuyện đuổi theo đến Ngọc Sơn mới. biết là thuyền giả Hưng Đạo Vương rất xa. giá lên bộ đi đến làng thủy chú rồi lại. xuống thuyền ra sông Bạch Đằng rồi và.

Thanhhóa mấy giờ con Nguyên thế mạnh. đóng khắp nơi từ vùng Bắc Ninh Thăng. Long Thiên trưởng chỗ nào cũng có khuôn. đóng ở vùng Nghệ An lại có kondo cô mãi. Nghi dính ra bọn hoàng tộc là Trần ích. tắc Trần Tú viên đều ra hàng phát hoan. cả âm đạo quân của Dodo ở trên thành. khéo ra đánh lấy Đất Nghệ An Trần Quang. Khải đem quân người da mặt ngoài giữa. các đường điểm yếu toa Đô đánh mãi không. được mà lương Thảo thì một ngày một cạn. bền cùng với Ô Mã Nhi dẫn con xuống. thuyền vượt về ra ngoài Bắc để học sinh. với Thoát Hoan Trần Quang Khải được. tiếng ấy cho người về thanhhóa phi báo. Nhân Tông hội quân thần lại hỏi chế Hưng. Đạo Vương câu rằng tọa đô dự Chiêm thành. chùa ra đường giá gập ngành quân sĩ vất. vả nay lại vượt bị ra mắt thì sức lực. cũng đã mỏi mệt vậy nay nên sai một. hướng nên ra đón đường mà đánh thì cắt.

Phá được. Trần Nhân Tông nghe lời câu ấy sai Trần. Nhật Duật làm Chánh tướng Trần Quốc Toàn. làm phó tướng đi cùng với Nguyễn Khoái. mang 5 vạn quân ra Bắc đón đường đánh to. deau Trần Nhật Duật gặp Minh chuyển qua. đô ở bến Hàm Tử mềm chia quân ra đánh. hai bên giống nhau ác liệt và dodi đường. xa giao chiến lâu ngày đã mỏi mệt lại. trông thấy cờ hiệu của Triệu chung một. viên tướng của nước sống theo hàng nhà. trần lo lắng thường rằng nhà Tống đã. khôi phục và xanh giúp Đại Việt nhóm con. người Hoa á quân chuyển điều muốn trả. thù nên đánh rất hăng trong khi đó Quân. Trần lại dùng kế ly gián bắn tên gắn. giấy sang bên quân Nguyên nói rằng chỉ. đánh người thoát chứ không đánh người. hoa Điều đó khiến nhiều tướng sĩ người. hoa trong quân Nguyên nào nắng không tận. lực chiến đấu hoặc chưa giáo Sang Hành. Quân Trần và đồ bị thua do phải rút quân.

Về sông Thiên mạc. Trần Nhật Duật thắng trận cho quốc toàn. đưa ghim về thanhhóa Hưng Đạo Hưng được. tin mừng ấy và câu với vua rằng quân ta. mấy tháng Khi lực Đang hăng mà quân. Nguyên mới thua phát cũng chột Dạ Vậy. nên nhân dịp này mà tiến quân đánh Thoát. Hoan để khôi phục kinh thành vua nghe. lời truyền sắp sửa Tiến Minh sai Trần. Quang Khải đem quân ra đánh Thăng Long. và truyền hình sai Trần Nhật Duật đóng. quân giữa chặn đường không Cho bọn tọa. đô kéo lên hợp với Thoát Hoan. khi ấy đại binh của Thoát Hoan ở Thăng. Long còn chiến thuyền đóng ở bến Chương. Dương Trần Quang Khải với Trần Quốc Toản. và Phạm Ngũ Lão đem quân từ thanhhóa đi. thuyền vòng đường biển ra đến bến Chương. Dương đánh vào chiến thuyền của quân. Nguyên quân trận đánh hàng quá quân. Nguyên định không nổi ông Trần Quang. Khải đem quân lên bội nhánh về đến chân.

Thành Thăng Long hạ chạy Thoát Hoan đem. đãi quân ra đánh bị phục binh của Trần. Quang Khải đáng ghét lại quân Nguyên. Soái bỏ thành Thăng Long chạy qua sông. hồng xanh giữa mặt Kinh Bắc Trần Quang. Khải vào thành mở tiệc khao quân rồi sai. người về thanhhóa dân biểu Hoa Viên. thắng trận ngôi Nhân Tông thấy khuôn Thế. đã mạnh trong 2 tháng đánh được 2 trận. quân sĩ Ai Nấy giờ nước lòng đánh giặc. bên giúp thượng hoàng và bất Minh mã ra. đóng ở Tràng An. và đô đóng quân ở phiên Trường Sa cách. thoát hoan hơn 200 dặm cho nên chưa biết. Thoát Hoan đã thua chạy về Bắc Giang rồi. mình Tiến Minh và đóng ở sông Thiên Mạc. được mấy hôm qua tôi biết đạo thuyền. quân của mình đã bại trận mà các biến. thì chỗ nào cũng có quân nhà trần án Ngữ. mới vui với đóng ở Tây kết rồi Cho Người. Đi dò xem quân Thoát Hoan đóng ở đâu. Quân Trần từ khi đánh được trận Hàm Tử.

Và Trận Chương Dương rồi Khuôn Thế nên. cao Hưng Đạo Vương mừng rỡ và câu với. Nhân Tông xin dự Chiến binh ra đánh toa. đô và Thoát Hoan nhân không nghe lời ấy. cho Hưng Đạo Vương Tuy ý mà sai khiến. khi quân ra đến Tây kết Hưng Đạo Vương. ông già đánh trại quân Nguyên quân. Nguyên bị giết rất nhiều hoa đô từ trận. con ốm mãi như đi thuyền nhỏ trốn thoát. ra biển Trốn về tàu được. mấy giờ Thoát Hoan đóng quân ở ở Bắc. Giang nghe đồn qua đô từ trận Ô Mã Nhi. đã trốn về tàu quân sĩ đều ngã lòng và. lạy trời đang mùa hè nóng nực khó chịu. chướng khí bốc lên cuồn sĩ không hợp. thủy thủ bị Dịch bệnh cũng nhiều Bởi thế. có bụng muốn rút quân về Hưng Đạo Vương. biết tôi thoát hoàn tất phải chạy liền. sai Nguyễn Khoái Phạm Ngũ Lão dẫn 3 vạn. quân phục sẵn bên sông vạn kiếp say hai. con là Hưng Võ Vương nghiễn và Hưng Hiếu.

Vương ý dẫn 3 vạn quân giữa chặng đường. về châu tư Minh Hưng Đạo Vương Tự dẫn. đại quân lên Bắc Giang đánh quân Nguyên. quân Nguyên vừa chạy thoát ông dẫn bại. Bình chạy đến Bến Vạn Kiếp gặp Nguyễn. Khoái ra đánh quân Nguyên mười phần tổn. hại mất năm còn Thoát Hoan cố sức đánh. lấy được mà chạy quân Nguyên chạy về. hướng tư Minh đến Vĩnh Bình lại bị quân. của Trần Quốc nghiễn Chặn đánh quân đại. diện bán kem như mưa cứ Nguyên là Lý. Hằng Nhi quán bị trúng tên chết Thoát. Hoan phải chui vào trong ống đồng để. chạy trốn đã tinh dầu. thế là đại quân của Thoát Hoan lúc đầu. mới sang lực Lãi bao nhiêu bây giờ tan. nát cả trong 6 tháng trời từ tháng 12. năm 1284 đến tháng 6 năm 1285 quân đại. huyện tuổi 50 vạn quân Mông Cổ ra ngoài. bờ cõi trình đúng giang sơn lại như cũ. ấy cũng nhiều có gây Hưng Đạo Vương có. phải đại tướng cầm quân vững chãi gan.

Bền cựa sắt và lại khéo dùng lời khuyên. giỗ khiến cho mọi người Cảm động sinh. lòng Trung Nghĩa Cho nên tướng sĩ ai lấy. hiểu hết lòng giúp nước và Đại Việt thời. bấy giờ vua tôi hòa hợp Lòng người như. một nhân tài lũ lực kéo ra cho nên quân. nhà Nguyên thua tan nát là sự tất nhiên. vậy. tháng 6 năm 1285 Thoát Hoan dẫn toàn. quân trở về sau thất bại trong cuộc xâm. lược Đại Việt lần thứ hai Hốt Tất Liệt. tức dậy định mắt chém hết nhưng nhờ quân. thần can ngăn mới thôi Bây giờ nhà. Nguyên đang sắp sửa cất quân sang đánh. Nhật Bản nên lập tức đình việc đi đánh. Nhật Bản lại và sai đóng thêm ba trăm. chiến thuyền truyền hình cho ba tỉnh. giang hoài khổ Quảng Giang Tây tụ tập. quân sĩ định đến tháng 8 thì các quân đi. đường Á Châu Liêm sang đánh nước Nam để. báo thù Tuy nhiên Quan tỉnh Hồ Nam là. tuyến Kha dân sớm về căn rằng quân ta.

Vài trận mới về kẻ mang dấu vết chưa. khỏi người đau yếu chưa dậy Xin hãy cho. quân sĩ nghỉ ngơi dưỡng sức ít lâu rồi. sẽ định kế xuất Trinh mỗi Nguyên nghe. lời cho quân sĩ nghỉ vài tháng. Nhân Tông Nghe Kinh Nguyên Triều sắp sửa. các quân sang đánh Đại Việt mình gọi. Hưng Đạo Vương và hỏi cái chống giặc. Hưng Đạo Vương tâu rằng nước ta trước. kia hưởng Thái Bình đã lâu không quen. Chiến Trận cho nên khi quân Nguyên vào. cướp con có kẻ trốn tránh theo hàng giặc. Còn bây giờ quân ta đã quen việc chinh. chiến mà quân để thì đi xa mỏi mệt cứ. như ý khi tôi thì chuyến này dù có quân. Nguyên Xanh đây ta phá cũng dễ hơn trước. xin bệ hạ đừng lo Nhân Tông mừng rỡ sai. Hưng Đạo Vương đốt xuất các Vương Hầu. muốn thêm quân sĩ sửa sang khí giới để. phòng Việt công thủ. sang tháng 2 5 1 2 8 7 nguyên Chủ sai. Thoát Hoan làm đại nguyên soái đem hơn.

30 vạn quân sang đánh nước nam giả danh. Lừa Trần ích tắc về nước lập làm An Nam. quốc vương lại say chưa em ở đường biển. tài 17 vạnthạch lương Sang cấp cho quân. sĩ qua tháng 11 Thoát Hoan chia 3 cánh. quân sang đánh Đại Việt tranh thứ nhất. theo đường Vân Nam tiến xuống sông Thao. và sông Lô doa lỗ chỉ huy khánh thứ hai. là quân chủ được đi đường Châu Khâm cho. Liêm do Thoát Hoan cùng trình bằng phi. áo lộ xích dẫn theo Trần ích tắc tiến. vào biên giới đông bắc cánh thứ ba là. thủy quân do Ô Mã Nhi Phan Thiết chỉ huy. năm trăm chiến thuyền cùng đoàn vẫn. nhưng do Trương Văn Hổ phụ trách kéo. theo sau. về phía Đại Việt Hưng Đạo Vương Trần. Quốc Tuấn thống lĩnh Các Vương Hầu chia. quân trấn giữ các nơi Nguyễn Khoái giữ. Lạng Sơn Trần Nhật Duật giữ Bạch Hạc. Trần Quốc Toản Lê phụ Trần vào giữa. Thanh Nghệ Tự Trần Quốc Tuấn đồng minh ở.

Mặt quả nhiên. quan quân Tuy đóng giữ như vậy nhưng. quân Nguyên thế mạnh chống không nổi. phải rút về vạn kiếp Thoát Hoan tiến lên. chiếm giữ núi và lại và núi Chí Linh lập. trại chống nhau với quân ta rồi hợp Quân. với Ô Mã Nhi đánh lấy đồn vạn kiếp Hưng. Đạo Vương rút quân về giữ thăng long và. sai tướng rất xa ra tạm lánh về hãm Nam. nhưng sau khi bị bọn có mãi nhi rồi mệt. quá thượng hoàng và Nhân Tông phải xuống. thuyền ra biển đi vào thanhhóa. trong khi đó đạo quân của Ái lỗ Từ Vân. Nam Kiến đến vạch hạt giao chiến với. quân của Trần Nhật Duật và giành thắng. lợi sau đó tiến thẳng về Thăng Long hội. Quân với Thoát Hoan ở bên bờ sông Hồng. Thoát Hoan đem minh mã tiến lên vây đánh. Thăng Long nhưng Hưng Đạo Vương dàn Quân. Cố thủ quân địch đánh nhiều ngày không. hạ được phải rút về giữ vạn kiếp Chí. Linh và phải lại.

Quân Nguyên đóng mãi ở Vạn Kiếp lương. thực sắc ạ anh ăn bánh xe Ô Mã Nhi dẫn. thủy quân ra cửa về đại bàng đón thuyền. lương của Trương Văn hồ Ô Mã Nhi đêm. thuyền đi đến ai Vân Đồn Ngọc Quân của. Nhân Huệ Vương Trần Khánh Dư chặn đường. không cho đi Ô Mã Nhi thúc quân đánh dắt. một trận quân Khánh Dư Thua bỏ chạy cả. quân Nguyên kéo thẳng ra biển đi đóng. thuyền lương thượng hoàng nghe tin thủy. quân ở Vân Đồn bại trận trong xứ ra mắt. tháng dư về hỏi tội Khánh Dư sinh mất. vài ngày để chụp tội được mấy hôm ôm mãi. nhìn ra gặp Huyền Lương của Trương Văn. hồ lại đem quân trở vào đi trước dẹp. đường Trương Văn Hổ theo vào sau Ô Mã. Nhi đã phá được quân ta trong bụng chắc. rằng không còn ai ngăn trở gì nữa cho. nên khinh thường đem minh thuyền đi. trước bỏ ra Trương Văn Hổ phía sau Khánh. du phục quân xã đội thuyền lương của.

Trương Văn Hổ đến thì kéo ra đánh. quả nhiên Trương Văn hồ tại các thuyền. lương vào cửa biển Lục Thủy Khánh Dư đổ. quân ra đánh Văn Hổ không có khuôn bộ. giống mình không nổi bao nhiêu lương. thực khi giới bị quân của Khánh Dự cấp. khóa mật cả còn Trương Văn Hổ thì chạy. xuống thuyền nhỏ Trốn về Quỳnh Châu. Khánh Dư thắng trận đưa thư về Bác ở. Thượng Hoàng mừng rỡ xá tội trước không. hỏi và Bảo Hưng Đạo Vương rằng quân. Nguyên gốc Trông Cậy có lương Thảo khí. giới này đã bị ta khớp được cả rồi thì. thế Nó không chàng thường được nữa Nhưng. nó chưa biết tất con đắc chí vẫy tay lên. thành những con bị mất cho về báo tim. với Thoát Hoan thì quân sĩ của nó rất. Nhã lỏng mấy giờ mới phá rất dễ Hưng Đạo. Vương Tuân lệnh cho lũ quân Nguyên về từ. đây quân của Thoát Hoan Xuân sao có bụng. muốn về tàu mà lương thực một ngày một.

Cạn. các tướng thấy vậy bền và bàn với Thoát. Hoan rằng quân ta đó ngồi đây thành. chính đã không có kho thẳng lại cạn cả. và bây giờ là đang lúc hết Xuân Sang hạ. khi trời nồng ngực mang những chỗ hiểm. yếu đều mất cả chi bằng hãy rút quân về. rồi sau sẽ liệu kế khát Thoát Hoan thấy. quan thế của Hưng Đạo Vương mạnh lắm. chưa thể phá được bền nghe lời các tướng. sai Ô Mã Nhi phần tiếp dẫn thủy quân. theo đường sông Bạch Đằng về trước còn. mặt bộ thì sai trình bằng Phi chương. Quân dẫn Minh đi Chặn hậu sửa soạn rút. về Hưng Đạo Vương biết mua ấy bèn sai. Nguyễn Khoái dẫn mình đi đường tắt đến. sông Bạch Đằng khi đeo nhọn bịt sắt đóng. nắp lòng sông rồi cục pin chờ đến lúc. nào nước thủy triều lên thì đem minh ra. phiêu chiến nhiều cho thuyền giặc qua. chỗ đóng học Thế lúc nào nước thủy triều. xuống thì quay Minh lại hết sức mà đánh.

Lại sai Phạm Ngũ Lão dẫn con lên phụ cởi. nội bàng chở quân Nguyên chạy đến khi đổ. ra mà đánh. những chiến thuyền của Ô Mã Nhi phần. tiếp theo dòng sông Bạch Đằng bỗng chốc. thấy tướng nhà Trần là Nguyễn Khoái dẫn. chiến thuyền đến khiêu chiến Ô Mã Nhi. tức giận thuốc Quân xông vào nguyễn. khoái liền quay truyền chạy mấy giờ đang. lúc thủy triều lên mặt nước mênh mông ôm. mãi nhìn thấy khuôn ra chạy khúc Thuyền. đuổi theo Nguyễn Khoái nhiều quân đi. khỏi xa chỗ đóng cọc rồi mới quay thuyền. lại đánh hai bên đang giao chiến thì lại. quân của Hưng Đạo Vương đến chứng Ô Mã. Nhi bằng tiếp thấy con Quân thế mạnh mới. quay tiền triệu trở lại khi sẽ biến khúc. sông có học đóng thì nước thủy triều đã. giúp xuống quyền của quân Nguyên vướng. mắc phải cọc đồng niên đầu ngựa nấm vỡ. mất nhiều quan quân Thừa thắng đánh cực.

Hay quân Nguyên chết như rạ máu loang đỏ. và khúc sông em là cô máy nhi toàn tiếp. khích lệ cơ Ngọc đều bị mất tại trận. trận Bạch Đằng Giang tháng 3 năm 1288. lấy được chiếc thuyền của quân Nguyên. hơn 400 trước và bắt được Quân sĩ rất. nhiều. thoát hoàn Nghe Kim Quân thủy Tan Vỡ Rồi. dẫn quân đi đường bộ chạy về đến ải Nội. bàng thì gặp phục binh của Phạm Ngũ Lão. đổi ra đánh các tướng cố sức bảo vệ. Thoát Hoan vừa đánh vừa chạy chương Quân. dẫn 3.000 Quân Như Ngọc Hậu bị Phạm Ngũ. Lão chém chết khát Hoàn chạy thoát ra. được cửa ải quần sĩ mười phần tổn hại. mất năm bọn Thoát Hoan đang đi thì có. thăm báo rằng tự cửa ải nữ nhi đến mãi. núi thì cấp hơn 100 dặm chỗ nào cũng có. quân Mai Phục nghe tin ấy Quân sĩ đều. xôn xao sợ hãi phía sau lại nghe tiếng. ầm ầm quan quân đuổi theo Thoát Hoan vội. vàng size bassac Trương Ngọc dẫn quân đi.

Trước mở đường áo lỗ đít đi đoạn hậu. opposite Trung Ngọc gặp phải quan quân. chặng đường phục ở hai bên sườn núi. trắng đen gốc động xuống như mưa hay. cứng nhiều từ trận và quân sĩ chết hay. nằm ngổn ngang con trình bằng Phi hết. sức bảo vệ thoát hoàn truyện ra đơn kỷ. qua Lộc à còn đường tắt về châu Thương. Minh. Quân Nguyên Xanh đánh Đại Việt 23 lần. nếu thua cả nhưng thế nhà Nguyên vẫn rất. mạnh mà Nước Nam ta sánh với nước tàu. lại là một nước nhỏ Nếu cứ tranh khuyến. mãi thì sự thắngbại chưa biết thế nào. mà muôn dân lại phải lầm than khổ sở vì. lẽ ấy vua nhântông mới chủ động dùng. biện pháp ngoại giao để lập lại hòa bình. Tuy nhiên Nguyên Thế tổ Hốt Tất Liệt vẫn. muốn cất quân sang đánh Báo Thù Đến năm. 1294 khi đang sửa soạn Minh mã thì Hốt. Tất Liệt qua đời Nguyên Thánh Tông lên. ngôi mới vãi việc đánh Đại Việt Khi đó.

Chiến tranh mới thực sự Chấm dứt. 512 90 Trần Thánh Tông mất chỉ vì được. 21 năm làm thái thượng hoàng được 13 năm. họ 51 tuổi đến năm 1293 vua Nhân Tông. nhường ngôi cho Thái tử Thiên Tức là. Trần Anh tông anh Tông là một ông vua. hiếu thảo và lại thông minh cho nên việc. triều chính thời bây giờ rất kỷ cương. trong chiều lại có những người tài giỏi. hết lòng giúp việc nước văn như ông. Trương Hán Siêu Võ Như ông Phạm Ngũ Lão. đều là người có tài chí cả việc học hành. mở mang rộng rãi cho nên những người có. Hình như ông Mạc Đĩnh Chi Nguyễn Trung. Ngạn đều được thi đỗ ra làm quan giúp. việc triều đình thật là một thời rất kỵ. về đời nhà trần vậy. Năm 1300 Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn. mất Ông là một Đệ Nhất Danh tướng của. nước ta đánh giặc Nguyên có công to với. nước được phong làm thái sư Thượng phụ. Thượng Quốc công mình mắc Đại Nguyên.

Soái Hưng Đạo Đại vương Hưng Đạo Vương. làm quan đến đời vua Anh tông thì xin về. trí sĩ ở Vạn Kiếp khi ngày sắc mắt vua. anh không có những giá đến thăm nhận. thấy ngay Bệnh nặng mới hỏi rằng tượng. phụ một mai phát núi Nếu có giặc phương. bắc lại sang thì làm thế nào Hưng Đạo. Vương Tô rằng lúc bình thì khoan sức cho. dân để làm kế sâu rễ bền gốc đó là cái. thuật giữ nước hay hơn cả anh tông nghe. lời ấy cho là rất phải được mấy hôm thì. ngày mất vua cùng các con ai nấy đều cảm. thương lắm Hưng Đạo Vương thực là hết. lòng với vua với nước tuy rằng quyền. lừng lẫy mà vẫn giữ chức phận làm tôi. không dám điều gì kiêu ngạo và ở với ai. cũng thật là công chứng cho nên đến khi. ngày mất tự vua quan cho đến Bách Tính. ai cũng thương tiếc nhân dân nhiều nơi. em cũng để ghi nhớ công đức của ngài. 51301 Thượng Hoàng Nhân Tông đi sang.

Chiêm thành ngắm phong cảnh có nước giả. Huyền Trân công chúa trong vua Chiêm là. Chế Mân được ít lâu Chế Mân cho người. đưa vàng bạc và các sản vật sang cống. lại xin dâng hay Châu Âu ví để làm lễ. cưới đến năm 1306 vua anh tông cho công. chúa về chiêm Thành Sang năm 1307 thì. thu nhận hai Châu ô và châu dí đổi tên. là Thuận Châu và hóa Châu huyện Trân. công chúa lấy Chế Mân chưa được một năm. thì chết mất mà theo tục Chiêm thành hệ. khi vua đã chết thì các hộ phải hỏa. thiêu chết theo Anh tông được tin ấy sai. Trần Khắc Chung giảm mượn tiếng Vào thăm. để đưa công chúa về. năm 1308 Nhân Tông thượng hoàng mất ở. chùa Yên Tử năm 1314 anh tông nhường. ngôi cho Thái tử mạch rồi về làm thái. thượng hoàng ở phủ Thiên Trường đến. 51320 thì mất chỉ vì được 21 năm nhường. ngôi được 65 Thọ 54 tuổi. Khi thái tử mạnh lên ngôi làm vua tức là.

Trần Minh tông Minh tông 4 là ông vua có. lòng nhân hậu thương yêu nhân dân mà. Thời bây giờ làm quan tại chiều có đoàn. Nhữ hài Phạm Ngũ Lão Trương Hán Siêu Mạc. Đĩnh Chi Chu Văn An đều là những người. có tài chí cả cho nên trong nước được. yên chị giao Hiếu với nước tàu Tuy rằng. có lôi thôi về đường biên giới nhưng đại. khái vẫn được hòa hảo Duy chỉ có nước. chiêmthành hay sang quấy nhiễu ở phía. Nam cho nên phải dùng binh năm 1318 Minh. tông là mua đến năm 1329 thì như ngôi. cho Thái thưởng Vượng rồi về làm thái. thượng hoàng. thái tử Vượng mới có 10 tuổi nên làm vua. tức là Trần Hiến tông Hiến Tông chỉ làm. vua lấy gì mà thôi quyền chính ở cả tay. Minh tông thượng hoàng cho nên tuy ngày. có làm mua được non 13 năm nhưng không. được tự chủ việc gì. nước ta từ thời vua Nhân Tông và anh. tông có giặc iCloud hay sang quấy nhiễu.

Quan quân đã phải đi đánh nhiều lần. nhưng lần nào đánh xong thì cũng chỉ yên. được vài ba năm rồi giặc lại sang đánh. phá mà quan quân có đi đánh thì cũng. đánh cho nó đừng xa em rất mình nữa mà. thôi chứ không có lúc nào định chiếm giữ. đất Lào cả Bởi lẽ tại đất Lào nhiều rừng. núi phải Sơn làm thấy chướng đường xá xa. xôi vận tải khó nhọc cho nên quân ta. không ở được lâu còn người nào thì họ. thuộc đường xá quen phòng hổ Tiến Thoái. tùy tiện thắng thì họ Tiến lên đánh Vậy. thì họ rút quân đi mình không biết đâu. mà đuổi Bởi thế cho nên quân ta vẫn đánh. được giặt mà già vẫn còn thành ra cứ. phải đi đánh mãi Hiến tông là mua đến. năm 1341 thì mất chỉ vì được 13 năm Thọ. 23 tuổi. Hiến tông không có con Minh tông thượng. hoàng lập người em tên là Hạo lên làm. vua tức là Trần Dụ Tông trong những năm. đầu tui rũ Phong làm vua nhưng quyền.

Chính ở Minh tông Thượng Hoàng quyết. đoán cả cho nên giỗ Có phải mấy năm tai. biến mất mùa đói khổ nhưng việc chính. trị còn có thứ tự từ 5 1 3 5 8 thượng. hoàng mất rồi Những cựu thần như ống. Trương Hán Siêu ông Nguyễn Trung Ngạn. cũng mất cả từ đó việc chính trị chế này. Kẻ gian thần mỗi ngày một đáp chí ông. Chu Văn An là một nhà dang nho Thời bây. giờ và đang làm quan tại Triều về chính. trị bại hoại làm thất giới chẳng dâng. lên xin chém bài tên quyền thần vua. không nghe ông ấy từ quan về dạy học ở. những Chí Linh ví dụ tông vì sau cứ rượu. chè chơi bời xây cung điện Đào Hồ đáp. muối rồi lại cho gọi những người nhà. giàu Vào trong hiện để đánh bạc bắt. Vương Hầu công chúa phải đặt chuyện hát. tuồng và bắt các con thi nhau uống rượu. chính sự như thế cho nên giặc cướp nổi. lên như ong giấy dân tình khổ sở năm nào.

Cũng phải đói kém cơ nghiệp nhà trần bắt. đầu suy từ đây. Bây giờ ở bên Tàu nhà Nguyên đã suy. trong nước rối loạn Chu Nguyên Chương. giấy binh ở đất từ Châu rồi trong 15 năm. rất được nhà Nguyên rẻ Kiên thiên hạ. dưỡng nên Công nghiệpnhà Minh Nước Nam. ta bây giờ tuy đã suy nhược nhưng mà nhà. Minh Mới định xong thiên hạ Còn phải sửa. sang việc nước chưa dám đến nước mình. cho nên cũng chưa có việc gì quan trọng. lắm còn ở phía Nam thì nước chưa nhiên. lúc nhà trần suy yếu cứ sang đánh phá. từ năm 1369 mua dụng chống mất không có. con bà Hoàng Thái Hậu Lập người con của. cung túc Vương là nhận dễ lên ngôi. Nguyên mẹ nhiệt lễ là người con hát lấy. người hát bội tên là Dương Khương có. thai rồi mới bỏ Dương Khương mà lấy cung. túc Vương sinh ra nhận Lễ này nên làm. vua nhận lễ muốn cài họ là Dương để rất. ngôi nhà trần rồi giết và hoàng thái hậu.

Và cung định Vương mấy giờ cung Tĩnh. Vương ở chỗ kinh sư cũng sợ bị hại và. lại tính khí cũng như Nhược không có ý. tranh cạnh mới bỏ trốn lên mạng là giang. các quan tôn phát nhà Trần mới hộ nhau. nên mình với vắt Nhật Lễ giết đi rồi rất. cung Tĩnh vương về làm vua tức là Trần. Nghĩa công. khi nghệ ông giết nhật lễ rồi mẹ nhận lễ. chạy sang Chiêm thành xin vua nước ấy là. chế bồng Nga đem quân sang đánh ăn Nam. quân chuyên nhân dịp kéo lên đánh Thăng. Long quan quân đánh không nổi nghĩa tông. phải nán mình sẽ sang đông Ngạn Quân. chim vào thành nước sạch cung điện bắt. đàn bà con gái lấy hết các đồ máu rồi. rút quân về Nghệ tông là một ông vua nhu. nhược việc gì cũng để cho người ngoại. thích là Lê dự đoán cả năm 1372 nghệ. tông truyền ngôi cho em là kiếm rồi về ở. phủ Thiên Trường làm thái thượng hoàng. thái tử Kính lên ngôi tức là vua Duệ.

Tông lợp em họ của Lê Quý Ly là Lê Thị. làm hoàng hậu dưới thông có tính quyết. đoán hơn nghệ tông nhưng mà quyền Bính. vẫn ở tay nghệ tông dựng Hoàng cả bây. giờ quân chiếm thành cứ sang quấy nhiễu. mãi vua Duệ tông quyết ý đi đánh báo thù. Miền Hạ chiếu luyện tập quân lính làm. chiến thuyền và Tích Lương Thảo đề phòng. việc chinh chiến rồi đặt thêm quân hiệu. cho Quý Ly làm tham mưu Quân sự đến năm. 1377 thì tiến quân đi đánh kéo quân đến. đánh thành đồ bàn là kinh đô Chiêm thành. vua Chiêm là chế bồng Nga lập đồn giữ ở. ngoài thành rồi cho người sang giả hàng. nói chế vùng nha đã bỏ Thành chạy trốn. rồi chỉ còn có thành công mà thôi sinh. Chiến Binh Xanh ngay dưới tông lấy hiểu. ấy làm thật hạ lệnh truyền khiến mình. vào thành khi con gần đến hàng thì bị. Quân chim đổ do vai gánh quan quân thua. to rồi tông từ trật sướng sĩ quân Lý.

Mười phần chết đến 78 Lê Quý Ly bỏ chạy. về nước. ở phượng hoàng được tin Duệ tông chết. trận rồi mền lực con rể Ông là hiện lên. nối ngôi tức là vua phế đế quân chiếm. thành đã phá được Quân An Nam và giết. được rồi công rồi biết nước Nam suy. nhược cứ sang khớp phá quân chiếm bây. giờ ra vào nước Nam ra như đi vào chỗ. không người cho nên trong mấy năm mà vỏ. phá kinh thành 3 lần ba lần thượng hoàng. cùng đến Hiến phải bỏ thành mà chạy Thế. mà đến khi giặc về rồi cũng không sửa. sang gì để phòng bị về sau thật là làm. nhục cái tiếng con cháu Trần Hưng Đạo. Vương. ở trong nước bây giờ dân tỉnh đói khổ. thuế má thì càng ngày càng nặng giặc giã. liên miên ở bên Tàu thì nhà Minh đã giữ. được nhà Nguyên lại gọi dòm ngó nước ta. thường cho xứ đi lại sách những điều này. điều kia mua nghệ tông Tuy giữ quyền. chính trị nhưng việc gì cũng dò ở Lê Quý.

Ly Triều thần thì chỉ có mặt du lịch. người nào cũng chỉ lo lấy thân mình việc. nước ăn như thế nào không ai lo nghĩ đến. mấy giờ đến hiện thấy thượng hoàng yêu. dùng Quý Ly mới bàn với các con thấy. rằng nếu không Rồi sau rất hàng họa. Quý Ly Biết như ấy đến kêu van với. thượng hoàng thượng hoàng 2 lời xuống. chiếu cách để diễn còn tính trẻ con lại. có ý hại kẻ công thần là nguy Xã Tắc Vậy. phải dám xuống làm Minh Đức đại vương và. lập chưa định Vương là con nghệ Công lên. nối ngôi khi tờ chiều ấy bố cáo ra ngoài. có mấy người Tướng Quân đã toàn đưa quân. vào viện cứu để hiện ra nhưng vua viết. hai chữ giải rát và không cho được trái. mệnh của thượng hoàng sau đấy Hiến bị. cắt cổ chết con những tướng sĩ Đông mưu. giết Quý Ly đều bị hại cả. nghị tâm thượng hoàng đã nghe Quý Ly mà. Ừ rồi lập người con út của mình là chưa.

Định Vương lên làm vua tức là vui Thuận. Tông 5 1 3 8 9 chế vùng non lại đem quân. ra đánh thanhhóa thượng hoàng xoay. cuando tướng là Trần Khát Chân em mình. đi chống giữ với giặc mấy giờ có tên đầy. tớ của chế bồng Nga có tội sợ phải giết. chuyện xanh hành với Trần Khát Chân khi. chế hồng hoa đem hơn 100 chiếc thuyền. đến gần trại của quân nhà trần đóng tên. đầy giấy chỉ quyền của chế bồng Nga cho. Khát Chân Khát Chân Mỗi chuyến lấy súng. bắn vào thuyền Ấy chế bồng Nga trúng đạn. từ trận quán quân Đồ ra đánh quân chim. thấy Quốc hướng chết đều bỏ chạy cả. từ khi giặt chim đã yên Lê Quý Linh càng. ngày càng kiêu ngạo bao nhiêu những. người mà không phục tùng mình thì suy. thượng hoàng giết đi hoàng tử thân vương. đều bị hạnh mà thượng hoàng thì cứ tin. Quý Ly một cách lạ lùng sĩ phu có người. dâng sớ tâu với thượng hoàng rằng Quý Ly.

Có ý muốn dòm cơ nghiệp nhà trần thì. thượng hoàng lại được sơ cho quỹ Leesin. cho nên những người chung thần không ai. nói năng gì nữa uy quyền của Quý Ly ngày. một lớn vây cánh ngày một nhiều Thượng. Hoàng sẽ dần lại biết lấy làm sợ nhưng. đã muộn rồi không sao được nữa. thì nghệ công mất rồi vui lên làm phụ. chính Thái sư vào ở trong điện từ đây cư. chuyên làm mọi việc để chụp đường phá. đoạt Quý Ly định dời kinh đô vào. thanhhóa cho dễ đường Thoáng đoạt men. say quan vào xây thành Tây Đô nay còn di. tích ở xã Yên Tôn huyện Vĩnh Lộc 51396. Quý Ly mắt Thuận Tông phải rồi kinh đến. năm 1397 thì ép Thuận Tông phải nhường. ngôi cho con rồi đi tu. Thái dự án bây giờ mới có 3 tuổi lên làm. vua tức là Trần Hiếu đễ Lê Quý Ly làm. phụ chính tự xưng làm Khâm Đức Hưng Liệt. đại vương rồi sai người giết phận tông. đi mấy giờ triều đình có những người như.

Là Thái Bảo Trần Nguyên hàng Thượng. tướng quân Trần Khát Chân lập hội đề môi. trường với Ly chẳng may sự nổ ra bị giết. cả Lê Quý Ly Lại xưng là Quốc tổ trưng. hoàng ở cung nhân thọ ra vào dùng đi vẻ. của thiên tử đến tháng 2 năm 1400 Quý Ly. phế bỏ phiếu đế rồi tự xưng làm vua thay. ngôi nhà Trần. ở nhà trần làm vua Nước Nam ta kể từ. Trần Thái Tông đến Trần thiếu đế với 12. ông vua được 175 5 công việc trong nước. sửa sang được nhiều chính trị luật lệ. điều chỉnh đốn lại học hành thi cử thì. mở mang rộng thêm ra lại ba lần chống. với nhà Nguyên giữ được giang sơn lấy. đất trên thành mở thêm bờ cõi thật là có. công với nước Nam chỉ có điều luôn. thường trong nhà thì bậy cô cháu anh em. trong họ lấy lẫn nhau là trái với thủ. tục Còn như cơ nghiệp nhà trần siêu đổ. là tại vô dụ tông và hôi nghệ tông dụ. tông Thì ông chơi không chịu lo gì đến.

Việc nước và lại làm loạn cả thương thì. để đến nỗi dân nghèo nước yếu nghệ tông. thì không biết phân biệt Hiền gian để kẻ. quyền thần được thế Làm Loạn Thành Gia. Tự mình nối giáo cho giặc tự mình làm. hại nhà mình vậy. từ. năm 1400 Quý Ly bỏ Trần thiếu đế Nhưng. vị tình cháu ngoại cho nên không Giết. chỉ dám xuống làm bảo nhưng đại vương. rồi tự xưng làm đế đổi họ là hồ đặt quốc. hiệu là Đại Ngu Nguyên Quý Ly là dòng. dõi họ Hồ bên tàu thời Ngũ Đại Thập Quốc. sang ở nước ta ông tổ của Quý Ly được. một người tên là huấn nhận làm con nuôi. cho nên đổi sang họ Lê Quý Ly cướp ngôi. nhà trần xong rồi thì đổi lại họ Hồ Quý. Ly làm vua chưa được một năm thì mất. trước tục nhà trần nhường ngôi cho con. là hồ Hán thương rồi làm thái thượng. hoàng để cùng coi việc nước. Hồ Quý Ly đã nhường môi rồi nhưng việc. gì cũng quyết đoán ở mình cả hồ Hán.

Thương chỉ làm vua lấy gì mà thôi Từ nhà. hộ không làm vua được bao lâu nhưng mà. công việc sửa sang cũng nhiều việc võ bị. thì chỉnh đốn lại quân đội đặt ra bốn. kho để quân khí và mắt những người giải. nghệ và làm thế giới lập ra hộ tịch bắt. người trong nước thứ 2 tuổi trở lên thì. phải nhiên vào sổ đến lúc hộ tịch làm. xong rồi số người từ 15 tuổi tử vi tuổi. hơn gấp mấy phần lúc trước từ đó số còn. lại thêm ra được nhiều việc học hành thi. cử đều sửa sang lại ngoài nhau học thì. lấy toán học là thêm ra một trường nữa. trong những khoa khi đặt thêm một ký thi. Toán Pháp nhà hộ lại sửa hình luật và. đặt dai gì để coi việc thuốc thang việc. Du Thuế cũng được lập lại. năm 1402 tướng nhà Hồ là đỗ mãn đem quân. sang đánh Chiêm thành vua nước ấy là. Paris lại xin dâng đất trên động để. giảng hòa Quý Ly lấy đất ấy mắt những.

Dân không có ruộng ở các nơi khác đem vợ. con vào ở để khai khẩn Vì khi vua chiêm. ngưỡng đất người chim đều bỏ đi cả. sau khi hồ Hán thương mới lên ngôi thì. cho sửa sang nhà mình nói dối rằng vì. dòng dõi nhà trần không còn người nào. nữa cho nên cháu ngoại lên hay để coi. việc nước vua Minh Thành tổ sau khi đã. dẹp Yên dư Đảng nhà Nguyên ở phía bắc. khi cho người sang tra xét biết rằng họ. Hồ làm dự toán đoạt từ đây muốn mượn. tiếng phù trận đánh Hồ để lấy Nước Nam. ta nhà Hồ Mặc dù bên ngoài thành Phục. Nhà Minh và theo lại triều cống nhưng. viết thế nào rồi quân Minh cũng sang. đánh cho nên liên tục chỉnh đốn quân đội. sửa sang phòng bị. từ tháng 4 năm 1406 nhà Minh Khai Hoàng. Trung dẫn theo 5.000 Quân mượn tiếng đưa. người dòng dõi họ Trần là Trần Thiên. Bình về nước lập làm vua Hồ Quý Ly được. tin ấy liền sai tướng lên đón ở Ải Chi.

Lăng đánh quân Minh bắt được riêng mình. đem về giết đi mua mình tức giận đến. tháng 9 sai 20 vạn quân chưa hay đạo. sang xâm lược đại ngu đạo thứ nhất do. trường phụ chỉ huy từ Quảng Tây Tiến. sang phía Tây Bắc nước ta đạo thứ hai do. một cạnh chỉ huy Từ Vân Nam Tiến sang. theo đường sông Thao cả hai đạo hội quân. ở Bạch Hạc. Tuy rằng nhà Hồ trước đã Phòng bị nhưng. mà tướng nhà Minh biết rằng người nước. Nam không thực họ Hồ mền làm việc cái. tội họ Hồ và nói rằng Quân tàu xanh là. lực dòng dõi nhà Trần lên cứu cho dân. khỏi sự hỗ trợ trường phụ xa viết thấy. vào những mảnh ván nhỏ bỏ xuống sông chờ. đến đâu Quân sĩ nước Nam mắt được nhiều. người không đáng và theo hành quân Minh. như thế cho nên Con Minh đi đến đâu đánh. được đến đó Quân nhà Hồ nhiên việc thua. trận ở thành ra vang và cửa hàng tử Quý. Ly và con cháu họ Hồ bị quân Minh bắt.

Được ở Nghệ An Còn những quan lại có. người thì giao hàng người thì bị bắt. người thì không chịu nhảy xuống sông tự. tử. nhà Hồ chỉ là mua được bảy năm từ năm. 1400 đến năm 1407 thì mất xem công việc. cải cách của Hồ Quý Ly thì không phải là. một người tầm thường Nhưng tiếc thay một. người có tài như thế mà giả sử cứ tận. chung giúp nhà trần thì giỗ giặc Minh có. thế mạnh đến đâu đi nữa cũng chưa chắc. đã cướp được nước Nam mà mình lại được. cái Tiếng thơm để lại nhìn thu nhưng vì. cái lòng tham xui khiến sinh ra bụng. muốn tranh quyền cướp nước Bởi thế Hồ. Quý Ly mới làm sự khoán đoạt và nhà Minh. mới có cái cớ mà sang đánh lấy nước Nam. cũng vì cái gỡ ấy cho nên lòng người mới. bỏ họ hồ mà đem theo giặc để đến nỗi cha. con họ Hồ thua chạy bị mắt phải đem thân. ghi chữ nhục ở đất nước người Nhưng đấy. là cái tội làm Hải riêng cho họ Hồ mà.

Thôi con cái cậu làm mất nước Nam thì ai. gánh vác cho Quý Ly May mà sau có người. lại anh hùng Lê Lợi hết sức ra tay trong. hơn 10 năm trời cứ vẫn được người mình. ra khỏi tay Quân Tàu chứ không thì cái. khổ làm nô lệ nước tàu biết khi nào mới. giải thoát được. ở nhà Minh mượn tiếng phủ Trần Diệp Hồ. đến khi bắt được cha con Quý Ly rồi lại. bài kế để chiếm giữ nước Nam già cho bà. ngọn con cháu họ Trần rồi bát quan lại. và kỳ lão làm tờ khai rằng họ Trần không. còn ai nữa và đất An Nam vốn là đất Giao. Châu ngày trước ngay xin đặt quận huyện. như cũ nhà mình lấy cơ giả dối ấy chia. ta ra là 17 phủ năm Châu Đạt quan lại. người giàu cai trị bố trí quân đội giữ. những nơi hiểm yếu. bây giờ có giản định Vương là con thứ vô. Nghệ ông chạy đến Yên Mô Ninh Bình gặp. Thổ hào ở Trường Yên là Trần Triệu Cơ. đem dân chúng đi theo mềm xưng là dàn.

Định hoàng đế để nối nghiệp nhà Trần đặt. niên hiệu là Hưng Khánh sử sách gọi là. nhà Hậu Trần giản định khởi nghĩa chống. với quân Minh Nhưng vì quân mình mới góp. nhặt được đánh không nổi phải thua chạy. vào Nghệ An bây giờ có nhiều nơi nổi lên. chống quân Minh sau đều theo phục giản. dị thế cho nên quan thế của giản dị mới. mạnh lên chiến lược nhất từ Nghệ An trở. vào. năm 1408 giản định hội Quân các nơi tiến. ra đánh Đông Đô vua Minh biết tin sai. một thạch đen 4 vạn quân ở cách làm bánh. dẹt Mộc mạnh vào đến bến bờ Cô thuộc Nam. Định ngày nay thì gặp Quân Trần hai bên. giao chiến rất ác liệt quân Minh mua sẽ. rưới cổ Lộc Quân thế gian trong lúc lên. cao thì nội bộ nhà hộ Trần lục đục mua. dàn định lại nghe lời dèm pha mắt nặng. tất và quan tham mưu là Nguyễn Cảnh Chân. đem giết Ly thành ra lòng người chia rẽ.

Ạ Bây giờ con ông Đặng Tất là nặng dung. và con ông Nguyễn Cảnh Chân là Nguyễn. Cảnh dị thấy thân phụ bị giết bò vô giản. dị nên Quân bản bộ Về thanhhóa rước cháu. vừa nghệ tông là quý khách tôn lên làm. vua đặt niên hiệu là trùng Quang lúc ấy. vua giản định lương chống nhau với quân. nhà Minh ở thành ngữ Thiên Quý khách say. tướng là Nguyễn sui gia đánh lạnh Mắt. Đêm về Nghệ An quý khách tôn giản định. lên làm thái thượng hoàng để cùng lo. việc khôi phục. mua nhà Minh thấy một hạnh ngoại Minh. lại say trường phụ đem mình sang cứu. viện quân nhà trần mấy giờ chia ra là. mấy đạo đóng giữ ở Hải Dương trường Phụ. sang đến nơi khiến Minh đánh đuổi giản. định đem minh thuyền chạy về đến huyện. Mỹ Lương thì bị mất dạy dưới Kim Lăng. con Quý khách bỏ chạy về Nghệ An. 1514 10 Trần Quý khách cùng Nguyễn Cảnh. dị lại đem quân ra đánh quân Minh Ở Hồng.

Châu được thắng trận rồi lại ra đóng ở. Bình Than nhiều nơi lại nổi lên đánh. quân Minh nhưng chỉ vì Quân không có. thống nhất hiệu lệnh mất nhất cho nên. đến khi quân giặc biến đánh quân nhà. trần lại qua phải chạy về Nghệ An. cho đến năm 14 13 trường phụ đưa quân. đánh Nghệ An Quân quý khách bây giờ mười. phần chỉ còn 34 lương kịch lại không có. phải bỏ chạy và hóa Châu trường phụ đem. quân và vận hóa quý khách khi yếu quá. không thể chống với quân giặc được nữa. phải vọng úp ở trong rừng núi chẳng được. bao lâu Trần Quý khách Nguyễn Cảnh dị. nặng Dung Nguyễn Sỹ hiệu bị bắt và phải. giải vì yên kinh đi đến giữa đường quý. khách nhảy xuống về tự tử bọn ông Đặng. Dung cũng từ kết cả. nhà Hậu Trần nổi lên toàn đường khôi. phục nhưng hiểm vì nỗi lòng người còn ly. tán thế lực lại hèn yếu cho nên chỉ được. 7 năm thì mất do chúng quanh đế và giản.

Định Đế đều là con cháu của vua nghệ. tông dòng dõi Nhà Trần có công lãnh đạo. nhân dân chống ngoại xâm cho nên dù thất. bại trong việc khôi phục nước Đại Việt. họ vẫn được sử sách và nhân dân coi là. hai vị vua chính thống của nhà Trần. ạ sau khi dẹp yên được cuộc khởi nghĩa ở. nước Nam bọn chương phụ vào mục thạnh về. tàu Hoàng Phúc ở lại sửa sáng các việc. trong nước để khiến cho người nước nam. đồng hóa với người Tàu lập ra đền miếu. bắt người mình cũng thế theo tục phương. Bắc rồi từ cách ăn mặc cho chi dự học. hành việc gì cũng mất theo như người. giàu cả lại đặt ra thuế lệ bổ thêm xu. dịch để lấy tiền của làm cho dân ta bây. giờ phải nhiều điều khổ nhục còn bao. nhiêu sách vở của nước Nam từ nhà Lý. Trần về trước thì thu lấy cả rồi đem về. những sách ấy bây giờ không biết mất đâu. cả không thấy quyền nào nữa Thật là một.

Cái thiệt hại cho người nước mình. từ khi nhà Minh Sang cai trị nước Nam. dân ta phải khổ nhục trăm đường tiếng. oan không kêu ra được lòng tức giận nhấm. ngứa ở trong tâm can chỉ mong hỏi ra. khỏi đống than lửa mai lúc ấy có một. lượng anh hùng đứng lên dự khởi nghĩa để. chống với giặc Minh trong 10 năm giành. lại được giang sơn cũ và xây đắp lại nền. độc lập tự chủ sau. ở nhà Hồ nhà Minh đặt ách đô bộ lên Đất. Việt Đất Nước Việt trở thành quận Giao. Chỉ người Việt lập tức nổi lên chống. quân Minh mà lớn nhất là của nhà Hậu. Trần đã có những thời điểm tưởng chừng. có thể khôi phục lại Giang Sơn Đại Việt. Tuy nhiên do sự thiếu đoàn kết giữa các. thủ lĩnh quân nổi dậy người Việt quân. Minh vừa mua chục gây chia rẽ vừa khủng. bố trấn áp rất tàn bạo hòng đè bẹp một ý. chí phần kháng của người Việt mặc dù vậy. Dưới sự cai trị tàn bạo khắc nghiệt của.

Nhà Minh Người Việt rất quán hận luôn Ốc. ngủ chờ thời cơ nổi dậy. Lê Lợi là người làng Lam Sơn Thành Hóa. đã có mấy người làm nghề canh nông nhà. giàu có lại hay giúp đỡ Kẻ Nghèo Khổ cho. nên mọi người đều kính phục ông là người. khẳng khái có chí lớn qua nhà mình nghe. tiếng đã mấy lần dụ dỗ làm quan nhưng. ông không chịu khuất phục thường nói. rằng tượng vô sinh ở đời phải nên cứu. nạn lập công Sao lại chịu khổ làm tôi tớ. người ta bèn dấu tiếng ở cõi sân Lâm. chiêu nạp Hào Kiệt đến năm Mậu Tuất 1418. Lê Lợi khởi binh ở núi Lam Sơn xưng là. Bình Định Ừ rồi chuyển đi các nơi cùng. chống quân Minh khi đó Quân Minh đã. thiết lập được sự cai trị trên đất Đại. Việt với 5 vạn quân voi ngựa hàng trăm. con cuộc khởi nghĩa mở đầu được Nguyễn. Trãi viết trong Bình Ngô đại cáo vừa khi. cần nghĩa giấy lên chính lúc quân thù.

Đang mạnh tuấn kiệt như sao buổi sớm. Nhân tài như lá mùa thu. thời kỳ hoạt động ở vùng núi thanhhóa là. giai đoạn khó khăn nhất của cuộc khởi. nghĩa trong thời gian đầu lực lượng của. quân lam Sơn chỉ có vài ngàn người lương. thực thiếu thốn Thường chỉ thắng được. vài trận nhỏ và hay bị quân mình đánh. bại bị quân Minh vai đánh nhiều trận. quân Lam Sơn khốn đốn ba lần phải rút. chạy lên núi Chí Linh những năm 1418. 1.419 vào 1.422 trong một lần bị quên. mình với gắt ở núi Chí Linh Quân sĩ hết. lương Một nghĩa sĩ của Lê Lợi là Lê Lai. theo gương kỳ Tín nhà Tây Hán phải đóng. giả làm Lê Lợi dẫn quân ra ngoài những. quân Minh Quân Minh tưởng là bắt được. chúa Lam Sơn nên lơi lỏng Phòng bị Lê. Lợi và các tướng lĩnh thừa cơm ở đường. khác chạy thoát nên Lai bị quân Minh dài. A và bị huyết. ngoài quân mình Lê Lợi và quân Lam Sơn.

Còn phải đối phó với một bộ phận các tổ. trưởng miền núi tại địa phương theo nhà. Minh và của nước Ai Lào bị xúi giục mùa. theo dù gặp nhiều khó khăn quân Lam Sơn. mấy lần đánh bại quân ai lao có lực. lượng đông hơn tuy nhiên do lực lượng. chưa đủ mạnh nên Lê Lợi Thường cùng quân. Lam Sơn phải ẩn náu trong rừng núi nhiều. lần phải ăn rau củ và măng tre lâu ngày. có lần ông phải giết cả voi và ngựa. chiến của mình để cho tướng sĩ ăn trước. tình thế hiểm nghèo Lê Lợi phải sinh. giảng hòa với quân Minh năm 1.422 đến. năm 1423 khi thực lực được củng cố lại. thấy quê mình bắt giữ sứ giả Lê Lợi Hiền. tuyệt giao cắt đứt giảng hòa. năm Quý Mão 1424 Lê Lợi theo kế của. nguyễn chí quyết định đưa quân vào đồng. bằng nghệ an tiến vào Nghệ An là một. bước ngoặt về chiến thuật trong cuộc. khởi nghĩa Lam Sơn trên đường đi quân.

Lam Sơn Hạ thành docking do lương Ngũ. cốc giữ Đánh lui Quân cứu viện của viên. tù trưởng địa phương theo quân mình là. cầm bằng sau đó quân Lam Sơn đánh thành. anh chứng minh là chuẩn trí mang quân từ. Nghệ An tới cứu tầm bàng bị quân Lam Sơn. Đánh lui Lê Lợi dây cầm vàng Trần Chí. đóng ngoài ra không dám cứu bị vây nhặt. lâu ngày cầm vàng phải đầu hàng năm Ất. Tỵ. 1425 Lê Lợi đen binh vào đánh thành nghệ. an quân Lam Sơn bao vây thành tướng Minh. là Trần Chí cố thủ trong thành không dám. ra đánh bọn lý ăn ở Đông Quan phải đem. quân đi đường biển vào cứ quân của Trần. Trí ở trong thành Tiến đổi ra đánh lên. Nội dùng ghế ngữ quân Minh đến cửa sông. độ ra rồi dùng phục binh đánh tan quân. gặp Trần Chí bỏ chạy về Đông quan còn lý. ăn lại chạy vào thành nghệ an. đến tháng 5 năm 1425 Lê Lợi lại say Đinh. Lễ đem quân ra đánh Diễn Châu Quân Minh.

Qua chạy về Tây Đô Thành hóa sau đó ông. lại nhiều Lê sát lương nhân chú tiếp ứng. cho đình lễ đáng ra Tây Đô Quân Minh ra. đánh lại bị thua phải rút vào cố thủ. trong thành Lê Lợi 1 mặt siết vòng vây. quanh Thành Nghệ An và Tây Đô Mặt khác. sai Trần Nguyên Hãn Doãn đỗ đem quân vào. Nam đánh Tân Bình Thuận Hóa á quân Lam. Sơn đi đến bố chính thì gặp chứng minh. là ngâm năng hai bên đánh nhau quân mình. bị phục binh đánh sẽ tan cả bây giờ lại. có đạo thủy quân của Linh Ngân đem hơn. 70 chiếc thuyền đi đường biển vào tiếp. ứng Trần Nguyên Hãn liền đem cả Thủy bộ. tiến lên đánh hạ được cả hai thành lại. một thêm mấy vạn quân đưa ra đánh mặt. bắp từ đây binh Thế của Lê Lợi ngày một. mạnh nghĩa quân đã làm chủ toàn bộ đất. đai từ thanhhóa chờ vào các thành lịch. đều bị bao vây. năm Bính Ngọ 1426 Lê Lợi nhuận thấy tinh.

Binh của Quân Linh đều ở Nghệ An ngoài. Đông Đô không có bao nhiêu người Bền. chiêu quân cho các tướng lòng ba gánh. vác Tiến Lê chuyện Phạm Văn xảo Đỗ Bí. Trịnh Khả ra phía tây bắc Lưu Nhân Chú. Bùi bị ra phía Đông Bắc Đinh Lễ Nguyễn. Xí ra đánh đồng quan quân Lam Sơn đi đến. đâu giữ kỷ luật rất nghiêm không xâm. phạm đến của ai chút gì cho nên lòng. người đều theo phục tướng Minh là Trần. Chí đem binh ra đóng ở Ninh Kiều để trấn. giữ Quân lời chuyện đến đánh trận trí. qua chạy trời có tin báo rằng hơn 1 vạn. quân Vân Nam chuyện sợ hài đạo quân. Đinh hợp lại thì khó đánh đèn chia hơn. 1.000 Quân cho Phạm Văn xảo đi đón chặn. đường quân Vân Nam còn mình thì đem quân. đi đánh trận trí ở Đông Quan viện quân. tử Vân Nam do Vương An Lão chỉ huy kéo. sang nhưng bị phạm văn phòng phát thanh. An Lão chạy về cố thủ ở thành Tam Giang.

Chân trí thấy mặt viện Bình bệnh cầu. viện lý an ở Nghệ An Lý An và phương. chính để thấy Phúc ở lại giữ Thành Nghệ. An mang quân vượt biển ra cứu Đông Quan. Lê Lợi viết tim liền giao cho Lê Văn An. Lê Văn Linh Mây Thành Còn mình đuổi theo. lý an ra Bắc. từ khi quân Lam Sơn tiến vào Nghệ An đến. giờ đánh đâu được đó thành thế lực lẫy. khiến quân Minh và khiếp sợ đem tin về. báo cho mình chiều biết mình đế liền sai. Vương thông và lý anh đem 5 vạn quân. sang cứu Đông Quan Trần Chí và Phương. Chính bị cách chức bị đặt dưới quyền. vương thông sai khiến để lấy công chuộc. tội Vương Thông sang đến Đông Quan hội. Quân sĩ lại được 10 vạn chia cho Phương. Chính Mã Kỳ ra trận đánh con Lam Sơn Lê. Chuyện Đỗ Bí đánh bại mã thì ở Từ Liêm. lại đánh luôn ý chính cả hai tướng thua. chạy về nhập với quân vương không ở cổ. sở lê chuyện lại tiến đánh vuông thông.

Nhưng thông đã Phòng bị chuyện bị thua. phải rút về cao bộ sai người cầu cứu. Nguyễn Xí Nguyễn Xí và Đinh Lễ đem quân. đến đặt phục binh ở Tốt Động Chúc Động. ngày nay thuộc huyện Chương Mỹ Hà Nội. nhân biết Vương Thông định chia đường. đánh úp lại chuyện hai tướng bè Tương Kế. Tựu Kế dụng thông vào ô mai cực tốt động. Quân Vương Thông thua to Trần Hiệp lý. lượng và 5 vạn quân bị giết 1 vạn quân. bị mất cống thông cùng các tướng chạy về. cố thu ở Đông Quan Lê Lợi được tin thắng. trận điện xoay Trần Nguyên Hãn Bùi bị. chia hai đường thủy bộ cùng tiến ra gần. Đông Quan hạ trại. Vương Thông cố thủ trong thành không dám. ra đánh viện có tìm lại tờ chiếu của vua. Minh Thành tổ năm 1407 khi đánh nhà Hồ. có nội dung muốn lập lại con cháu nhà. trần ra điều kiện với Lê Lợi rằng thông. sẽ giúp về Nếu Lê Lợi lập con cháu nhà.

Trần nằm vua Lê Lợi vì đại cuộc muốn. quân Minh nhanh chóng rút về nên đồng ý. Ông sai người tìm được Trần Cao bền lập. làm vua còn ông tự xưng thi công vương. thông ngoài mặt giảng hòa nhưng lại sai. quân đào hào cắm trong phòng thủ và mật. sai người với nước sinh cứu viện Lê Lợi. viết chuyện liền cắt đứt giảng hòa. sau khi cắt đứt Giảng Hòa Lê Lợi sai các. tướng Vi đánh chiếm các thành ở Bắc Bộ. như Tam Giang Xương Giang Chí Linh không. lâu sau đều hạt được đầu năm 1427 Lê Lợi. chia quân tiến qua sông Nhị Hà đóng dinh. ở bồ đề ra các tướng đánh Thành Đông. quan quân Minh ngày một yếu thế hướng. nhà Minh giữ Thành Nghệ An Diễn Châu là. bọn Thái Phúc tiếp tục đều nộp thành xin. hàng Lê Lợi sai thượng thư bộ lại là. Nguyễn Trãi làm việc dự định ở các thành. khác ra hàng nhưng cũng vì thế quân mình. đã yêu thế nên quân ta có ý khinh địch.

Như lúc quân Lam Sơn với Thành Đông Quan. Có vẻ hơi lỏng quân Minh ở đông quân ra. đánh úp lên chuyện tử trận ở Từ Liêm. Đinh Lễ và Nguyễn Xí bị bắt ở Thanh Trì. Đinh Lễ bị giặc giết hại sau Nguyễn Xí. lợi dụng một đêm mưa giông mà trốn thoát. được. ở cuối năm 1427 vua Minh chuyên tâm biểu. hiện binh cứu Vương Thông Da Liễu Thăng. mang 10 vạn quân tiến sang từ Quảng Tây. một cạnh mang 5 vạn quân tử Vân Nam kéo. sang đây là hai tướng đã từng sang đánh. Việt Nam Thời nhà Hồ và nhà Hậu Trần. nghe tin có viện binh nhiều từng muốn. đánh để hạ Gấp Thành Đông Quan Tuy nhiên. Lê Lợi cho rằng đánh thành là hạ sách vì. quân trong Thành Đông chưa thể lấy ngay. được nếu bị viện binh đánh kẹp vào thì. nguy do đó ông Quyết định điều quân lên. chặn đánh viện binh trước để làm lòng. địch ở Đông Quan đầu tiên ông ra lệnh. rồi người ở những vùng định đi qua Như.

Lạng Giang Bắc Giang quy Hóa Tuyên Quang. để đồng không cô lập địch biết Cánh Liễu. Thăng là quân chủ lực ông file sát Lưu. Nhân Chú Lê Văn Linh Đinh Liệt mang quân. phục ở Chi Lăng lại say Lê Văn An nguyên. lý mang quân tiếp ứng đối với cánh quân. mục Thạch ông biết Thạch là viên tướng. lão luyện sẽ ngồi chờ thắng bại của Liễu. Thăng mấy Hành động nên hạ lệnh cho Phạm. Văn xảo và chị cố thủ không đáng. để. tìm hiểu thăng tiến đến biên giới tướng. trấn giữ là Trần liên tục giả vừa qua. chạy từ Ải Nam Quan về lưu Rồi lại nuôi. về Chi Lăng ngày 18 tháng 9 âm lịch Liễu. Thăng đuổi đến Chi Lăng Trần Lưu lại. thua Thăng đắt Thắng Mang 100 Quân bị đi. trước ngày 20 thằng bị phục binh của ni. sát Trần được đổ ra chém chết các tướng. thường dịp xông lên đánh địch giết hơn 1. vạn quân chém được Lương Minh Lý Khánh. tự vẫn chứng minh còn lại Hoàng Phúc.

Thôi tục cố kéo về thành Xương Giang thế. thủ Nhưng đến nơi mới biết thành đã bị. quân Lam Sơn Hạ phải đóng quân ngoài. đồng không Lê Lợi sai Trần Nguyên Hãn. chặng đường vẫn lương sai phạm vấn. Nguyễn Phi tiếp ứng cho lấy sát cùng sát. đánh giết 5 vạn quân Minh ở Xuân Giang. Hoàng Phúc thôi tụ và hơn 3 vạn quân bị. bắt do Quyết tâm không quy hàng thôi tục. bị giết Hoàng Phúc bị bắt khi định chạy. theo nhà Chi Lăng y cùng cuốn định tự. sát thì thuộc hạ Quỳ Xuống van sinh nhật. lại lên Lợi biết chuyện khen ngợi tới. ngày 17 tháng 12 năm 1427 thì cho người. thả về Trung Quốc Mộc Thịnh nghe tìm. hiểu Thăng thua ta nên kinh nhà hàng rút. chạy Phạm Văn xảo Trịnh Khả đuổi theo. chém hơn 1 vạn quân bắt sống 1.000 người. ngựa. thường thông nghe tin hai đạo Viện binh. bị đánh tan sợ hãi xin giảng hòa để rút. quân Lê Lợi đồng ý cho rằng hoài để con.

Minh rút về nước ông cùng Vương Thông. tiến hành làm lễ thể trong Thành Đông. Quan hẹn đến tháng chạp âm lịch năm Đinh. Mùi 1427 rút quân về Lê Lợi đứng tên. Trần Cao là người đang nằm bụi trên danh. nghĩa sai xứ dâng biểu cho nhà Minh xin. được phong gỗ Minh biết Lê Lợi không có. ý tôn cao nhưng vì bị thua mãi nên đồng. ý phong cho trần cao làm An Nam quốc. vương tháng chạp Vương Thông rút quân về. nước các tướng muốn giết địch để trả thù. tội ác khi cai trị Đại Việt Lê Lợi không. đồng tình vì muốn giữ hòa khí hay nước. cho nên ông phán cục thu báo oán là cái. thường tình của mọi người nhưng cái bản. tâm người có nhân không muốn giết người. bao giờ và người ta đã hàng mà lại còn. giết thì không hay nếu mình muốn thỏa. cơn giận một lúc mà chịu cái tiếng muôn. lời giết cái hàng thì sao bằng để cho. muôn vạn con người sống mà khỏi được cái.

Mũ Trang về sau lại để Tiếng thơm lưu. truyền thiên cổ trong sự sang thế rồi. ông cấp thuyền và nhựa cho quân Minh về. sau khi quên mình rút về trên danh nghĩa. Trần Cao là vua Đại Việt theo sử sách. đầu năm 1428 Trần Cao tự biết mình không. có công lòng người không theo nên bỏ. trốn vào Châu Ngọc ma nhưng không thoát. bị bắt mang về và bị ép uống thuốc độc. chết Lê Lợi lên ngôi hoàng đế năm 1428. tức là vua Lê Thái Tổ chính thức của. phục nước Đại Việt dựng nên cơ nghiệp. Nhà Hậu Lê kéo dài gần 400 năm sau này. ông bắt tay vào việc thiết lập chính. quyền trung ương và địa phương Chấn Hưng. kinh tế giáo dục đặt ra luật pháp lễ. nhạc mở ra một kỷ nguyên Thịnh trị cho. nước Việt Đại Việt Thịnh đạt từ đây. Năm 1428 Lê Lợi lên ngôi tức là vua Lê. Thái Tổ đặt quốc hiệu là Đại Việt đóng. đô ở Đông Kinh. vua Thái Tổ sai sứ sang cầu Phong bên.

Tàu nhưng mà nhà Minh không chịu bắt. phải tìm con cháu nhà trần để lập nên ở. số nhà Minh đi về 23 lần sau vua Thái Tổ. mất các quan viên và phụ lão trong nước. làm tờ khai rằng con cháu nhà trần thận. không còn ai nữa và theme Phong Cho Ngày. Làm Vua nước Nam vua Minh thấy vậy mới. Thuận phòng hương trong ngày từ đấy lễ. thứ 35 phải sang cống nhà Minh một lần. việc cầu phòng và sự cống nước tàu là. việc bất đắc dĩ Vì rằng nước ta đối với. nước tàu chỉ là một nước nhỏ Nếu mà. kháng cự không chịu kém một tí thì không. bao giờ yên được từ bên ngoài như thế. nhưng kỹ thuật Bên trong vẫn tự chủ chữ. người Tàu không xâm phạm gì đến việc. nước mình thế cũng là một sự giao thiệp. hôn khéo làm cho nước được yên chị vua. Thái Tổ lên ngôi rồi Phong thưởng cho. các công thần men Văn thì ông Nguyễn. Trãi đứng đầu khuyên võ thì ông Lê vẫn.

Đứng đầu cả thảy là 227 người đều được. Quốc Tính giả. Thái Tổ sửa sang việc học hành Đạt. trường Quốc Tử Giám ở kinh đô ở nhà học. và đặt thầy dạy nho học ở khắp phủ và. các lỗ để cho người văn học vào dạy mở. khoa thi để tuyển chọn nhân tài ra giúp. việc nước nhà vua định ra phép quân điền. để lấy ruộng đất chia cho mọi cơ quan. đại thần cho đến những người già yếu của. quả ai cũng có một phần ruộng khiến cho. sự giàu nghèo ở trong nước khỏi chuyên. nghiệp nhiều khi giặc Minh hãy còn ở. nước Nam thì phải cần có nhiều quân binh. cho nên lúc con Nước Nam ta mới ra Đông. Đô cả thấy được 25 vạn sau lấy được Đông. Đô rồi nhà Vua cho 15 vạn về làm ăn chỉ. để lại 10 vạn đề phòng vệ rồi lại chia. quân ra là 5 phiên Một phiên ở lại noben. còn 4 phiên cứ lần lượt thay đổi nhau mà. về làm ruộng. Lý Thái Tổ là một ông vua Anh Tài đánh.

Đuổi được giặc Minh mà việc trong nước. sửa sang cũng được nhiều nhưng khi ngày. lên làm vua rồi có tính hay nghi ngờ. chém giết những người không thần như ông. Trần Nguyên Hãn và ông Phạm Văn xảo hai. ông ấy giúp ngài đã có công to về sau vì. sự dèm pha mà phải chết oan cả nghĩ mà. buồn thay Năm 1433 mua Thái cầu mất chị. vì được sáu năm họ 49 tuổi. thái tử Lê Nguyên long mới có 11 tuổi. lên ngôi tức là vua Thái Tông Đại Tư đồ. lên sắt làm tự chính Lê sát là một người. ít học nhưng vì trước theo vua Thái Tổ. lập nhiều công lao cho nên được giữ chức. chọn trong triều đình nay lên làm phụ. chính thường hai quyển trái phép làm. nhiều Điều kiêu ngạo Triều thần hệ ai. không phục tùng Thì tìm cách làm hại Vua. Thái Tông tuy còn trẻ tuổi nhưng vốn. thông minh là mua được ít lâu nhận ra lê. xác nhận quyền mình sai người giết nơi.

Sát đi để thua lấy Quyền. ở đời Thái Tông làm vua thì trong nước. phải mấy năm đại hạn lũ lụt và côn trùng. làm hại mùa màng ở mạn Mường Mán lại có. đôi ba đánh giặc nổi lên làm loạn có khi. vua phải thân chinh đi đánh sau cũng dễ. tiên được còn việc giao thiệp với các. nước lân bang như xiêm la Chiêm thành. iCloud thì những nước ấy đều có sứ thần. ghi lại và thường có tiếng trống cả việc. học hành được chỉnh đốn lại lệch cứ 5. năm một lần thi Hương 6 năm một lần Khi. hội đến năm 1442 mở khoa thi tiến sĩ. những người khi đỗ đều được khắc tên vào. bia đá để phấn chấn lòng người văn học. các tiến sĩ được khắc tên vào bia ở Văn. Hiếu khởi đầu từ đó. tháng 9 năm 1442 Thái do ông đi duyệt. binh ở huyện Chí Linh Bây giờ ông Nguyễn. Trãi đã về trí sĩ ở trại Côn Sơn huyện. Chí Linh khi vua đi qua có vào thăm và. thấy Người vợ lẽ ông ấy là Nguyễn Thị.

Lộc có phải sắp mình mắt theo hầu đi đến. huyện Gia Định Bắc Ninh thì mua mất. triều đình đổ tội cho Nguyễn Thị Lộ tội. giết Vua Bắt Nguyễn Trãi làm tội vào Chu. J cả ba họ làm ra vụ án oan Lệ Chi Viên. nổi tiếng trong lịch sử Mãi đến năm 14 e. muốn hỏi vua Lê Thánh Tông Nguyễn Trãi. mới được Minh oan Thái Tông là mua được. 95 Thọ 20 tuổi. thái tử băng cơ mới 2 tuổi lên ngôi tức. là Lê Nhân Tông bà Khuyên từ Hoàng Thái. Hậu buông rèm nhất chính trong vòng 10. năm đầu dưỡng ngôi nhà vua nhờ sự giúp. sức của thái hậu và các để tướng đại. thần như Lê khả năng thụ Lê biệt đã giữ. được sự yên ổn trong nước còn ở ngoài. thì vô nước chiêmthành là bí khai thứ. hai sang khớp phá ở rất hóa châu quan. quân đã mấy phen và đánh đuổi nhưng vẫn. không chừa đến năm 1446 triều đình sai. Lê vụ này khả đem quân sang đánh Chiêm. Thành lấy được thành đồ bàn mắt được bí.

Cay đem về Đông Kinh năm 1448 loại có xứ. bồn monc Nội thuộc nước ta giật làm Trâu. Quỳ Hợp Tuy vậy nhưng vì bà thái hậu hay. nghe những lời nói rèm giết các quan. tượng thần như là Lê Khả lời khắc phục. làm cho nhiều người khâm phục. năm 1453 nhân giống ban đầu chấp chính. trước hết ngày truy tặng cho những người. công thần và gấp ruộng Quang Hiền cho. con cháu gặp ông Lê sát Lê nhân và Lê. Khắc phục Ừ ông phan phù tiên làm bộ. Quốc sự kể từ vua Thái Tông nhà trần cho. đến khi thuộc nhà Minh cả thành là mười. quyển của nhân công có thể coi là một. ông vua hiền nhưng chẳng may ngày có. người anh là Lạng Sơn Vương Lê Nghi dân. trước đã làm thái tử sau vì người mẹ có. tội cho nên phải bỏ đến năm 1459 Nhi Dân. Đồng Hưu với bọn lấy Bắc Ninh phạm đồn. fontbonne và Trần lăng nửa đêm treo. thành vòng giết Nhân Tông và Hoàng Thái.

Hậu tự xưng làm vua rồi cho sứ sang tàu. cầu Phong Nhân Tông trị vì được 17 năm. họ 19 tuổi. người nghi dân ở ngôi được 8 tháng nhưng. vì tính hay nghe lời run định Xem giết. kẻ cự thần cho nên lòng người không ai. phục đến tháng 6 năm 1460 thì bị các. quan đại thần là Nguyễn Xí Đinh nhiệt Lê. Lăng Nguyễn Đức Trung làm binh biến giết. chết các đại thần sét trong các con của. Lê Thái Tông còn lại giao Vương laser. thành thông minh hiện đức bền tỉnh ý đưa. ra Vương lên ngôi hoàng đế tức là Lê. Thánh Tông risen mang tội giết vụ cướp. ngôi cho nên không được sử sách coi là. một vị vua chính thống của Nhà Hậu Lê. Lê Thánh Tông là một ông vua thông minh. thờ mẹ rất có hiếu ở với bể tôi đối đãi. lấy lòng thành trong thời gian này chị. Vy sửa sang được nhiều việc chính trị mở. mang sự học hành trình đón các huyệt Võ. bị đánh dẹp nước Chiêm nước Lào mở thêm.

Bờ cõi khiến cho Nước Nam ta bây giờ. được văn minh thêm gia và lại lừng lẫy. một phương kể từ xưa đến nay chưa bao. giờ Cường Thịnh như vậy sử sách và người. đời sau gọi là thời kỳ Hồng Đức Thịnh. Thế Thánh Tông lên ngôi rồi Phong nước. và cấp ruộng quan điện cho các công thần. ngay lại truy tặng những người công thần. bị giết oan ngày trước và Cho tìm con. cháu ông Nguyễn Trãi về gấp cho một trăm. mẫu ruộng để phụng thờ tổ tiên những. người mà được Quốc Tính nay ngày trong. phục tính lại để cho khỏi mất tên họ. Thánh Tông lại sai các quan vẽ điện đổ. nước ta 51479 xanh Ngô Sĩ Liên làm bộ. Đại Việt sử ký toàn thư kể từ thời Hồng. Bàng cho đến Lê Thái Tổ. năm 1470 mua nước Chiêm là chào toàn đem. quân sang đánh phá ở đất hóa Châu rồi. cho người sang bên Tàu Cầu Huyện Minh. Thánh Tông cho sứ sang tàu kể chuyện trả.

Toàn làm nhiễu rồi ngài thân Trinh dẫn. ha anh sang đánh Chiêm Thành quán quân. tiến lên Đánh lấy của chị lại Trà tròn. thua Viết Xuân về giữa kinh thành đồ bàn. Quân đại diện kéo đến vây đánh hóa được. Thành bắt được trả toàn mấy giờ có tướng. Chiêm thành là Mochi chỉ chạy về đất Văn. Lung sai sứ vào cống và xuyên xưng thần. Thánh Tông có ý muốn làm cho nước chân. yếu đi cho dễ để cai trị mới chia đất ra. làm 3 nước phong làm ba vua một nước gọi. là chiêm thành một lá hoa anh vào một. nước nữa là nam bản còn đất Đồ Bàn Nhất. Đại chim và đất cổ lưỡi thì vua Thánh. Tông lấy để lập thêm Đạo Quảng Nam có ba. phủ chính huyện rồi đặt quan cai trị từ. khi vua Thánh Tông đánh được chiêm Thành. rồi Thanh Thế Nước Nam lừng lẫy nước Lào. và các mương ở phía tây đều về chiều cấm. cả à anh đến 51479 có từ trưởng xứ bùn. Man là cầm công có ý làm phản suy người.

Lão qua đêm Minh quấy nhiễu ở miền Tây. nước ta tháng trong miền xoay quanh hái. ý là nên họ vượt cùng với các tướng trên. âm đạo sang đánh trận ấy Quân Đại Việt. được Toàn Thắng người nhân sự đáng lão. qua là cũng vì họ cầm ở bồn mang muốn. làm điều phản nghịch nguyên đất bùn mang. trước đã xin lỗi thuộc đội làm Trâu Quỳ. Hợp nhưng vẫn để cho tôi trường là họ. cầm được đổi đời làm phụ đạo sau đổi làm. chấn Nhưng phụ có 7 huyện và đặt quan. Phù huyện để dám chị này cầm công nổi. lên đánh đuổi quân Đại Việt Chiếm lấy. đất thánh tông sai ông Lê Niệm năm mình. đi đánh cầm không đáng thua chết còn. những người buồn ngoan sinh hàng tháng. trong phòng cho người họ hàng của cầm. công là cấm đồng làm tuyên úy đại sứ và. đặt quan cai trị như trước ở nước ta Bây. giờ tôi phải theo lệ sinh thần với nhà. Minh nhưng vua Thánh Tông vẫn hết lòng.

Phòng bị mặt móc ngày bảo với Triều thần. rằng ta phải giữ gìn cho cẩn thận đừng. để cho ai lấy mất một phần núi một tấc. sông của Vua Thái Tổ để lại ngày có lòng. vì nước như thế cho nên dấu nước tàu có. ý muốn dòng Nó cũng không dám làm gì và. lại quân Đại Việt mấy giờ đi đến Lào dẹp. Chiêm Thanh thế lực lẫy nhà Minh cũng. phải lấy lại nghĩa mà đối đãi cho nên sự. giao thiệp của hai nước vẫn được hòa. bình Xem những công việc của vua Thánh. Tông thì ngày thật là một đường anh Quân. những sự văn trị và sự võ công ở Nước. Nam ta không có đời nào Thịnh hơn là nơi. hôm Đức Thánh Tông làm vua đến năm 1497. thì mất chỉ vì được 38 năm họ 56 tuổi. thái tử là tăng lên nối ngôi tức là vua. Hiến tông ngày là một ông vua thông minh. hoa hậu thường hay nói rằng vua Thái Tổ. đã gây dựng cơ đồ mua Thánh Tông đã sửa. sang Mọi việc ta nay chỉ nên lo gìn giữ.

Nếp cũ và mở mang sự nhân chính ra cho. sáng tỏ công đức của ông cha trước ngày. theo cái chú ý ấy mà chị cho nên trong. mấy năm Ngày Làm Vua không có giặc giã. gì mà những việc chính trị đều theo như. lời Hồng Đức không thay đổi gì cả nhất. là về việc cày ruộng trồng dâu nhà lưu. tâm khuyên nhủ quan dân khiến mọi người. phải hết sức giữ gìn bắt đầu xông khai. ngòi nắp đường làm xe nước để cho tiện. việc nông việc văn học cũng vậy không. bao giờ ngày để dễ này nhưng ngày chị vì. được có 75 đến năm 1504 thì mất thọ được. 44 tuổi. Hiến tông mất truyền ngôi lại cho người. con thứ ba tên là Thuận tức là Lê giúp. tông giúp tông là mua được 6 tháng thì. mất Triều thần con người anh thứ hai của. ngài là Tuấn lên ngôi tức là Lê Uy mục. Uy mục mới lên làm vua thì giết Thái. Hoàng Thái Hậu giết quan lễ bộ thượng. thư là ông Đàm Văn lễ và quan đô Ngự Sử.

Là ông Nguyễn Quang mật vì lẽ rằng khi. vua Hiến tông mất họ có ý không chịu lập. ngày vì mục đã làm điều bạo ngược lại. say đắm tủ sắt Đêm nào cũng cùng với. công nhân uống rượu rồi đến khi sai thì. giết đi Có khi bắt Quân sĩ lấy gậy đánh. nhau để làm trò chơi tính đã hung áp mà. lại hay phản chắc cho nên sứ tàu à A Gọi. Uy mục là quỷ vương. bây giờ Uy mục lại hay tin dùng mấy cả. ngoại thích và tìm những người có sức. mạnh để làm tốt vệ Bởi thế cho nên Mạc. Đăng Dung là người đánh cá và khi đỗ rồi. lực sĩ việc làm trước lôi chỉ huy sứ còn. những tôn thất và công thần thì bị đánh. đuổi dân sự thì bị Hà hiếp lòng người. oán thán thiên hạ mất cả trông gậy Triều. thần có nhiều người bỏ qua trốn đi năm. 1509 có giàn thun tên là Oanh cháu vua. Thánh Tông là anh em con chú con bác với. ngày bị mất ram ông đút tiền cho người.

Canh mục mới được ra Trốn về Tây Đô rồi. vội với các quan thận đem minh ra đánh. bắt mua với mục giết đi Lê Uy mục làm. vua Được 55 Thọ 21 tuổi. giản tu công giết vua Uy mục rồi tự lập. làm vua tức là Lê Dương Rực mùa dương. rực tính hay chơi bời và xa xỉ như là. sai người thợ tên là Vũ Như Tô làm cái. điện 100 nhóc xây khử trùng dài mắt quân. dân làm trong mấy năm trời không xong Mà. lại hao tốn tiền của hại chết nhiều. người rồi đóng chiến thuyền mắt đàn bà. chèo chơi ở Hồ Tây lại tư thông cảm mỹ. nhân đổi tiền chiều vì hoang rầm như thế. cho nên sứ nhà Minh Sang trông thấy bảo. rằng ngài là tướng lợn sự loạn vong chắc. là sắp tới vậy. các quan đại thần thời bây giờ người thì. già chết người thí sinh thôi quan về và. cũng không có ai là người có thể ngăn. giữ được mua và gánh vác được việc nước. cho nên trong nước giặc dã nổi lên khắp.

Nơi Tuy giặc khớp như thế nhưng vua cũng. không chịu sửa sang việc gì cả lại khinh. dài các quan triều thần bây giờ có. nguyên quận công là Trịnh Duy sản chưa. có không đi đánh giặc Nhưng sau vì hai. căn vua mà bị đánh Trịnh Duy sản tức. giận và new với Lê Quảng Độ và trình Chí. Sâm để lập vua khác dồi dào mượn tiếng. đi Đánh Giặc Đêm nay mình vào cửa bắc. thần giết vua dâm dục Lê tương Dực chị. vì được 85 họ 24 tuổi. họ Trịnh Duy sản giết vua cương rực rồi. hội triều đình lại là con của một ý. hương là Quang chị mới có 8 tuổi lên làm. vua hoàng chị mới lên ngôi được ba ngày. chưa kịp đổi niên hiệu thì bị Trịnh Duy. Đại Là Anh Trịnh Duy sản đem vào cây. kinh quan chị vào đấy được mấy ngày lại. bị giết bọn Trịnh Duy sản lại lập Á. Vương là y lên làm vua tức là Lê Chiêu. tông mấy giờ vui chiều tông hãy còn trẻ. tuổi chưa quyết đoán được mà triều thần.

Thì không ai có chí giúp nước đến nỗi. ngoài thì giặc gấp nổi lên làm loạn. trong thì các bạn sinh ra hiểm thụ chia. bè kết phái đem quân đánh lẫn nhau chiều. tông không biết Mong cậy vào ai được cho. người sang Hải Dương gọi Mạc Đăng Dung. về giúp Mạc Đăng Dung vừa đánh dẹp trừ. được phản loạn vừa thu phục về làm vây. cánh của mình cho nên thế lực ngày một. lớn mạnh trở nên hống hách buổi chiều. không thấy vậy Nhầm hư đánh Mạc Đăng. Dung rồi ban đêm chạy khỏi kinh thành. chiêu mộ hào kiệt khắp nơi Đăng Dung ở. trong triều lập hoàn nghệ là sân lên làm. vua tức là Lê Cung hoàng đổi niên hiệu. là thống Nguyên năm 1524 Mạc Đăng Dung. đánh tan lực lượng phòng Hồi chiều tông. rồi bắt buồn em về giết đi chưa tông là. mua được 11 năm họ 26 tuổi đến năm 1527. Mạc Đăng Dung mắt các quan nhà Lê Thảo. vài chiếu truyền ngôi cho nhà Mạc rồi.

Giết Cung Hoàng và bà Hoàng Thái Hậu. ở nhà Lê Sơ đến đây là hết kể từ vua. Thái Tổ cho đến mùa cung hoàng vừa 100. năm được người ông vua nhưng vua Thái. Tổ ra khi chỉ có vua Thánh Tông và vua. Hiến tông là đã lớn tuổi mới lên ngôi. con thì ông nào lên làm vua cũng còn trẻ. tuổi cả lại hay xảy ra nhiều sự tranh. quyền đoạt vị vì thế cho nên việc triều. chính mỗi ngày một suy kém lại có những. ông vua hoang dâm làm lắm Nhiều tàn bạo. để đến nỗi trong nước xảy ra nhiều sự. biến loạn vận nhà Lê có lúc chung lúc. suy nhưng công đức vua Thái Tổ và vua. Thánh Tông làm cho lòng người không quên. nhà Lê cho nên giỗ nhà Mạc có khớp môi. cũng không được lâu bền và Về sau họ. Trịnh Duy có trên quyền nhưng cũng chỉ. giữ ngôi chúa chứ không dám cướp ngôi. vua. em. mặc đừng dùng nước và đường Quan Lộ sau. khi khi đậu Võ Trạng Nguyên dưới triều.

Lê Uy mục chỉ trong khoảng 20 năm từ một. võ quan cấp thấp không có thế lực nhờ. tài thao lược và mưu trí ông đã vươn tới. tộc quyền lực xuất thân Hàn vi lập thân. bằng đường doanh nghiệp đăng dung là. người có công đầu trong việc tạo lập lại. thế ổn định và đang phát triển của xã. hội cũng như chính trường Đại Việt sau. hơn 20 năm Hỗn Loạn đầu thế kỷ 16 năm. 1527 Mạc Đăng Dung phế bỏ lên cung hoàng. nên làm vua tức là Mạc Thái Tổ đặt niên. hiệu là Minh Đức. nhà Mạc tuy đã làm vua nhưng sợ lòng. người vẫn còn nhớ đến nhà Lê cho nên. công việc gì cũng theo phép nhà lời cả. Mạc Đăng Dung là vua được 35 tự thấy. mình tuổi già nên nhường ngôi cho con là. Mạc Đăng doanh rồi về làm thái thượng. hoàng năm 1530 mặc đang vang lên ngôi. tức là Mạc Thái Tông đặt niên hiệu là. đại chính năng doanh Tuy làm vua Nhưng. công việc trong nước thường do Đăng Dung.

Quyết đoán cả Mạc Đăng doanh làm vua cho. đến năm 1540 thì mất con là mặc Phúc Hải. lên nối ngôi tức là Mạc Hiến Tông đổi. niên hiệu là khoảng họa. kể từ khi nhà Mạc cướp ngôi nhà Lê rồi. qua nhà Lê đã có người sanh yêu cầu bên. tàu để xin viện binh vua Minh muốn nhân. đó làm cớ đánh nước Nam năm 1540 xà cừ. Loan mang quân sang đóng gần cửa Nam. quan Mạc Đăng Dung để mặc Quốc Hải ở lại. giữ nước rồi tự trói mình giao hàng sang. chữ tội ở cửa Nam quan lại cục xuống đất. để nộp sổ Điền thổ và số dân Đinh xin. dâng đất vùng biên giới lại đem vàng bạc. dân cho nhà Minh mua Minh Thuận Theo. phong làm ăn namdo thống kê sứ cho ấn. bạc vẫn cho Thế Thập và phải Triều cống. từ đó mắc Nam Hồng Hiếu đi lại không có. sự tranh chiến gì nữa. Mạc Đăng Dung là một nhân vật về nhiều. tranh cãi trong lịch sử việc phế bỏ. vương quyền của họ Lê cắt đất cầu Hòa.

Tùy lại một viên quan Trung Quốc nhận. lực Trung Quốc và chức An Nam Đô thống. sứ coi Đại Việt như một tình của nhà. Minh đã khiến ông trở thành tâm điểm chỉ. trích của các sử gia tri thức nước Nam. trong các thời kỳ Lê Trịnh Nguyễn phần. lớn họ không coi nhà Mạc là một triều. đại chính thống các sử gia hiện đại đã. đánh giá lại vai trò lịch sử của Mạc. Đăng Dung theo xe khách quan hơn những. kết quả nghiên cứu đã cho thấy sự ra đời. của nhà Mạc và những động Thái chính trị. quân sự của Mạc Thái Tổ Mạc Đăng Dung là. phù hợp với những quy luật phát triển. khách quan của bối cảnh bây giờ khi nhà. Lê đã suy sụp không còn chị nước được. nữa. Việc quỳ lạy quan nhà Minh và cắt đất. cầu hòa được các sử gia hiện đại đánh. giá là hành động khôn ngoan đầu hàng giả. vờ để giành độc lập thực sự cho đất nước. chấp nhận hi sinh danh dự cá nhân nhờ sự.

Nhẫn nhục của Mạc Thái Tổ khi đó đã là. một ông già 60 tuổi không còn tham vọng. quyền lực Đại Việt trên danh nghĩa là lệ. thuộc Trung Hoa nhưng trong thực tế vẫn. độc lập một phương được nhà Minh công. nhận giả nhưng Mạc Đăng Dung sống cử. quân Minh như họ Hồ nước ta bị tái đô hộ. thì nhân dân ta còn khổ biết bao nhiêu. nữa con những vùng đất ở biên giới là. một vùng núi cao Nghĩa thế hiểm trở 4 đã. thuộc Trung Quốc từ đời nhà Tống và mới. có tên trong lãnh thổ Đại Việt tự nhiên. hiệu Thuận Thiên của vua Lê Thái Tổ mà. các động trưởng ở đây thường tùy theo. tình hình thực tế mà thay đổi thái độ. thành Phục đối với Trung Hoa hoặc Đại. Việt cho nên hành động các đất là nhà. Mạc trả lại đất cũ đã lẫn anh có việc. Mạc Đăng Dung Rừng đất của Đại Việt cho. nhà Minh. Ừ thì họ mặc lên làm vua rồi Nhiều quan. tượng thần không thành Phục trốn tránh.

Đi khi đó có ông Nguyễn Kim làm quan hữu. về điện tiền Tướng Quân chạy xăng iCloud. muốn nhân danh phù Lê diệt Mạc mới cho. người tìm con cháu họ Lê để hư Sự khôi. phục đến năm 1532 tìm được một người con. của bộ chiều tông tên là Duy Linh lập. biên làm vua tức là Lê Trang tông sử. sách gọi là nhà Lê Trung Hưng khi ấy lại. có một người tướng giỏi tên là Trịnh. Kiểm Nguyễn Kim thấy người có tài gà con. gái cho để cùng ra sức chống nhà Mạc vua. tôi nhà Lê nương náu ở iCloud để chưa. tập quân sĩ các sự ra nghi ngờ tính xác. thực của việc linh là con của chiêu tông. vì hai cha con chỉ chênh nhau 8 Tuổi. nhưng dù sao việc vua Lê được lập lại. khiến một bộ phận nhân dân sĩ phu theo. vì thiên hạ còn nhớ nhà Lê ở vùng Tuyên. Quang lại có Vũ Văn uyên không chịu theo. nhà Mạc nổi lên cát cứ một phương sau. chuyển đời trấn giữ trên thành ở núi màu.

Nên được gọi chung là chú bầu khi nghe. tin Nguyễn Kim Lập Lê Trang tông lấy môi. ở Sầm chiều mưa việttrung Hương Vũ Văn. Nguyên sai người dân biểu xin theo nhà. Lê chống nhà Mạc ạ Sau nhiều lần tổ chức. tấn công ngược về đại diện không thành. công mãi tới năm 1539 Nguyễn Kim mới. chiếm được đất Tây Đô ở thanhhóa Sang. năm sau tiến vào Nghệ An từ đó sự Gọi. nhà Mạc là mắc chiều và nhà Lê Trung. Hưng là Nam triều Năm 1545 Nguyễn Kim. đem quân tiến đánh Sơn Nam đi đến huyện. Yên Mô thì bị đầu độc chết con trai cả. Nguyễn luôn lên thay Nguyễn vuông bị em. rể là trình kiểm hại dồi kiến thức Trịnh. kiểm rút quân về thanhhóa lập thành điện. để cho vua ở rồi chưa bộ Học viện luyện. tập quân sĩ tích trữ Lương Thảo để lo. việc đánh nhà Mạc. 51554 Trịnh kiểm đem quân đi đánh Thuận. Hóa khi quân Lê Trịnh kiến và phía nam.

Các quan lại nhà mạc và các hào trưởng. địa phương phần lớn đi theo tướng nhà. Mạc ở Thuận Hóa là Hoàng môi mang quân. ra đánh bị tử trận khuôn mặt bị đánh tan. nhà Lê chị lấy được Thuận Hóa và Quảng. Nam toàn bộ lãnh thổ Đại Việt chính thức. chia làm 2 ngựa từ Ninh Bình trở ra. trong tay nhà Mạc Từ thanhhóa trở vào. trong tay nhà Lê Trịnh từ năm 1555 sau. khi ổn định tình hình mua nhà Mạc lúc. này là mặc Tuyên công sai chú ở biển cầm. quân đi đánh nhà Lê chị kể từ đó đến năm. 1589 trong vòng hơn 30 năm nhà Mạc demin. võ đánh thanhhóa nhiều fan fan nào cũng. mua trở về họ Trịnh cũng ra đánh Sơn Nam. hơn 10 lần nhưng không có lần nào được. Toàn Thắng Thành ra hai bên Cứ giữa nhau. mãi. năm 1556 của nhà Lê bây giờ là Lê Trung. tâm mất không có con mà dòng dõi họ Lê. cũng không còn ai nữa hiện Minh Quyền. thì ở trong vai Chị kiểm cả Trịnh kiểm.

Đã lượng lượng muốn tự xưng làm vua. nhưng còn chưa dám định hẳn về nào mình. sai người lệnh ra Hải Dương hỏi ông. Nguyễn Bỉnh Khiêm ông ấy nói rằng sữa. chua thực vật thì an toàn Trịnh kiểm. nghe theo tìm được người cháu của ông Lê. là anh mua Thái Tổ tên là ruybăng Lập. nên làm vua tức là Lê Anh tông từ đó về. sau họ Trịnh Duy chuyên quyền nhưng. không Khi nào có ý cướp ngôi vua từ năm. 1558 con thứ Nguyễn Kim là Nguyễn Hoàng. sợ bị anh rể chị kiếm hãy như anh cả. Nguyễn vuông nên xin vào trấn thủ Thuận. Hóa năm 1569 Nguyễn Hoàng Gia thanhhóa. tiết khiến vua Lê Anh tông nụ có Ở Nam. Triều đánh nhà Mạc rồi đến phủ Thái sư. lại mừng Trịnh kiểm Trịnh kiểm rất hay. lòng Phong cho ông Chấn thù luôn đất. khoảng Nam lễ Mỗi năm phải nộp thuế là. bốn trăm cân bạc 500 tấm lụa năm 1570. Trịnh kiểm chết chị cố lên thay con Thúy.

Kiều là chị Quỳnh tranh quyền chị cối. Đánh không lại liên quân về hàng nhà Mạc. lúc này chiến sự hai bên vẫn ở thế rằng. ko không bên nào được hẳn. Năm 1583 Trịnh Tùng cử Bình ra đánh Xuân. Nam lấy được thóc gạo đem về từ đó về. sau năm nào cũng ra đánh bắt nhà Mạc đổi. về thế thủ đến năm 1591 Trịnh cùng xem. Thế mình đã mạnh bệnh Khuyết ý cử đại. binh ra đánh Thăng Long đem hơn 5 vạn. quân chia ra làm 5 đạo từ Tây đôi đinh. ốc hơn 10 ngày đến núi mã Yên thuộc. huyện Quốc Oai thì đóng quân lại mỗi nhà. Mạc là mặc anh tổ mạc Mậu hợp cũng điều. động tất cả quân bốn vệ và quân năm phủ. được hơn 10 vạn chia làm 3 đạo cho các. hướng dẫn hai đạo và hữu Mậu hợp tự dẫn. Trung Quân đến đóng đối trận với quân. Trịnh Tùng Quân hai bên đó đánh nhau. giáp lá cà xuất Kỳ Sáng sớm đến gần trưa. anh không bị nổi tan vỡ bỏ chạy mạc Mậu.

Hợp xuống thuyền ngược sông chạy về. Thăng Long chỉ dùng Kiến Quân lên phá. hủy hào lũy của quân mặc váy đánh Thăng. Long mạc Mậu hợp say sướng ở lại giữ. thành rồi đem quân Núi qua sông Hồng. Quân nhà mặt giữ không đổi Thăng Long 3. tầng lũy đều bị phá cả nhưng vì có sông. Hồng ngăn trở Quân Nam Triều chưa qua. sông được lại rút về thanhhóa. ông Trịnh Tùng đã bỏ Thăng Long rồi. nhưng Mậu hợp không biết nhân lấy dị ấy. mà sửa sang việc võ bị chỉnh đốn chính. trị lại cứ say đắm Tửu Sắc bạn đãi các. tướng sĩ đến nỗi công việc hỏng nát thân. mình bị hạng tháng 10 năm 1592 Trịnh. Tùng mang quân Gia Phủ Trường Yên đánh. tan đạo Thủy Quân mắc triều đang đóng ở. trong thiên phái mạc Mậu hợp được tin. con mình thua bỏ thành Thăng Long chạy. về Hải Dương đầu năm 1593 chỉ dùng Tiến. Quân đến Hải Dương Quân mắc chiều lại.

Thua mạc Mậu hợp mỏ thành trái dừa lực. con là mặt toàn là vua Tự mình làm trước. đó Quân chẳng được bao lâu mạc Mậu hợp. vào mặt toàn bị Quân Nam Triều bắt và. giết chết kể từ đó mặc kiểu chấm dứt. sau khi mạc Mậu hợp bị giết trong nhiều. năm các vùng như Thái Nguyên Lạng Sơn. Cao Bằng vẫn thuộc quyền quản lý của các. tôn thất Bắc triều Lê Thế tông được rước. trở lại Thăng Long tháng 4 năm 1593 đánh. dấu mốc nhà Lê Trung Hưng Đồng thời. Quyền lực của họ Trịnh cũng được xác lập. lên hàng chúa và được thế tập Tuy nhiên. trong vòng 30 năm đầu hai bên vẫn giằng. co ở miền Bắc. ý của lực lượng họ Mạc các cho chị đã. hai lần phải giúp vua Lê chạy vào. thanhhóa các năm 1600 và 1623 cùng lúc. đó chú bầu ở Tuyên Quang lại không theo. nhà lên như thời Nam Bắc triều nữa mà từ. năm 1594 quay sang liên kết với họ mặc. để chống triều đình lên chịu khi giúp.

Được vua Lê về kinh thành Trịnh cùng bắt. đầu tính tới người cậu nguyễn hoàng ở. phía Nam năm 1593 Trịnh gồm nhân danh. vua Lê triều Nguyễn Hoàng ra mắt với lý. do để cùng đánh tàn dư họ mà còn tản mát. ở Bắc Bộ Hoàng Văn Lệnh mang quân ra mắt. phát thanh Quân mạc ở Hà Trung và Sơn. Nam sau đó được Tùng giao trách nhiệm. trấn giữ Sơn Nam Nguyễn Hoàng đóng quân. ở Sơn Nam 85 cố tìm cách thoát về Nam. năm 1600 nhân họ mặc nổi dậy Hoa Ngâm sử. dụng các hàng tướng cũng nhà Mạc Nổi. Loạn để lấy cớ đi đánh dẹp chỉ dùng. ngoài đối phó họ mặc ở Cao Bằng họ Vũ ở. Tuyên quanh nên đồng ý cho Nguyễn Hoàng. Vi dẹp Hoàng Nhân cơ hội đó chạy thẳng. ra biển ghi thoát Việt Nam thấy Nguyễn. Hoàng trốn thoát chỉ dùng sai người cầm. thư vào Nam rũ ra lần nữa nhưng hoàng. không ra sau đó là em nộp thuế đều đặn. cho miền Bắc để xoa dịu tình hình hoàng.

Gà con gái là Ngọc Tú cho con Tùng là. chuyện tránh. năm 1611 do quân travel liên tục quấy. nhiễu vùng biên giới hoa Anh Nguyễn. Hoàng xoay văn phòng đi đánh dẹp Quân. Chămpa nhanh chóng bị thất bại trước lực. lượng của Chúa Nguyễn mua con nít của. Chăm Pa phải giúp quân xuống phía Nam. Đèo Cả sau đó vùng đất hoa anh được lập. thành phủ Phú Yên năm 1613 Nguyễn Hoàng. qua đời con trai thứ sáu là Nguyễn Phúc. Nguyên lên thay Năm 1623 Trịnh Tùng qua. đời con là chị trắng lên thay Năm 1625. Trịnh tráng Đốc Bình đánh nhà mạc mắt. được mặt kính khung tại Cao Bằng đem về. giết tại Trung Đô mà kính khoan chạy. trốn cho người sang kiểu với nhà Minh. mua minh vì muốn duy trì Thế Nam Bắc. triều ở nước Nam để có lợi cho Trung. Quốc nên đã can thiệp để họ mặc được cắt. cứ ở Cao Bằng chua chị bất đắc dĩ Phong. mạc kính khoan trước thống Quốc công và.

Giao trấn giữ vùng biên giới. năm 1627 do Nguyễn Phúc Nguyên nhiều năm. bỏ không nộp thuế Trịnh tráng làm sắc. đứng tên vua Lê để đòi viết thân hoặc. Sài Gòn tại thuế ra Bắc Phúc Nguyên. không nhận sắc thư rồi một mặt lo tăng. cường phòng thủ đến tháng 3 năm 1627. chính sánh khởi hai mươi vạn đại quân. chưa hay đạo Thủy bộ vào Nam đánh họ. Nguyễn từ đó đến năm 1672 trong 46 năm. ròng rã hai bên chị nguyễn đánh nhau lớn. 7 lần và một số lần đánh quy mô nhỏ hơn. chiến trường chủ yếu ở hai bờ sông danh. vùng Nghệ An Hà Tĩnh và Quảng Bình ngày. nay trong bấy nhiêu lần họ Nguyễn chỉ ra. đánh họ chuyện có một lần đã lấy được. bài huyện ở phía nam sông Lam Giang. nhưng vì các tướng họ Nguyễn không đồng. lòng với nhau cho nên lại phải bỏ về. giữa đất cũ con như thế lực Minh Lương. thì họ chị mạnh hơn họ Nguyễn nhưng. người mắc phải đi đường xá xa xôi vận.

Tải khó khăn mà người Nam thì đánh đòn. rất nhà mình có đồ nghĩ chắc chắn tướng. sĩ hết lòng cho nên thành ra 2 bên đối. địch chứ không làm gì được nhau Chỉ khổ. cho những dân sự phải dung dịch vất vả. và bị tàn phá thiệt hại rất nhiều. sau nhiều năm giao chiến cả hai bên đều. kiệt quệ về sức người sức của nên phải. chấp nhận đình chiến chia cắt lâu dài ở. Sông Ranh trở thành ranh giới chia nước. Đại Việt thành đàng trong và Đàng ngoài. hai bên đều có những chúa cai trị giỏi. nên ổn định được lãnh thổ xuất hơn 100. năm. khi họ Trịnh không thể tiến vào chiếm. Thuận Hóa nên tập trung diệt tàn dư nhà. Mạc ở Cao Bằng dứt họ Vũ ở tuyênquang. củng cố địa bàn Bắc bộ năm 1677 Chúa. Trịnh Gia Đình Văn tả đi đánh thắng được. quân mạc hoặc tính Vũ chạy sang Trung. Quốc Việt Trấn giữ Cao Bằng của họ Mạc. Từ đó chấm dứt năm 1699 vũ công vấn bị.

Triều đình nhà Lê bắt và giết triều đình. đặt chức lưu thủ ở tuyênquang lãnh thổ. chú bầu chính thức sát nhập vào đất nhà. Lê Trịnh. họ Nguyễn không thể ra Thăng Long nên. dồn sức mở mang bờ cõi về phía Nam và. phía tây năm 1658 mua nước chân lạc mất. chú cháu tranh nhau ngôi vị sang cầu cứu. Bên Chúa Nguyễn chúa Nguyễn Phúc Tần. sidewinder 3.000 quân sang đánh ở mỗi. suy nay thuộc tỉnh Đồng Nai bắt được vua. nước ấy là nặng ông chân đem về giam ở. Quảng Bình Một độ rồi tha cho về nước. mắt phải thuần phục và triều cống năm. 1679 lại có một số quan cựu thần mà Minh. không chịu thuần phục nhàthanh mang. 3.000 quân cùng 50 chiếc thuyền song. sinh ở làm dân nước Nam chúa hiền nhân. muốn khai khẩn đất chân lạc Men ở Gia. Định cày ruộng làm nhà lập ra phố phường. năm 1693 thời chúa Nguyễn Phúc Chu tướng. Nguyễn Hữu Cảnh Tiên chiếm và chính thức.

Sáp nhập phần còn lại của vương quốc. trên thành lập trấn Thuận Thành nay là. vùng đất Bình Thuận Ninh Thuận Tuy nhiên. chính quyền Đảng trong vẫn dành cho. người Chăm chế độ tự trị ở đây năm 1708. một thương nhân người Hoa tên mà Cửu. khai phá vùng đất Hà Tiên Kiên Giang xin. lỗi thuộc Chúa Nguyễn Chúa Nguyễn Phong. chức tổng Minh cai quản cùng với việc mở. rộng lãnh thổ trên đất liền chính quyền. Đảng trong lần lượt đưa người ra khai. thác và kiểm soát các hòn đảo lớn và. quần đảo trên biển Đông và vịnh Thái Lan. quần đảo Hoàng Sa được khai thác và kiểm. soát từ đầu thế kỷ 17 Côn Đảo Phú Quốc. và quần đảo Trường Sa từ đầu thế kỷ XVII. đến giữa thế kỷ 18 các vùng đất Cà Mau. Bạc Liêu Cần Thơ được mặc Thiên tứ con. trai của Mạc Cửu khai phá thêm các vùng. Mỹ Tho Vĩnh Long long an Tiền Giang Trà. Vinh Sóc Trăng Đồng Tháp An Giang được.

Các đời vua Chân Lạp lần lượt dâng cho. Chúa Nguyễn Duy cầu Hòa Cầu Phong Vương. hoặc đền ơn giúp đỡ. anh nhìn chung từ sau khi kết thúc chiến. tranh lấy Songs anh làm ranh giới chia. đôi đất nước thi công việc họ chỉnh sửa. sang ở xứ Bắc cũng được nhiều mà họ. Nguyễn mở mang bờ cõi cũng thật là ích. lợi cho nước ta tuy nhiên từ giữa thế kỷ. 18 do các Chúa Trịnh Chúa Nguyễn người. nhá tăm Hương Lạc mà bỏ bê Triều chính. khiến chính quyền ngày càng suy yếu hoặc. giả khắp nơi lòng dân chán ghét nhiều. cuộc khởi nghĩa nông dân nổ ra cả ở Đàng. trong và Đàng ngoài. năm 1771 ba anh em nhà Tây Sơn là Nguyễn. Nhạc Nguyễn Lữ và Nguyễn Huệ khởi nghĩa. chống Chúa Nguyễn Chiếm Lấy Thành Quy. Nhơn làm chỗ văn bản nhạc là một người. can đảm và lắm cơ trí lại thường hay lấy. của nhà giàu cho nhà nghèo cho nên Những. Kẻ Nghèo Khổ theo phục rất nhiều thế.

Nguyễn Nhạc mỗi ngày một Mạnh Quân nhà. chúa đánh không được chẳng bao lâu từ. đất Quảng Ngãi cho đến Bình Thuận đều. thuộc về Tây Sơn cả đang khi trong Nam. có quyền thần chuyên chính ở trong Tây. Sơn đánh phá ở ngoài ở ngoài Bắc cho chị. là trạng xâm biết tình trạng như vậy. mình sai Đại Tướng là Hoàng Ngũ Phúc đem. Thủy bộ hơn 3 vạn quân 517 vay 4 và đánh. Phú Sinh ô tô của Chúa Nguyễn Chúa. Nguyễn không chống nổi quân Trịnh phải. bỏ chạy vào Quảng Nam quân chị chiếm. được toàn bộ Thuận Hóa. Nguyễn Quốc phần vào đến Quảng Nam được. mấy tháng thì Nguyễn nhạc ở Quy Nhơn kéo. ra đánh quân Nguyên yêu thế không địch. nổi lại ở thế lưỡng đầu Thọ địch súa. Nguyễn bên cùng người cháu là Nguyễn. Phúc anh xuống thuyền chạy vào Gia Định. đất Quảng Nam thuộc về Tây Sơn tháng 2. năm 1775 quân Trịnh Tiếp tục tiến về. phía Nam Vượt đèo Hải Vân và đụng độ với.

Quân Tây Sơn ở Quảng Nam lúc này đến. lượt Tây Sơn rơi vào tình cảnh bị kẹt ở. hai bên Nguyễn nhạc hiệu thế không địch. nổi bèn xin giảng hòa với quân Trịnh. trên danh nghĩa đầu hàng nhà Lê xin làm. Tiên Phong đi đánh chúa Nguyễn ở Gia. Định chúa Chị bằng lòng và phong trước. Tây Sơn trưởng hiệu tráng tiết Tướng. Quân trong Nguyễn nhạc Sau khi tạm yên. mặt bắcnguyễn Nhạc tập trung lực lượng. tiếp tục chinh phục phía Nam đến năm. 1777 dưới sự chỉ huy của Nguyễn Huệ quân. Tây Sơn đánh bại quân Nguyễn Nguyễn Quốc. Dương và Nguyễn Quốc thần bỏ trốn Nhưng. đều không thoát bị mất đem xử tử một. Hoàng Tôn là Nguyễn Phúc Ánh lúc đó 15. tuổi trẻ ở đảo Thổ Chu toàn bộ vùng đất. phía Nam thuộc về Nguyễn Nhạc Từ đó mỗi. năm cứ đến mùa gió Thuận thì Nguyễn Nhạc. lại cho mình chảy thuyền vào Nam Tìm. kiếm quyết Tận Diệt dòng họ Nguyễn Phúc.

Tuy nhiên lần nào cũng vậy sau khi chiếm. được Gia Định Trung tướng và quân chủ. lực Tây sấm rút về giao lại cho một bộ. tướng coi giữ chỉ một thời gian sau. Nguyễn Ánh tụ tập lại được lực lượng và. chiếm lại vùng Nam Bộ Nguyễn Nhạc nhiều. lần cho quân đánh vào nam và truy sát. nhưng nhiều may mắn Ánh đều trốn thoát. từ năm 1778 sau khi cơ bản chinh phục. được họ Nguyễn thực lực được củng cố. Nguyễn Nhạc tự xưng làm vua lập nên. triều đại Tây Sơn đặt niên hiệu là Thái. Đức đóng đô tại Thành Quy Nhơn không còn. ràng buộc với chúa chị nữa trong thời. gian chống trả Tây Sơn tại Nam Bộ Nguyễn. Ánh nhiều lần thông qua giám mục Bá Đa. Lộc để cầu viện người Pháp nhưng không. thu được nhiều kết quả do đó anh chuyển. sang cầu viện ở Xiêm la mấy giờ nước. xiêm la đang lúc thịnh vượng muốn chiếm. đất Gia Định để mở rộng bờ cõi mua siêu.

Nhân cờ đó sai hai hướng là chưa tăng. chiều sương đêm 2 vạn quân Thủy ba trăm. chiến thuyền hai vạn quân bộ tiến săm. chân lạc trường cơ hội tiêu diệt quân. Tây Sơn tướng Tây Sơn ở Gia Định thấy. quân Xiêm thế mạnh mình sai người về Quy. Nhơn gấp báo Vua Thái Đức Sang Nguyễn. Huệ đem quân vào đánh. sau khi vào Gia Định Nguyễn Huệ cho bố. trí trận địa ở đoạn sông rạch gầm và. xoay bút tháng 1 năm 1785 quân Xiêm lợi. dụng thủy triều xuôi theo dòng sông để. tấn công Mỹ Tho quân Tây Sơn giả thôi. rút chạy như địch lọt vào trận huyện. Rạch Gầm Xoài Mút khuôn xuyên lọt vào. trận mai cục Nguyễn Huệ bất ngờ cho quân. bắn pháo tấn công dữ dội trong khi đó. tránh Quân bộ xuyên lá ngay từ đầu đã bị. sẵn đánh không cho cứu viện chỉ một trận. quyết chiến diễn ra Không đầy một ngày. Nguyễn Huệ đã tiêu diệt hoàn toàn quân. Xiêm Mấy vạn quân Xiêm chỉ sót lại và.

Nhìn người các tướng chưa tăng chiều. sương và Nguyễn Ánh phải bỏ chạy về xiêm. la cánh quân Xiêm trên bộ nghe tin thất. trận cũng tan rã và tháo chạy đánh dẹp. xong Nguyễn Huệ đem quân về Quy Nhơn để. đô đốc Đặng Văn Chấn ở lại giữ đất Gia. Định. ở trong khi đó tại Bắc Hà chính quyền họ. Trịnh ngày một suy yếu lại có nạn kiêu. binh làm loạn Nguyễn Nhạc nhân cơ hội đó. quyết định đánh chiếm Phú Xuân năm 1786. ông Cường Nguyễn Huệ làm tổng chỉ huy. đánh ra Bắc Thành Phố Xuân nhanh chóng. bị hạn do sự thuyết phục của Nguyễn Hữu. chỉnh một viên tướng quân trình Hành Tây. Sơn Nguyễn Huệ quyết định đem quân ra. đánh Thăng Long để diệt họ Trịnh Dù chưa. được lệnh của Nguyễn Nhạc với danh nghĩa. phù Lê diệt Trịnh Nguyễn Huệ sau chỉnh. làm tiên phong bác tiến quân Trịnh rượu. giã nhanh chóng thua trận các tướng phần. nhiều nghe tin Phú Xuân thất thủ Dạ.

Khiếp sợ đến khi nghe quân Tây Sơn Kéo. ra ra xô đã bỏ trốn Chúa Trịnh không. được lòng dân bỏ thành Thăng Long chạy. bị dân bắt đen được trong Nguyễn Huệ. trên đường áp giải chị phải quan sát. Nguyễn Huệ vào thành Thăng Long yết kiến. vua Lê Hiển tông tùy về danh nghĩa. Nguyễn Huệ trao trả quyền chính lại cho. vua Lê nhưng trong thực tế ông nắm toàn. bộ quyền chính ở Bắc Hà tháng 7 năm 1786. vua Lê Hiển tông qua đời Nguyễn Huệ thu. xếp cho lời Duy ký lên ngôi tức là vua. Lê Chiêu Thống. ở Việt Nam sau khi quân Tây Sơn rút đi. các thế lực cũ của họ Trịnh trỗi dậy lập. trình bùng lên ngôi Vương tái lập chính. quyền Chúa Trịnh của Lê Chiêu Thống đang. muốn Chấn Hưng nhà Lê Ben 10 Nguyễn Hữu. trình ở Nghệ An ra dẹp chị Bông trình. nhanh chóng đánh tan quân Trịnh họ chị. mất hẳn nhưng Nguyễn Hữu chỉnh lại lộng. hành như Chúa Trịnh trước kia.

Do sự tranh chấp về quyền lực Nguyễn. nhạc và Nguyễn Huệ nổ ra xung đột đầu. năm 1787 Nguyễn Huệ Thắng thế nhưng chấp. nhận lời cầu hoa của Võ Anh Nguyễn Nhạc. phòng Vương cho hai em mỗi người che. nhau giữa một khu vực Nguyễn Nhạc xưng. là trung ương hoàng đế đóng đô ở Quy. Nhơn phongnguyễn nữ làm đông định Vương. cai quản vùng đất Gia Định phòng Nguyễn. Huệ là Bắc Bình Vương cai quản vùng đất. Từ đèo Hải Vân trở ra Bắc việc Bất Hòa. Giữa anh em Tây Sơn để lại hậu quả. nghiêm trọng và lập tức bị kẻ địch từ. hai phía tận dụng ở phía Nam Nguyễn Ánh. tập hợp lực lượng trở về vào tháng 8 năm. 1787 Nguyễn nữ Nghe kinh Nguyễn Ánh trở. lại sợ hãi mang quân bản bộ giúp chạy về. Quy Nhơn để gia đình cho Phạm Văn tham. dữ. a89 Phạm Văn Thành Định Nguyễn Ánh vây. chặt lại bị đường ra biển về Quy Nhơn. nên buộc phải đầu hàng xây sớm mất Nam.

Bộ ở phía bắc Nguyễn Hữu chỉnh nhân lúc. nội bộ Tây Sơn lục đục bền có ý chống. lại Nguyễn Huệ phái Vũ Văn Nhận ra tiêu. diệt chỉnh Tuy nhiên đến lượt Vũ Văn. niệm chuyên quyền có ý chống Nguyễn Huệ. tháng 4 năm 1788 Lê Chiêu Thống đã dời. kinh đô lưu vong Nguyễn Huệ phải đem. quân ra mắt lần thứ hai giết Vũ Văn nhập. Ông tổ chức lại hệ thống cai trị ở Bắc. Hà nữa các danh sĩ có tên tuổi như Ngô. Thì Nhậm Phan Huy Ích ra đảm đương công. việc lập Hoàng thân Lê Duy vẫn làm giám. quốc sau đó Nguyễn Huệ lại rút quân về. Phú Xuân. tháng 5 năm 1788 Lê Duy Kỳ Sang Long. Châu Cầu viện nhàthanh Càn Long muốn. nhân cơ hội đánh chiếm nước ta men say. tổng đốc lưỡng Quảng là tôn Sĩ Nghị mang. 29 vạn quân và dân binh từ Quảng Đông. Quảng Tây Vân Nam và quý Châu hộ tống Lê. Chiêu Thống về Đại Việt với danh nghĩa. phu Lê trước thế giặc mạnh quân Tây Sơn.

Do Ngô Văn Sở chỉ huy theo mưu kế của. Ngô Thì Nhậm chủ động rút quân về đóng ở. Tam Hiệp Ừ cố thủ chờ lệnh quân Thanh. nhanh chóng chiếm được Thăng Long Nghe. tin báo tháng 12 năm 1788 Bắc Bình Vương. Nguyễn Huệ xuất quân tiến ra Bắc Hà quân. đội dưới quyền ông Thực ra đã có chuẩn. bị tác chiến từ trước Từ giữa năm 1788. Tây Sơn đã mất Nam bộ vào thay Nguyễn. Ánh Nguyễn nhạc bất lực không thể cứu. ứng phía Nam lại không thể kiềm chế. người em tài ba hơn mình xin nhường ngôi. hoàng đế đất đai trong Nguyễn Huệ tự. xưng là Tây Sơn Vương và thỉnh cầu ông. vào cứu để chuẩn bị Nam Tiến Nguyễn Huệ. tổng động viên Minh lĩnh ở Thuận Hóa. ngày đêm tập huyện Tuy nhiên đạo quân từ. phương Bắc trở thành nguy cơ lớn hơn và. Nguyễn Huệ quyết định mắc kiến trước. với lý do vua Lê đã bỏ nước và rước giặc. về để có danh nghĩa chính thống Nguyễn.

Huệ lên ngôi hoàng đế lấy niên hiệu. Quang Trung vua Quang Trung hành quân ra. Bắc vừa đi vừa tuyển thêm quân và cùng. cố lực lượng ngày 20 tháng 12 năm Mậu. Thân 1789 đại quân của quanh Trung đã ra. đến Tam Điệp sau khi xem xét tình hình. Quang Trung nói với toàn quân rằng chỉ. trong 10 ngày sẽ Quét sạch quân Thanh đi. sớm hơn cả dự kiến chỉ trong vòng 6 ngày. kể từ đêm 30 Tết Âm lịch quân Tây Sơn đã. đánh tan 29 vạn quân Thanh Bằng hàng. loạt chuyện đánh tập kích Mai Phục thần. tốc và chớp nhoáng mà trận Ngọc Hồi Đống. nha là tiêu biểu trưa mùng 5 Tết Kỷ Dậu. 1789 quân Tây Sơn tiến vào Thăng Long. Tôn sĩ nghị bỏ chạy trên đường chạy liên. thiết bị mai phục chặn đánh bò lại cả. quần Ấn thì vài sặc Thư Lê Chiêu Thống. cũng theo chân nghị chạy về Trung Quốc. sau khi đánh bại quân tang Quang Trung. trở thành nhà lãnh đạo tối cao của triều.

Tây Sơn và là vị hoàng đế duy nhất cai. trị tại Việt Nam không lâu sau ông bình. thường hóa quan hệ với ngathanh và được. nhà Thanh công nhận là vị vua chính. thống của Việt Nam. ba ngày sau chiến thắng kỷ dậu vua quanh. Trung Bộ trở lại Phú Xuân để đề phòng. Nguyễn Ánh trao lại minh quyền cho mùa. văn sở và Ngô Thì Nhậm năm 1792 ông. quyết định thực hiện một chiến dịch lớn. nhằm tiêu diệt tận gốc thế lực của. Nguyễn Ánh kế hoạch đang chuẩn bị thì. ngày 16 tháng 9 năm 1792 vua Quang Trung. băng hà còn là Nguyễn Quang Toản còn nhỏ. tuổi lên nối ngôi tức là vua cảnh Thịnh. không có người lãnh đạo dù năng lực nhà. Tây Sơn nhanh chóng suy yếu nội bộ lục. đục sinh ra Nổi Loạn Nguyễn Ánh Nhân. Thời cơ đó ra sự bất tiến quân Tây Sơn. liên tiếp vừa trận đến giữa năm 1802. Nguyễn Anh diễn ra chiếm được thăng long. Quang Toản không chống nổi bỏ chạy bị.

Bắt và bị giết nhà Tây Sơn từ đó chấm. dứt nước Nam lần đầu tiên được thống. nhất sau gần 300 năm độ chiến chia cắt. không lâu sau Nguyễn Ánh lên ngôi hoàng. đế đặt niên hiệu là Gia Long lập ra nhà. Nguyễn triều đại phong kiến cuối cùng. trong lịch sử Việt Nam. ông. Lê Quang Định được cử làm Chánh sứ sang. nhà thanh xin phòng Vương và đổi tên. nước là năm Việt nhàthanh cho rằng tên. nước nam Việt sẽ lẫn với nước của Triệu. Đà nên đổi là Việt Nam là vô sáng nghiệp. của triều Nguyễn Gia Long phải quyết. định rất nhiều việc đặt nền móng cho. Vương Triều có một địa bàn thống trị. rộng lớn từ Bắc chí Nam để tránh độc. quyền ngay từ đầu nhà vua bãi bỏ chức vụ. thủ tướng ở triều đình chỉ đặt ra 6 bộ. lại hộ lễ binh hình không do các thượng. thư đứng đầu ở trong cung cũng vậy nhà. vua không lập ngôi hoàng hậu chỉ có. Hoàng phi và các cung tần nhà Vua cho tổ.

Chức lại các đơn vị hành chính từ Trung. Ương xuống cả nước chia làm 23 trấn 4. doanh quản lý dụng đất thuế khóa Đinh. khẩu áp dụng theo mô hình thời Lê Sơ. nhưng được thực hiện trên quy mô lớn hơn. và có quy củ hơn Công cuộc khai hoang. vùng đồng bằng sông Cửu Long là cho việc. trị thủy vùng đồng bằng Bắc Bộ cũng được. Gia Long chú ý ngay từ đầu thời Gia Long. khối lượng bê kẻ được đáp nhiều nhất so. với các triệu trước. người đối ngoại triều Nguyễn một mặt. tranh thủ sự ủng hộ và giữ Lễ thần phục. nhàthanh mà khác Lại xạo quan hệ đàn anh. đối với chương lạc và iCloud đối với các. nước phương tây từ chỗ dựa vào lực lượng. của họ để giành thắng lợi chuyển sang. lạnh nhạt sĩ quan phát đã từng giúp vua. được trọng đãi giữ chức tại Triều Tuy. nhiên chỉ là hư danh không có thực quyền. còn yêu sách khác của chính phủ pháp đều.

Bị khước từ. tháng 2 năm 1820 vua băng hà ở địa Trung. Hoa Thọ 59 tuổi Gia Long tiếp tục vua. chúa trong 25 năm làm vua cả nước 18 năm. tổng cộng 43 năm thái tử Nguyễn Phúc đảm. lên ngôi niên hiệu là Minh Mạng Minh. Mạng có tư chất thông minh hiếu học năng. động và quyết đoán từ khi lên ngôi ông. ra coi chừng rất sớm xem xét mọi việc. trong triều và tự ta em đổi mới cho khi. hàng Minh Bạn muốn quan lại các cấp phải. có đức độ và năng lực nên khi mới lên. ngôi đã đặt ra lễ mà về sau khó ai thực. hiện nổi tất cả quan lại văn võ ở Thành. sinh trấn Thế ai được thăng chức bổ. nhiệm đều phải đến kinh gặp vua trước. khi nhận chức để nhà vua hỏi han công. việc kiểm tra năng lực và Khuyên Bảo. Minh Mạng là người ham hiểu biết thường. khi tan trầu nhà vua Cho gọi một vài đại. thần tới bạn khác Việt Kinh Lý hỏi sự. tích đời xưa giai nhân và phong tục các.

Nước xa lạ nhiều đêm vua thắp đèn xem. chung sớ đến kênh hay Canh Ba mới nghỉ. vua thường nói với Triều thần lòng người. ai chẳng muốn yên hay gì sinh sự để thay. đổi luôn những lúc trẻ khỏe mà không. biết dược xong mọi việc đến lúc già yếu. mỏi mệt mỏi mong làm gì được nữa Bởi thế. chấm Không dám lười biếng bất kỳ lúc nào. là người tinh thâm nho học dùng đạo. khổng Mạnh Minh bạn rất quan tâm đến học. hành hoa cử tuyển chọn nhân tài nhà vua. Nghiêm trị bọn quan lại tham nhũng anh. vinh quang không dùng thuốc để gạt Thăng. đang thấp thuế thường dùng tay để dễ bị. lạm dụng biết chuyện nhà vua lập tức sai. chặt tay tên đó Minh Mạng rất quan tâm. đến Võ vị đặc biệt là thủy quân trên cơ. sở đã có từ thời Gia Long nay Minh Mạnh. củng cố và hoàn thiện hơn bộ máy quản lý. đất nước năm. 1831 Minh Mạng cho tiến hành cải cách.

Hành chính trên quy mô lớn chia cả nước. ra làm 31 tỉnh từ đây tỉnh là đơn vị. hành chính thống nhất trong cả nước có. khu vực và địa hình khá hợp lý. tuy vậy dưới thời Minh Mạng như cuộc. khởi nghĩa nổ ra với nhiều loại khác. nhau Nông dân nghèo nổi lên chống qua. lại những nếu như con báo vàng ở Đồng. bằng Bắc bộ từ sân nhà lên như Duy Cương. nổi lên chống lại triều đình các tù. trưởng người thiểu số nhưng nóng vân vân. hoặc họ quét ở vùng Hòa Bình thanhhóa. Minh Mạng phải cử quân đi đánh dẹp năm. 1833 Lê Văn Khôi khởi binh chống lại. triều đình ở Gia Định cho người giang. cầu Phú Sơn La người riêng đem quân Chị. làm giúp khi đánh lại còn Nguyễn Trương. Minh giảng của Nguyễn Xuân phá được quân. Xiêm đuổi ra khỏi bờ cõi năm 1835 Minh. Mạng đưa quân qua Nam Vang bắt vua chân. lạc rồi lập trấn Tây Thành Minh Mạng đặc.

Biệt chú ý thường phục nhàthanh với các. nước phương tây thì tỏ ra lạnh nhạt như. chị Chính sách ấy đã làm kìm hãm sự phát. triển của đất nước năm 1839 Minh Mạng. Đổi quốc hiệu Việt Nam thành Đại Nam năm. 1840 nhà vua ốm nặng rồi qua đời họ 50. tuổi. song tử Nguyễn Phúc miên tông là con. trưởng trong số 78 hoàng tử của Minh. mạng nên được nối ngôi năm 1841 Nhân. Tông lên ngôi ở Điện Thái Hòa đặt niên. hiệu là cựu chị hiểu chị Hiền Hòa 02 bầy. việc và trong mọi quy chế đã được sắp. đặt khá quy củ từ thời Minh Mạng Thiệu. Trị giữ nếp cũ chỉ răm rắp làm theo di. huấn của cha mẹ thôi cuối đời Minh Mạng. trấn Tây Thành chỉ cần giải quyết do. chính sách cai trị mất lòng dân chân lạc. của quan lại người Việt ở đây đã khiến. nhân dân nhiều lần nổi dậy triều Nguyễn. phải đem quân đánh dẹp mãi không được. yên vì thế ngay năm đầu lên ngôi chiều.

Qua như cả Quang cự tâu xin bỏ đất chân. lạc rút quân về Giữ An Giang vừa nghe. theo xuống chiếu bãi binh. năm 1847 thiệu chị bị bệnh rồi mất ở. ngôi được 75 Thọ 41 tuổi Hoàng Tử Hồng. ngậm lên ngôi ở địa Thái Hòa lấy niên. hiệu là tự Đức Tự Đức ốm yếu phải luôn. sống tại cung điện Huế trường mỗi năm 2. lần nghỉ hè và nghỉ đông ở cửa biển. Thuận An cũng chính vì lý do trên mà vô. ít Khát Chân tình ngày càng trở nên quan. liêu mệnh lệnh bù lại sự yếu kém sức. khỏe Tự Đức lại rất thông minh và có tài. văn học vô tích nhìn ngẫm kinh điển Nho. giáo xem xét đến khuya có thể nói Tự Đức. là một trong những người uyên bác nhất. thời đó và làm luôn đầu tích cực của. khủng học lễ sẽ hiểu không cân sức có. hiếu với mẹ là từ dụng vua cũng rất chăm. chỉ và cẩn thận trong việc chính sự. tự Đức trị vì đất nước trong bối cảnh.

Gặp nhiều thử thách sống còn nhà vua. thiếu tính quyết đoán phải dựa vào triều. thần để bàn việc mà triều thần Tuy có. nhiều người thanh niên và có thực Quyền. xong lại bảo thủ trên thế giới khoa học. và công nghiệp đã phát triển mạnh mẽ thế. mà đình thần chỉ lo việc phân chương bạn. đến Quốc sự thì lấy như Thuấn Hạ Thương. Gia làm gương tự vỗ ngực là văn minh. trên thiên hạ là ngoại gì cũng có người. đã ra ngoài du học được tiếp xúc có cách. nhìn mới muốn cải cách theo gương Nhật. Bản Thái Lan và các nước phương tây thì. đình thần lại cho là nói cản bản nhằm. hoặc cho là không hợp thời thế vì thế Tự. Đức cấm buôn bán ngày càng gay gắt hơn. khiến đất nước càng trở nên lạc hậu với. thế giới bên ngoài thực dân Pháp Nhân. Thời cơ đó nổ súng xâm lược nước ta. tháng 8 năm 1858 quân viễn chinh Pháp. cùng Tây Ban Nha tấn công vào cảng Đà.

Nẵng và sau đó rút vào á nhon tháng 6. năm 1862 Vua Tự Đức ký hiệp ước nhượng. ba tỉnh miền Đông cho Pháp năm 1867 Pháp. chiếm nốt ba tỉnh miền Tây để tạo thành. một lãnh thổ thuộc địa nam kỳ sau khi. khủng cố vị trí vững chắc ở Nam Kỳ thứ. năm 1873 đến năm 1886 phát xâm chiếm nốt. những phần còn lại của Đại Nam qua những. cuộc chiến thúc tại Bắc Kì năm 1882 chưa. Đinh cử người đi sức cổng viện nhàthanh. đánh Pháp Trung Quốc đang bị các nước. phương tây sâu xế chẳng những không cứu. được mà còn muốn nhân dịp chiếm các tỉnh. miền Bắc nước ta sau khi giao chiến một. thời gian quân Pháp đã đổi được quân. Thanh về nước nhàthanh phải công nhận. quyền bảo hộ của Pháp ở Đại Nam năm 1883. Tự Đức qua đời chỉ vì 36 năm Thọ 55 tuổi. triều đình Huế phải ký Hòa Ước Quý Mùi. 1883. rồi hòa ước Giáp Thân 1884 đ em chia làm. 3 thì chịu sự đô hộ của thực dân Pháp.

Tự Đức không có con truyền ngôi cho con. của anh trai là ưng chân đó là vua Dục. Đức Dục Đức đăng quang được 3 ngày thì. bị các đại thần phụ chính là Trần Tiến. Thành Nguyễn Văn tưởng Tôn Thất Thuyết. là Minh viếng rồi phế truất ông bị giam. tại một phòng kín bị bỏ đói cho đến chết. tháng 7 năm 1883 con út của vua Thiệu. Trị là hồng giật được đưa lên làm vua đó. là vô Hiệp Hòa Tôn Thất Thuyết và Nguyễn. Văn Tưởng thâu tóm hết mọi quyền hành. Hiệp Hòa rất ghét Tôn Thất Thuyết và. Nguyễn Văn Tường Tìm cách giết 2 người. họ nhưng việc Bị Bại Lộ Hiệp Hòa bị phế. truất rồi bị giết. ở Tôn Thất Thuyết và Nguyễn Văn Cừ sau. đó đưa một người trong hoàng thất là ưng. đăng lên nối ngôi tức của tỉnh Phúc Kiến. Phúc làm vua được 8 tháng thì bệnh mất. Tuy nhiên có lời đồn rằng ông bị Nguyễn. Văn Tường Đầu độc chết em ruột là ưng.

Lịch mới 13 tuổi lên nối ngôi đó là vua. Hàm Nghi. Tôn Thất Thuyết và Nguyễn Văn Tường là. hai người thuộc phe chủ chiến trong. triều đình Huế từ lâu họ đã bí mật tập. hợp lực lượng tích trữ Lương Thảo và vũ. khí để chuẩn bị chiến đấu ngày mùng 5. tháng 7 năm 1885 Tôn Thất Thuyết ra lệnh. tấn công bất ngờ vào đồn Mang Cá và đồn. pháp cạnh tòa Khâm Sứ Quân Nam đánh rất. Hàng Hải sau vũ khí quá thô sơ và giao. liên non kém nên chỉ sau mấy giờ sẽ giúp. lại kinh thành Huế thất thủ Tôn Thất. Thuyết hạ lệnh tập hợp toàn quân đón Vua. Hàm Nghi chạy khỏi hoàn thành đến Quảng. Trị xây dựng căn cứ chống Pháp ở Tân Sở. ở đây là vùng khí hậu khắc nghiệt cây. cối thưa thớt cần cố ích mùa hè gió Lào. nóng như thiêu đốt sau 3 ngày ở Tân Sở. hàm nghĩ đòi Tôn Thất Thuyết cho người. đưa về Huế xong trước thái độ kiên quyết. của Tôn Thất Thuyết nhà vua nhỏ dần hiểu.

Ra và quyết tâm kháng chiến Hàm Nghi đã. phê chuẩn Chiếu Cần Vương của ý thức. trách nhiệm rất rõ ràng của một ông vua. khi có ngoại xâm hưởng ứng Chiếu Cần. Vương dân chúng và sĩ phu cả nước liên. tiếp đến dậy cầm vũ khí chống Pháp khiến. chúng vô cùng lúng túng tìm cách bắt. bằng được vua Hàm Nghi cuối năm 1888 do. có sự chỉ điểm Vua Hàm Nghi bị rơi vào. tay giặc nhà vua cự tuyệt mọi sự dụ dỗ. của Pháp chịu án nhưng đầy sang Android. Tuy nhiên phong trào Cần Vương vẫn tiếp. tục kéo dài đến năm 1896 mới chấm dứt. cho Hàm Nghi sống ở angieri 55 năm họ 72. tuổi có một gia đình nhỏ gồm 1 vợ và 1. con gái. Sau khi vua Hàm Nghi chạy khỏi Kinh. thành Huế thực dân pháp đưa một người. trong hoàng thất là ưng đường lên ngôi. đó là vua đồng phái ngay từ đầu Đông. Khánh đã là công cụ trong tay người Pháp. Sau khi lên ngôi vua không quên ơn người.

Đã tạo dựng cho mình nên 3.000 3 túc. phòng cho tướng lĩnh pháp còn chuyển địa. thư cảm ơn tới tổng thống nước Đại Pháp. đã hết lòng vun trồng cho mình và cam. đoan sẽ giữ mãi tỉnh giao hàng giữa hai. nước Từ đó ngày nào vua cũng tiệc tùng. với các quan chức cao cấp của pháp đông. khán càng thân pháp thì phong trào Cần. Vương càng lan rộng khắp nơi thực dân. Pháp cũng phải thừa nhận rằng chưa hề ở. xứ nào có một ông vua bù nhìn bị ghét. như vua Đồng Khánh. Đông Khánh làm vua không được Lâu đến. tháng 1 năm 1889 thì chết chưa đình đó. Người Con Thứ Bảy của dục đức là hoàng. tử Bửu lân khi đó mới 8 Tuổi ở đó là vua. Thành Thái Thành Thái thông minh lên 4. tuổi thì vô cha bị phế truất đã phải. sống ở ngoài thành với và con lao động. chia sẻ gian khổ với những người nghèo. khó trong cảnh nước mất nhà tan vì thế. tôi còn nhỏ tuổi nhưng vua đã sớm có ý.

Thức về quốc sự và rất ham hiểu biết vừa. thích đọc các thông tư chữ Hán của Trung. Quốc Nhật Bản như đó có tinh thần tự. cường dân tộc và đầu óc cải cách xong. mọi dự định canh tân đất nước của vua. đều bị thực dân pháp ngăn chặn không sư. pháp lo ngại một điều là Thành Thái rất. gần dân thương dân và hai vi hàng có lần. Thành Thái đi chơi bộ trên cầu gia hội. gặp một người vác tre quân lính vội chạy. lên chức dẹp đường qua bảo cứ để cho. người ta đi Mình dân không phải là dân. vua không phải là vua Tại sao rệt người. ta nhiều chuyến săn bắn ở cổ bi vua. thường ghé vào chơi cấp làm dòng sông bồ. vào làm vua cho trải chiếu ngồi giữa đất. dân làng bu lại xem nếu lĩnh đuổi. A và hỏi dân muốn gì dân bảo muốn xem. bắn vua liền Dương súng bắn cho họ xem. sunfat và quần thần nam chiều xu nịnh. rất muốn rất vui của Thành Thái để thay.

Bằng một Thua Bùi khác họ fourteen nhà. vua bị điên Để hại thế ngày mùng 3 tháng. 9 năm 1907 thần được lệnh của Pháp và. điện càng thành dâng vua dự thảo chiếu. thoái vị với lý do sức khỏe không đảm. bảo sinh tự nguyện giúp đôi xem xong bản. dự thảo Thành Thái nhất mép cười đi nhai. hai chữ phê chuẩn quay lưng đi vào ngày. 12 tháng 9 năm 1907 thực dân pháp choác. giải Thành Thái vào Sài Gòn rồi đưa đi. quản thúc tại Vũng Tàu đến năm 1916 thì. đầy ra đảo đều liền cùng với con là Duy. Tân như vậy Thành Thái làm vua được 18. năm phế truất năm 28 tuổi sau 31 năm bị. đầy năm 1947 ông được phép trở về tổ. quốc nhưng buộc phải ở Sài Gòn để phát. dễ bề kiểm soát thành thay mất tại Sài. Gòn ngày 24 tháng 3 chương 954 thọ 74. tuổi con cháu đưa ông về chôn ở Huế. không có miếu hiệu. giặt xong Thành Thái thực dân pháp đưa.

Con của Thành Thái là hoàng tử Vĩnh xanh. 18 tuổi lên làm vua đó là vua Duy Tân. chúng tưởng rằng một vị vua nhỏ sẽ dễ bị. thao túng không ngờ Duy Tân còn có thái. độ chống lại kiên quyết và tích cực hơn. vua cha từ khi còn nhỏ cô đã có những. việc làm và lời nói cương nghị chống. Pháp rất quyết liệt cuối năm 1916 được. một tổ chức cứu nước giúp đỡ Duy Tân Đã. bí mật gặp hai nhà chí sĩ của Việt Nam. quang phục hội do Phan Bội Châu chủ sớm. bàn Lưu Khởi Nghĩa Đảng pháp vua đã chủ. động tham gia vào quyết định 7 ngày khởi. nghĩa lên sớm hơn để khỏi lỡ thời cơ. không may bị lộn Duy Tân bị giặc Pháp. bắt tại một ngôi chùa ở Quảng Ngãi ngày. 6 tháng 5 năm 1916 cùng nhiều chiến sỹ. cứu nước khác giặc đủ dấu Duy Tân trở. lại Ngai Vàng làm vua bù nhìn nhưng ông. kiên quyết từ chối Duy Tân Đã bị lưu đầy. sang đảo reunion ở trong chiến tranh.

Chống phát xít. 1939 đến 1945 Duy Tân tình nguyện gia. nhập quân đội của nước Pháp tự do và khi. đồng minh chiến thắng ông được giải ngũ. với hàm thiếu tá không quân việc làm này. của ông bị vua cha là thành thái phản. đối kịch liệt tháng 12 năm 1945 duy tâm. chấp thuận lời đề nghị của tổng thống. Pháp trở về Việt Nam nhưng bị tai nạn. máy bay và mất trên đường đi thăm vợ con. ở Đảo rêu nhiên họ 46 tuổi không có miếu. hiệu. Duy Tân bị đi đầy thực dân pháp đưa bổ. đảo lên ngôi lấy niên hiệu là Khải Định. Đây là một ông vua bù nhìn nhân dân Huế. đã truyền miệng cô ca phổ biến về Khải. Định tiếng đồn Khải Định Mệnh Tây người. này thì lấy ông này Tiên Sơn năm 1922. Khải Định cho làm lễ xác lập Nguyễn Phúc. Vĩnh Thụy làm đông cung hoàng thái tử. sau đó trao cho Khâm sứ Chaly mang về. pháp đào tạo tháng 9 năm 1924 Khải Định.

Tổ chức lễ mừng thọ tuổi 40 rất lớn ở. hầu hết các tỉnh Bắc Kỳ Trung Kỳ phải. gửi tặng phẩm về mừng vua sau lễ mừng. thọ này ngân sách Nam Triều kiệt quệ. phải định chỉ lệnh tăng thêm 30 phần. trăm thuế điện tử thuần lại Khánh được. một năm thì khởi định qua đời ngày 6. tháng 11 năm 1925 lễ tang kéo dài đến 31. tháng 1 năm 1926 theo dân gian phải định. có 12 vợ nhưng vô sinh Đông Cung Thái Tử. Vĩnh Thụy là con của người khác được vui. nhận là con mình lúc binh sĩ còn nhỏ và. đang tu nghiệp tại Pháp người ta đã thay. bằng một hội đồng phục chính có sự can. thiệp của toàn quyền Đông Dương. sau 10 năm đào tạo ở mẫu quốc ngày 16. tháng 8 năm 1932 Bảo Đại cùng chiều qua. xuống tàu về nước ngày 10 tháng 9 năm. 1932 bỏ đại gia đảo dụng số 1 Tuyên cao. chất chính và khẳng định chế độ quân chủ. Nam Triều năm sau Bảo Đại cho ban hành.

Hàng loạt chính sách cải cách Thực chất. chỉ là hình thức bị dân mà thôi Bảo Đại. có một thú vui là đi săn ở Cao Nguyên. miền Trung nghỉ ngơi với mỹ nữ tại Đà. Lạt cùng nhiều danh lam thắng cảnh khác. do xếp đặt của thực dân Pháp ngày 20. tháng 3 năm 1934 Bảo Đại cưới con gái. một Điền Chủ Nam kỳ mang quốc tịch Pháp. theo đạo thiên chúa tên là Nguyễn Hữu. Thị Lan tức Nam Phương hoàng hậu của hôn. nhân này càng khép chặt bảo đại hơn nữa. và vòng tay khống chế của Pháp tháng Tám. năm 1945 sau hơn 80 năm nô lệ quần chúng. cách mạng cả nước dưới sự lãnh đạo của. Việt Minh và Hồ Chủ Tịch tới lên như vũ. bão ngày 23 tháng 8 khởi nghĩa giành. chính quyền thành công ở Huế ngày 30. tháng 8 trước hàng vạn nhân dân thành. phố Huế tập trung ở cửa Ngọ Môn Bảo Đại. tuyên bố thoái vị cho ấn kiếm cho đại. diện chính quyền cách mạng và tuyên bố.


https://youtu.be/BY4lJvG8kJoTóm tắt: 4000 năm các triều đại phong kiến Việt Nam (chi tiết & đầy đủ) | Tóm Tắt Lịch Sử
Vì. theo truyền thuyết thì thủy tổ nước ta. là Kinh Dương Vương ngày làm vua vào. khoảng năm Nhâm Tuất 2879 trước Công. Nguyên với quốc hiệu là xích